پیش ذوالقرنین شد مردی دژم
سیم خواست از شاه عالم یک درم
شاه کان بشنود گفت ای بی خبر
از چو من شاهی که خواهد این قدر
گفت پس شهری ده و گنجی مرا
تا براید کار بی رنجی مرا
گفت چندینی بشاه چین دهند
تو که باشی تا ترا چندین دهند
سالک سرگشته چون اینجا رسید
رخت همت هرچه بد اینجا کشید
روی از پس رفتنش ممکن نبود
ور ز پس میرفت دل ساکن نبود
ره بپیشان بردنش امکان نداشت
زانکه هیچ این ره سروپایان نداشت
دید عالم عالم از خون موج زن
گاه عرش و گاه گردون موج زن
صد هزاران عالم پر شور بود
جای زاری بد نه جای زور بود
لاجرم انبان زاری برگرفت
در بدر بی زور زاری درگرفت
خویشتن را رسته دید اول ز بند
لاجرم بر شد برین دود بلند
پر شد از پندار وسودا در گرفت
زان بدین زودی ز بالا درگرفت
اول آغازی نهاد از جبرئیل
صدقه میجست او چو ابناء السبیل
در بدر میرفت تا پایان کار
بشنو اکنون قصه از پیشان کار



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: عطار نخست حکایت مردی را میآورد که از ذوالقرنین یک درم خواست و شاه آن را کمتر از شأن خود دانست؛ سپس شهری و گنجی خواست و شاه آن را بیشتر از شأن او شمرد. آنگاه به حال سالک حیران میپردازد که نه راه بازگشت دارد و نه راه پیش رفتن، و جهانها را غرق خون و آشوب میبیند. سالک درمییابد که اینجا جای زاری است نه زور، پس گدایانه در به در میگردد و سفر خود را با صدقه خواستن از جبرئیل آغاز میکند. بیت پایانی مقدمهٔ گزارش این سفر است.
هوش مصنوعی: مردی اندوهگین نزد ذوالقرنین رفت و از آن پادشاه جهان یک درم نقره خواست.
هوش مصنوعی: شاه چون این را شنید گفت: ای نادان، از پادشاهی چون من کسی چنین چیز ناچیزی میخواهد؟
هوش مصنوعی: مرد گفت: پس شهری و گنجی به من ببخش تا کارم بیرنج سامان یابد.
هوش مصنوعی: شاه گفت: چنین بخششی را به پادشاهی چون شاه چین میدهند؛ تو کیستی که اینهمه به تو بدهند؟ یعنی نه خواستهٔ کم سزاوار بخشنده است و نه خواستهٔ بسیار سزاوار خواهنده.
هوش مصنوعی: سالکِ حیران وقتی به این مرحله رسید، همهٔ همت و توان خود را در همینجا به کار گرفت و فرود آورد.
هوش مصنوعی: بازگشتن برایش ممکن نبود و اگر هم بازمیگشت دلش آرام نمیگرفت.
هوش مصنوعی: پیش رفتن نیز برایش ممکن نبود، زیرا این راه نه آغازی پیدا داشت و نه پایانی.
هوش مصنوعی: دید که جهانجهان از خون موج میزند؛ گاه عرش و گاه آسمان در این خون موجزن است.
هوش مصنوعی: صدها هزار جهان پر از شور و آشوب بود و آنجا جای ناله و فروتنی بود، نه جای زور و توانایی.
هوش مصنوعی: ناچار توبرهٔ ناله و زاری را برداشت و بیزور و ناتوان، در به در به گریه و زاری پرداخت؛ مانند گدایی که خواهش میکند.
هوش مصنوعی: نخست خود را از بند رسته دید و از این رو بر این دود بلند، یعنی آسمان، بالا رفت.
هوش مصنوعی: از پندار و خیال پر شد و سودا در او شعله کشید؛ به همین سبب چنین زود از بالا آغاز کرد و سراغ عالم بالا رفت.
هوش مصنوعی: نخست کار خود را از جبرئیل آغاز کرد و مانند رهگذران درمانده از او صدقه و یاری خواست.
هوش مصنوعی: او تا پایان کار در به در میگشت؛ اکنون داستان را از آغاز کار بشنو.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال یک حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.