غیاث دولت و دین آنکه طوطی جانرا
ز شکر سخن خوش اداش چینه بود
جهان فضل که پیر خرد به نسبت او
تهی ز جمله فضائل چو طفل دینه بود
نهال مهر و یم در میان جان همه عمر
بسان دانه دل در صمیم سینه بود
سفینه ئی برهی داد پر ز بحر گهر
سفینه ئی که در او روح را سکینه بود
سفینه ئی که در الفاظ عذب او معنی
بلطف همچو می صاف در قنینه بود
چه گفت گفت که دیباچه ئی نویس بر او
که گنجهای گهر اندر او دفینه بود
جواب دادم و گفتم مگر نئی آگاه
ز من که با من از آنسان فلک بکینه بود
که پیش صدمت دورش بنای هستی من
چنانکه بر گذر سنگ آبگینه بود
مرا که با من از اینسان ستم کند گردون
چه جای کتبت دیباچه سفینه بود
اگر قبول کند عذر من خداوندم
ز جانش ابن یمین بنده کمینه بود
ور اعتذار منش دلپذیر می ناید
روا نباشد و شرط کرم چنین نه بود
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: غیاث، دولت و دین، در این شعر به زیبایی و شیرینی کلام طوطی اشاره میکند که روح را سرشار از شکر و خوشی میکند. او به فضیلتهایی که در جهان وجود دارد و نزد پیر خرد به نسبت او بیمقدار است، اشاره میکند. همچنین از عواطفی چون عشق و دوستی صحبت میکند که مانند دانهای در دل انسانها است. در ادامه، به کشتی روح که پر از جواهرات و آرامش است، تمجید میکند و آن را با الفاظی لطیف و معناهای شیرین وصف میکند. شاعر ضمن پاسخ به پرسشهایش، از ستمهایی که زمان بر او میکند، شکوه دارد و از خداوند میخواهد که عذرش را بپذیرد. او بیان میکند که اگر اجازه بدهد، خواهشهایش نباید بدون کرامت باشد.
هوش مصنوعی: آن که در حکومت و دین مانند غیاث است، همان کسی است که جان طوطی از شیرینی کلامش خوشحال میشود.
هوش مصنوعی: جهان از فضیلت پر است، اما سنجش آن به دست پیر خرد، نشان میدهد که در مقایسه با فضل الهی، همچون لطفی است که به یک کودک داده میشود.
هوش مصنوعی: عشق و محبت مانند نهالی در دل انسان میروید و در طول زندگی مانند دانهای در عمق سینه قرار دارد.
هوش مصنوعی: کشتیای را به تو دادند که پر از جواهرات دریاست، کشتیای که در آن روح آرامش دارد.
هوش مصنوعی: کشتیای که با کلمات شیرینش، مفهومی لطیف و زیبا دارد، مانند شرابی صاف و خالص در جام است.
هوش مصنوعی: کسی گفت که بر آن نوشتهای جدید بنویس، چون در آن گنجینههای ارزشمندی نهفته است.
هوش مصنوعی: به او پاسخ دادم و گفتم آیا نمیدانی که من در چه حال و روزی هستم و چقدر چرخ فلک با من دشمنی کرده است؟
هوش مصنوعی: من وجودم به دور از قدرت تو مانند آبگینهای است که در مسیر سنگی قرار گرفته باشد، یعنی تأثیرات و فشارهای زندگی بر من مانند آبگینهای است که تحت تأثیر سنگها شکل میگیرد و تغییر میکند.
هوش مصنوعی: مرا که این چنین ظلم و ستم در حقم روا دارد، چه جایی است که به توجیه این حال، نوشتهای زیبا و شکوهمند داشته باشد؟
هوش مصنوعی: اگر خداوند عذر مرا بپذیرد، ابن یمین بنده حقیر او خواهد بود.
هوش مصنوعی: اگر بهانهتراشی کردن از دل محبوب خوشایند باشد، نادرست است و این نوع رحمت در شان کرم و بزرگمنشی نیست.
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.