چنین گفتند جمعی هم دیاری
ز لفظ بوعلیّ رودباری
که در حمّام رفتم من یکی روز
جوانی تازه دیدم بس دلفروز
برخساره چو ماه آسمان بود
به بالا همچو سرو بوستان بود
سر زلفش بپای افکنده دیدم
بروی او جهانی زنده دیدم
چو خورشید رخش تابنده گشتی
نگشتی آسمان تا بنده گشتی
بزلفش صد هزاران پیچ بودی
اگر بودی درو جان هیچ بودی
نظر میخواند بر رویش ز دو عَین
بلا و رنج خود چون از صحیحَین
ولی دل گفت ازان دو چشم بیمار
صحیحت کی شود این رنج و تیمار
چو بیماریش در عَین اوفتادست
صحیحَینم سقیمَین اوفتادست
بجان و دل خطش را خط روان بود
بلی باشد روان چون روی آن بود
خطش سر سبزی باغ ارم داشت
لب او سرخ روئی نیز هم داشت
بدندان استخوانی لُولُوَش بود
که مروارید کمتر هندوش بود
بکش آورده پای آن سیم اندام
نشسته از تکبّر سوی حمّام
یکی صوفی بخدمت ایستاده
نظر بر روی آن برنا گشاده
زمانی بر سرش میریخت آبی
زمانی سرد می کردش شرابی
گهی دست و قفای او بمالید
گهی بر سنگ پای او بمالید
چو شد از شوخ پاک آن سیم اندام
چو خورشیدی برون آمد ز حمّام
دوید آن صوفی و او را درآورد
برای خشک کردن میزر آورد
مصلّی نماز آنگاه خرسند
بزیر پای آن دلخواه بفکند
پس آنگه جامه اندر بر فکندش
بخور عود در مجمر فکندش
گلاب آورد و پس بر روی او ریخت
ذریره بر شکنج موی او بیخت
بزودی باد بیزن هم روان کرد
چو بادی بر سر آن گل فشان کرد
اگرچه خدمتش هر دم فزون بود
ولی درچشمِ آن زیبا زبون بود
زبان بگشاد صوفی گفت ای ماه
چه میخواهی تو زین صوفی گمراه
چه باید تا پسندت آید از من
بگو کین خشم چندت آید از من
بمن می ننگری از ناز هرگز
چه سازد با تو این مسکین عاجز
چو از صوفی پسر بشنید این راز
بدو گفتا بمیر ورستی از ناز
چو بشنید این سخن صوفی ازان ماه
یکی آهی بکرد و مرد ناگاه
چنان مُرد از کمال عشق زود او
که گفتی در جهان هرگز نبود او
تو گر نتوانی ای مسکین چنین رفت
چگونه خواهی اندر آن زمین رفت
اگر تو این چنین مُردی برستی
وگرنه تا قیامت پای بستی
بآخر بوعلی او را کفن ساخت
وز آنجا رفت و کار خویشتن ساخت
مگر میرفت روزی بوعلی خوش
میان بادیه تنها چو آتش
جوان را دید با دلقی جگر خون
رخی چون زعفران حالی دگرگون
بر شیخ آمد و گفت آن جوانم
که از دعوی کُشنده آن فلانم
بکُشتم آن چنان مردی قوی را
چنین گشتم کنون از بدخوئی را
کنون عهدیست با حق این جوان را
که هر سالی کند حجّی فلان را
برای او کنم حجّی پیاده
دگر بر گورِ او باشم فتاده
دریغا مرد زرّ و زور بودم
کمال او ندیدم کور بودم
کنون هر دم ازان دردم دریغست
شبانروزی ازان مردم دریغست
اگر تو ذرّهٔ داری ازین درد
زمان عشق بازی این چنین گرد
چه میگویم تو چه مرد نبردی
که تو در عاشق نه زن نه مردی
درین مجلس نیاری جمع مُردن
مگو دل سوخته چون شمع مُردن
ز پیش خویشتن بر بایدت خاست
نیاید عاشقی با عافیت راست



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این حکایت، شیخ علی رودباری به زیبایی و جذابیت جوانی مینگرد که در حمام به چشمش میآید و عاشق زیباییهای او میشود. شیخ به تدریج متوجه عواطف عمیقش نسبت به این جوان میگردد و حسرتها و درد عشق را تجربه میکند. اما این عشق سرانجام به مرگ جوان میانجامد و شیخ، در احوالاتش به خود میآید و فهم میکند که عشق واقعی نیاز به فداکاری و پایداری دارد. او عهد میکند که هر سال به نیت آن جوان به حج برود و از غم عشقش هر روز درد میکشد. حکایت به تعمق در عشق و ناتوانی در آن میپردازد و بیان میکند که عشق واقعی جز در سلک فراق و فداکاری به حقیقت نمیرسد.
