مسدس - غزل حضرت مخدوم [جامی] است که بحکم عالی مسدس کرده شده است
کردمی در خاک کوی دوست مأوا کاشکی
سودمی رخسار خود بر خاک آن پا کاشکی
آمدی بیرون ز کوی آن سرو بالا کاشکی
برقع افکندی ز روی عالم آرا کاشکی
دیدمی دیدار آن دلدار رعنا کاشکی
دیده روشن کردمی زانروی زیبا کاشکی
کوی آنمه تا بود جنت نمی باید مرا
تا بود جنت به دوزخ دل فرو ناید مرا
پیش لعلش کی دهن با کوثر آلاید مرا
تا بود آن سرو طوبی خوش نمی آید مرا
خاطر اندر سایه طوبی نیاساید مرا
سایه کردی بر سرم آن سرو بالا کاشکی
دی شدم افغان کنان تا کوی آن سرو بلند
تا جمالش بنگرم هر گه برون راند سمند
منتظر می بود تا امروز جان مستمند
چون برون آمد بروی خویشتن برقع فکند
گرچه امروز از جمال او نگشتم بهره مند
وعده این دولت افتادی بفردا کاشکی
در دل زارم هوس دیدار آن گلچهره بود
عازم قصرش شدم چون آن هوس در دل فزود
مانع آمد حاجبم وانگه بصد گفت و شنود
جانب گلزارم از بهر تماشا ره نمود
عاشقانرا رخصت گل چیدن و دیدن چه سود؟
بودی آن گلچهره را اذن تماشا کاشکی
با وجود آنکه دلرا نیست زان گلرو نصیب
نی گل آن رو که خاری از سر آن کو نصیب
نی به جان یک نکته زان لبهای شیرین گو نصیب
نی به چشمم جلوه ای زان عارض نیکو نصیب
کاشکی گویم مرا گشتی وصال تو نصیب
بی نصیبان را نصیبی نیست الا کاشکی
نیست اهل زهد را آگاهی از اسرار عشق
نقد دین بی قیمت افتادست در بازار عشق
از طریق عاقلی بیزار باشد زار عشق
دین همی بر باد باید داد در اطوار عشق
با وجود عقل و دین سامان نگیرد کار عشق
در هجوم این شدی آن هر دو یغما کاشکی
آنکه شرح حرف هجرش کام جانرا ساخت مر
از زبور عشق دان هم بیناتش هم ز بر
بسکه وصف او بود ورد زبان عبد و حر
گشته است از در نظم اهل طبق آفاق پر
نظم جامی را که شد در وصف لطف او چو در
جا نبودی غیر گوش شاه والا کاشکی
خسروی کز شمع رایش میبرد خورشید نور
ماه نو بهر غلامانش سزد نعل ستور
بندگان او گه رزم آوری خاقان تور
چاوشان او همه شاهان گه عیش و سرور
شاه ابوالغازی که میگوید شه انجم ز دور
بودیم در سلک نزدیکان او جا کاشکی
آنکه گردون نیست در سرعت بسان عزم او
عقل کل انگشت حیرت در دهان از حزم او
لرزه در اندام بحر آمد ز عزم جزم او
هر چه راند باد مغلوب از بساط رزم او
هر چه خواهد باد حاصل در حریم بزم او
وز حریم بزم او صد ساله ره تا کاشکی



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این مسدس، تسدیسِ غزلی از جامی با ردیف «کاشکی» است که نوایی به فرمان شاه سروده است. بندهای نخست حسرتِ عاشقی را بیان میکند که آرزوی دیدار یار دارد اما یار نقاب میکشد و دربان راهش نمیدهد، و سپس عشق را برتر از زهد و عقل و دین مینشاند. از بیت مقطعِ جامی که آرزو میکند شعرش به گوش شاه برسد، شعر به ستایش سلطان حسین بایقرا (شاه ابوالغازی) میگراید. پایان آن دعایی است با بازی بر همان ردیف: بزم شاه چنان کامروا باشد که «کاشکی» صد سال راه از آن دور بماند.
هوش مصنوعی: ای کاش در خاکِ کوی دوست منزل میگرفتم و چهرهام را بر خاکِ پای او میمالیدم.
هوش مصنوعی: ای کاش آن یارِ سروقامت از کوی خود بیرون میآمد و نقاب را از چهرهٔ جهانآرایش کنار میزد.
هوش مصنوعی: ای کاش دیدارِ آن دلبرِ زیبا و خوشاندام را میدیدم و چشمم را با آن روی زیبا روشن میکردم.
هوش مصنوعی: تا کوی آن ماهرو هست، به بهشت نیازی ندارم. تا آن کوی که برای من بهشت است برجاست، دلم به دوزخِ دوری تن نمیدهد.
