بخش ۱ - نشستن بهرام بر تخت زر پس از مرگ پدر، آفرین مهتران، اندرز پرهیز و گشودن گنج
چو بهرام بنشست بر تخت زر
دل و مغز جوشان ز مرگ پدر
همه نامداران ایرانیان
برفتند پیشش کمر بر میان
برو خواندند آفرین خدای
که تا جای باشد تو مانی به جای
که تاج کیی تارکت را سزاست
پدر بر پدر پادشاهی تراست
رخ بدسگالان تو زرد باد
وزان رفته جان تو بیدرد باد
چنین داد پاسخ که ای مهتران
سواران جنگی و کنداوران
ز دهقان وز مرد خسروپرست
به گیتی سوی بد میازید دست
بدانید کاین چرخ ناپایدار
نه پرورده داند نه پروردگار
سراسر ببندید دست از هوا
هوا را مدارید فرمانروا
کسی کو بپرهیزد از بدکنش
نیالاید اندر بدیها تنش
بدین سوی همواره خرم بود
گه رفتن آیدش بیغم بود
پناهی بود گنج را پادشا
نوازندهٔ مردم پارسا
تن شاه دین را پناهی بود
که دین بر سر او کلاهی بود
خنک آنک در خشم هشیارتر
همان بر زمین او بیآزارتر
گه دست تنگی دلی شاد و راد
جهان بیتن مرد دانا مباد
چو بر دشمنی بر توانا بود
به پی نسپرد ویژه دانا بود
ستیزه نه نیک آید از نامجوی
بپرهیز و گرد ستیزه مپوی
سپاهی و دهقان و بیکار شاه
چنان دان که هر سه ندارند راه
به خواب اندرست آنک بیکار بود
پشیمان شود پس چو بیدار بود
ز گفتار نیکو و کردار زشت
ستایش نیابی نه خرم بهشت
همه نام جویید و نیکی کنید
دل نیکپِی مردمان مشکنید
مرا گنج و دینار بسیار هست
بزرگی و شاهی و نیروی دست
خورید آنک دارید و آن را که نیست
بداند که با گنج ما او یکیست
سر بدرهٔ ما گشادست باز
نباید نشستن کس اندر نیاز


با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
بهرام گور
هوش مصنوعی: بهرام پس از نشستن بر تخت زر، به مرگ پدرش اندیشیده و دلش پر از غم است. بزرگان و نامداران ایران نزد او میآیند و از او ستایش میکنند، میگویند که تاج و تخت سلطنت شایستهاش است. بهرام در پاسخ، به آنها پیامی از خود میدهد که بر اهمیت پرهیز از افکار و کردارهای بد تأکید میکند و میگوید زندگی ناپایدار است و باید از ستیز و درگیری دوری کرد. او به دلسوزی برای مردم و اهمیت نیکی و پاکدامنی اشاره میکند و میگوید که ثروت و قدرت واقعی در داشتن کردار نیک و درک درست از زندگی است. بهرام همچنین تأکید میکند که تنها به نیکی میتوان اعتبار واقعی کسب کرد و نباید در پی بدی بود.
هوش مصنوعی: وقتی بهرام بر تخت زرین نشسته بود، قلب و ذهنش به خاطر مرگ پدرش مشغول و درگیر بود.
هوش مصنوعی: همه بزرگان و چهرههای شناختهشده ایرانی به حضور بهرام آمدند و به نشانهٔ احترام، کمربند خود را به علامت ادب بر میان بسته بودند.
هوش مصنوعی: برای تو آفرینی خواندند و دعا کردند که هر کجا که باشی، تو همیشه در مقام و موقعیت خود ثابت بمانی.
هوش مصنوعی: تاج و نشان سلطنت تو از آن کیست که بر پدرانش این مقام را عطا کردهاند و حق حکومت تو به ارث رسیده است.
هوش مصنوعی: چهرهٔ بدخواهانت باید زرد و بیروح باشد تا آسیب و زحمت بر تو نرسد و روح تو همیشه بیدرد و رنج زندگی کند.
هوش مصنوعی: او به مهتران (نخستین مقامهای قوم) و سواران جنگی و شجاعان (کنداوران) پاسخ داد که باید به این ترتیب عمل کنند.
هوش مصنوعی: از کشاورزان و مردان شاهدوست، در جهان به کسی که بدی را انجام دهد، دست نمیزنند.
هوش مصنوعی: بدانید که این دنیا (چرخ) ناپایدار و بیثبات است و نه میتواند چیزی را پرورش دهد و نه پروردگار (خداوند) آن را مراقبت میکند.
هوش مصنوعی: از آرزوهای بیهوده دست بکشید و متوجه باشید که نباید تحت فرمان آنها قرار بگیرید.
هوش مصنوعی: کسی که از کارهای زشت و ناپسند پرهیز کند، بدنش در معرض گناهان قرار نمیگیرد و آسیب نبیند.
هوش مصنوعی: او همیشه باید در سمت خوب و شاداب زندگی کند که در زمان رفتن به سراغش، بیغم و اندوه باشد.
هوش مصنوعی: پادشاهی که به مردم پارسا و درستکار خدمت میکند، حامی و نگهبان گنج و ثروت است.
هوش مصنوعی: پناهی برای خود شاه دین (بهرام) وجود داشت که دین او را مانند کلاهی بر سرش میپوشاند، به این معنا که دین او را محافظت میکند و اعتبار او را افزایش میدهد.
هوش مصنوعی: خوشا کسی که در زمان خشم و غضب، آگاه و هوشیارتر است، زیرا او در رفتار و عمل با دیگران آرامتر و بیآزارتر خواهد بود.
هوش مصنوعی: در مواقعی که انسان در تنگدستی و سختی است، باید دلش شاد و نیکنوا باشد. زندگی بدون جسم و تن، برای فرد خردمند خوشایند نیست.
هوش مصنوعی: وقتی که دشمنی قویتر از تو باشد، هیچ فایدهای ندارد که به قدرت او بیاعتنا باشی، بلکه باید با خرد و آگاهی رفتار کنی.
هوش مصنوعی: جستجوی نام و مقام نباید باعث درگیری و ستیز شود، پس از درگیری و نزاع پرهیز کن و به دنبال جنگ و خصومت نرو.
هوش مصنوعی: هم سپاه، هم دهقان و هم بیکار (کسانی که بیکارند) را به خوبی بشناس، زیرا هر سه دسته نمیتوانند به یکدیگر دسترسی و راهی پیدا کنند.
هوش مصنوعی: کسی که در خواب میبیند که بیکار است، وقتی بیدار میشود، دچار پشیمانی خواهد شد.
هوش مصنوعی: اگر در زندگی فقط سخنان نیک بگویی اما کارهای بد انجام دهی، هیچ ستایشی از تو نخواهد شد و نمیتوانی از نعمتهای بهشت بهرهمند شوی.
هوش مصنوعی: همه باید به دنبال نام نیک باشید و کارهای خوب انجام دهید. دلهای مردم نیکسیرت را آزرده نکنید.
هوش مصنوعی: من دارای گنج و پول فراوان هستم و قدرت و سلطنت و نیروی کافی نیز دارم.
هوش مصنوعی: اگر چیزی دارید، بخورید و حتماً از آن لذت ببرید؛ زیرا کسی که چیزی ندارد، در واقع با ما که دارای گنج و ثروت هستیم، یکی و همترازو است.
هوش مصنوعی: بدرهٔ ما (گنج ما) از خزانه باز شده و کسی که نیازمند است نباید در آنجا بنشیند و از آن بهرهبرداری کند.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.