هوش مصنوعی: گروهی از همشهریان و دوستان دربارهٔ علی رودbاری (شیخ علی رودباری) به هم گفتند و صحبت کردند.
هوش مصنوعی: غروب یک روز به حمام رفتم و در آنجا جوانی را دیدم که بسیار زیبا و خوشچهره بود.
هوش مصنوعی: چهرهاش مانند ماه در آسمان زیبا و پرنور بود و قامتش همچون سرو در باغسرا بلند و دلفریب بود.
هوش مصنوعی: دیدم که سر زلفهای او به پایش افتاده و به خاطر زیبایی او، جهانی پر از زندگی را مشاهده کردم.
هوش مصنوعی: چون چهرهات مانند خورشید درخشان شد، دیگر نتوانستی به آسمان صعود کنی، زیرا که به بندگی و خدمت من درآمدی.
هوش مصنوعی: اگر موی او را به دقت بررسی کنی، متوجه میشوی که در آن هزاران پیچ و تاب وجود دارد، اما اگر در آن جان و روحی نبود، هیچکدام از این پیچیدگیها اهمیتی نداشت.
هوش مصنوعی: چشمان زیبا و آزاردهنده او تمام دردها و رنجهای زندگی را به من میدهند، گویی که هیچ امیدی به بهبودی و خوشبختی نیست.
هوش مصنوعی: دل میگوید که از این دو چشم بیمار، مشکل و رنجی که بر من وارد شده، دیگر چگونه درمان خواهد شد؟
هوش مصنوعی: عشق او به شدت او را بیمار کرده و در ظاهر این عشق هم درد و رنج است و هم به نظر میرسد که دردش به دو حالت در میآید؛ هم سالم است و هم بیمار.
هوش مصنوعی: خط او مانند خط روی او زیبا و دلانگیز است و اگر خطش روان و زیباست، به خاطر زیبایی روی اوست.
هوش مصنوعی: خطش مانند سبزیهای باغ ارم زیبا و دلنشین بود و لبهای او نیز قرمز و خوشرنگ بود.
هوش مصنوعی: دندانهای او به شدت زیبا و سفید مانند مروارید بود، اما در عین حال دارای استخوانهای بزرگی بود که زیباییاش را زیر سوال میبرد.
هوش مصنوعی: او (علی رودباری) با کمال تکبر و خود بزرگبینی، پا به پای آن جوان زیبا (که نمادی از زیبایی و کمال است) به سمت حمام میرود.
هوش مصنوعی: یک صوفی در حال خدمت ایستاده بود و به چهرهٔ آن جوان زیبا نگاه میکرد.
هوش مصنوعی: گاهی بر سر آن جوان آبی میریختند تا او را خنک کند و گاهی شراب سردی به او میدادند تا احساس سرخوشی کند.
هوش مصنوعی: گاهی او را به دست و پشتش میمالید و گاهی پاهای سنگیاش را لمس میکرد.
هوش مصنوعی: وقتی آن جوان زیبا که از شوخی و سادگی پاک است، همچون خورشیدی از حمام بیرون آمد،
هوش مصنوعی: آن صوفی برای خشک کردن موی آن معشوق دوید و او را به داخل آورد.
هوش مصنوعی: آن صوفی پس از اینکه کار خشک کردن مصلّی (فرش نماز) را تمام کرد، با خوشحالی آن را زیر پای محبوبش (در اینجا ممکن است به صورت مجازی به محبوب روحانی یا شخصی اشاره داشته باشد) انداخت.
هوش مصنوعی: سپس او (شیخ علی رودباری) جامهاش را درآورد و بخور عود را در ظرف مخصوص بخور گذاشت.