هوش مصنوعی: در برابر لبِ لعلگون او هرگز دهانم را با آب کوثر نمیآلایم، و تا آن قامتِ سروگونه هست، درخت طوبی هم به چشمم خوش نمیآید.
هوش مصنوعی: دلم در سایهٔ درخت طوبی آرام نمیگیرد. ای کاش آن سروقامت بر سرم سایه میافکند.
هوش مصنوعی: دیروز نالهکنان تا کوی آن بلندقامت رفتم تا هر وقت سوار بر اسب بیرون آید، جمالش را ببینم.
هوش مصنوعی: جانِ دردمندم تا امروز چشمبهراه بود، اما وقتی بیرون آمد، نقاب بر چهره کشید.
هوش مصنوعی: هرچند امروز از دیدن جمال او بهرهای نبردم، ای کاش وعدهٔ این سعادت را دستکم برای فردا میداد.
هوش مصنوعی: در دلِ زارم آرزوی دیدار آن گلچهره بود. چون این آرزو در دلم بیشتر شد، بهسوی کاخ او روانه شدم.
هوش مصنوعی: دربان جلویم را گرفت، سپس پس از گفتوگوی بسیار، مرا برای تماشا بهسوی گلزار راهنمایی کرد.
هوش مصنوعی: اجازهٔ دیدن و چیدن گل برای عاشقان چه سودی دارد؟ ای کاش اجازهٔ تماشای خودِ آن گلچهره داده میشد.
هوش مصنوعی: دل از آن گلروی هیچ بهرهای ندارد؛ نه گلِ رخسارش نصیب من است و نه حتی خاری از سر کویش.
هوش مصنوعی: نه سخنی از آن لبان شیرین نصیب جانم میشود و نه جلوهای از آن چهرهٔ زیبا نصیب چشمم.
هوش مصنوعی: فقط میگویم کاش وصال تو نصیبم میشد؛ بینصیبان جز گفتنِ «کاشکی» بهرهای ندارند.
هوش مصنوعی: زاهدان از رازهای عشق آگاه نیستند؛ سرمایهٔ دین در بازار عشق بیارزش است.
هوش مصنوعی: عاشقِ زار از راه و رسم عاقلی بیزار است؛ در شیوههای عشق باید دین را به باد داد.
هوش مصنوعی: تا عقل و دین هست، کار عشق سامان نمیگیرد. ای کاش هر دو در یورش عشق به تاراج میرفتند.
هوش مصنوعی: آن کسی که شرحِ هجرانش کام جان را تلخ کرده است، دلیلهای روشن و نوشتههایش را از کتاب عشق بدان. در این بیت با نام حروف و حرکات (بیّنات و زِبَر) بازی لفظی شده است.
هوش مصنوعی: از بس وصف او بر زبان بنده و آزاد جاری است، جهان از مرواریدِ شعرِ اهل سخن پر شده است.
هوش مصنوعی: ای کاش شعر جامی را که در وصف لطف او همچون مروارید شده است، جایی جز گوشِ پادشاهِ بلندمرتبه نبود.
هوش مصنوعی: پادشاهی است که خورشید از شمعِ اندیشهاش نور میگیرد و ماه نو شایستهٔ آن است که نعلِ اسب غلامانش باشد.
هوش مصنوعی: هنگام جنگ، خاقانهای توران بندگان اویند و هنگام بزم و شادی، همهٔ شاهان پیشقراولان و جارچیان او هستند.
هوش مصنوعی: او شاه ابوالغازی است که خورشید، پادشاهِ ستارگان، از دور میگوید: ای کاش در شمار نزدیکان او جایی داشتم.
هوش مصنوعی: فلک در شتاب به پای ارادهٔ او نمیرسد و عقل کل از دوراندیشیاش انگشت حیرت به دهان گرفته است.
هوش مصنوعی: از ارادهٔ استوار او لرزه بر اندامِ دریا افتاده است. هر که را از میدان جنگش براند، مغلوب باد.
هوش مصنوعی: هر چه در بزم خود بخواهد برآورده باد، و از حریمِ بزم او تا «کاشکی» صد سال راه فاصله باشد؛ یعنی هیچ آرزوی ناکامی در آن راه نیابد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
دیدمی دیدار آن دلدار رعنا کاشکی
دیده روشن کردمی زان روی زیبا کاشکی
خاطر اندر سایه طوبی نیاساید مرا
سایه کردی بر سرم آن سرو بالا کاشکی
گرچه امروز از جمال او نگشتم بهره مند
[...]
کردمی در خاک کوی دوست مأوا کاشکی
سودمی رخسار خود بر خاک آن پا کاشکی
آمدی بیرون ز کوی آن سرو بالا کاشکی
برقع افکندی ز روی عالم آرا کاشکی
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.