هوش مصنوعی: گلاب آورد و بر روی او پاشید و ذرههای طلایی را بر روی موهای مجعدش پاشید.
هوش مصنوعی: به زودی باد خوشبو به سمت آن گل میوزد، همانطور که بادی بر روی گلهای زیبا میوزد و آنها را به حرکت در میآورد.
هوش مصنوعی: با وجود اینکه او هر لحظه به آن زیبای دلربا خدمت میکرد و و از جان مایه میگذاشت، اما در نظر او همچنان حقیر و بیارزش به نظر میرسید.
هوش مصنوعی: صوفی زبانش را باز کرد و گفت: ای ماه (زیبای من)، تو از این صوفی گمراه چه میخواهی؟
هوش مصنوعی: بگو چه کار باید انجام دهم تا مورد پسند تو قرار بگیرم، زیرا نمیدانم این خشم تو از من به چه دلیل است.
هوش مصنوعی: به من نگاهی نمیکنی، حتی از روی ناز، اما با این حال این انسان بیچاره و ناتوان چه کار میتواند برای تو انجام دهد؟
هوش مصنوعی: پسر صوفی وقتی این راز را از او شنید، به صوفی گفت که اگر از ناز و خودخواهی دست برنداری، باید بمیری.
هوش مصنوعی: وقتی صوفی این سخن را از آن دختر زیبا شنید، ناگهان آهی کشید و بیدرنگ جان سپرد.
هوش مصنوعی: او بهقدری از شدت عشق مرد که گویا در دنیا هیچکس مانند او وجود نداشته است.
هوش مصنوعی: اگر تو نمیتوانی ای بیچاره به این شدت عاشقانه بمیری، چگونه میخواهی در آن جهان دیگر قدم بگذاری؟
هوش مصنوعی: اگر تو به این شکل بمیر زمین خواهی رفت وگرنه تا ابد در این دنیا گرفتار خواهی ماند.
هوش مصنوعی: در پایان، بوعلی (بوعلی سینا) او را کفن کرد و سپس به سمت دیگری رفت تا کارهای خود را ترتیب دهد.
هوش مصنوعی: روزی بوعلی، حکیم مشهور، در حالتی خوش به تنهایی در بیابان میرفت، مانند آتش که به تنهایی میدرخشد.
هوش مصنوعی: جوانی را دید که لباسش زیبا و با رنگ زعفران شامۀ بویایی را جلب میکند و چهرهاش به شدت ناراحت و پریشان به نظر میرسد.
هوش مصنوعی: جوان به شیخ گفت که من همان کسی هستم که به خاطر ادعای کشتن فلان شخص (شخصی خاص) به اینجا آمدهام.
هوش مصنوعی: من آن مرد قوی را کشتم و اکنون به همین خاطر دچار رفتار بد و ناپسند شدهام.
هوش مصنوعی: او اکنون با خدا پیمان بسته است که هر سال به نیابت از آن جوان، حج به جا آورد.
هوش مصنوعی: من هر سال با پای پیاده برای او حج میگذارم و بر سر مزار او وجود دارم.
هوش مصنوعی: متأسفم که زندگیام را صرف مال و قدرت کردم و نتوانستم به کمال انسانی دست پیدا کنم. همچنان که فردی نابینام، نمیتوانستم حقیقت را ببینم.
هوش مصنوعی: اکنون هر لحظه به خاطر دردی که دارم حسرت میخورم، چون شب و روز من از مردم و جمعیت آنها خالی و در مضیقه است.
هوش مصنوعی: اگر تو کمی از این درد عشق را داری، پس در این عشق بازی به این شکل رفتار کن.
هوش مصنوعی: منظور این است که من چه میتوانم بگویم در مورد تو که در عشق، با جنگ و جدال روبهرو نشدی، چون تو نه به سنجش زنانهای و نه به سنجش مردانهای در عشق نپرداختی.
هوش مصنوعی: در این مجالس، اینگونه نباید گفت که مردن را جمع کنیم؛ در این حال، دل سوخته مثل شمع میمیرد.
هوش مصنوعی: برای رسیدن به عشق، باید از خودگذشتگی کرد و از آسایش و راحتی خود دست کشید، زیرا عاشقی در کنار آسایش نمیگنجد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.