ز مشرق تا به مغرب گر امامست
امیرالمؤمنین حیدر تمامست
گرفته این جهان زخم سنانش
گذشته زان جهان وصف سه نانش
چو در سر عطا اخلاص او راست
سه نان را هفده آیة خاص او راست
سه قرصش چون دو قرص ماه و خورشید
دو عالم را بخوان بنشاند جاوید
ترا گر تیر باران بر دوامست
علیُّ جُنّةُ جُنّة تمامست
پیمبر گفتش ای نور دو دیده
ز یک نوریم هر دو آفریده
چنان در شهر دانش باب آمد
که جَنّت را بحق بوّاب آمد
چنان مطلق شد اودر فقر وفاقه
که زرّ و نقره دادش سه طلاقه
اگرچه سیم و زر با حرمت آمد
ولی گوسالهٔ این امّت آمد
کجا گوساله هرگز رنجه گردد
که با شیری چنین هم پنجه گردد
چنین نقلست کورا جوشنی بود
که پشت و روی جوشن روشنی بود
ازان چون روی بودش پشت جوشن
که بر بستش بدان اندام روشن
چنین گفت او که گر منبر نهندم
بدستوری حق داور دهندم
میان خلق عالم جاودانه
کنم حکم از کتاب چارگانه
چو هرچ او گفت از بهر یقین گفت
زبان بگشاد روزی وچنین گفت
که لو کشف الغطا دادست دستم
خدا را تا نبینم کی پرستم
زهی چشم و زهی علم و زهی کار
زهی خورشید علم و بحر زخّار
دم شیر خدا میرفت تا چین
ز علمش ناف آهو گشت مشکین
ازین گفتند مرد داد و دین شو
ز یثرب علم جستن را به چین شو
اسد کو ناف خانهٔ آفتابست
ازان آهو دمش چون مشک نابست
خطا گفتم که ازمشک خطایست
که او هم نافه و شیر خدایست
اگر علمش شدی بحری مصوّر
درو یک قطره بودی بحر اخضر
چو هیچش طاقت منّت نبودی
ز همّت گشت مزدور جهودی
کسی گفتش چرا کردی، بر آشفت
زبان بگشاد چون تیغ و چنین گفت:
لَنَقْلُ الصخر من قلل الجبال
اَحَبُّ اِلیَّ مِن مِنَنِ الرجالِ
یقول الناس لی فی الکسب عار
فقُلت العارُ فی ذُلِّ السؤالِ
همیشه چار رکن عالم آباد
ز سعی دو خُسُر بود و دو داماد



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شعر دربارهٔ فضیلت و عظمت امام علی (ع) است. شاعر از حسنات و ویژگیهای منحصر به فرد او سخن میگوید و بیان میکند که علی، امیرالمؤمنین، نور راستین و وارث علم و حکمت است. او به قدری در علم و بصیرت سرآمد بوده که دیگران را به جستجوی علم دعوت میکند و از فقر و ذلت سؤال افتخار میسازد. در ادامه، شاعر به فضیلتهای علی در ارتباط با خدا و انسانیت میپردازد و میگوید که کارنامهٔ او و جدایی از دنیاهای مادی، همگی نشان از عظمت روحی و اخلاقی او دارند.
هوش مصنوعی: اگر امام و پیشوای مؤمنان، علی (حیدر) باشد، از مشرق تا مغرب، همهجا تحت فرمان اوست و حکومتش کامل و جامع است.
هوش مصنوعی: این جهان به سبب ضربات شمشیر امام علی (حیدر) آسیبدیده و از آن جهان، توصیف خاصی از سه نان وجود دارد که اشاره به مقام و ویژگیهای او دارد.
هوش مصنوعی: چون در وجود علی (علیهالسلام) خلوص و صداقت وجود دارد، این سه نان (که به سه ویژگی مهم اشاره دارد) به او تعلق دارد و خاصیتهای او را نمایان میکند.
هوش مصنوعی: علی (علی بن ابیطالب) با سه قرص نان که مانند دو قرص ماه و خورشید است، دو عالم را به نشستن و آرامشی جاودانه دعوت میکند.
هوش مصنوعی: اگر تو در تیرگی و مشکلات زندگی پایدار بمانی، علی(ع) تو را محافظتی کامل خواهد داد.
هوش مصنوعی: پیامبر (ص) به حضرت علی (ع) میگوید که تو و من از یک نور هستیم و هر دو به یک منبع آفریده شدهایم.
هوش مصنوعی: در شهری که دانش به واسطهٔ او فراوان شد، بهراستی در بهشت (جَنّت) دروازهبان (بوّاب) آمد.
هوش مصنوعی: او (مرتضی علی، رضیالله عنه) به اندازهای به فقر و نیاز خود بیاعتنا شد که حتی طلا و نقره را سه بار طلاق داد و از آنها بیزاری جست.
هوش مصنوعی: هرچند که طلا و نقره با احترام و ارزش در میانه است، اما گوسالهٔ این امّت (یعنی، گوسالهٔ سامری) به وجود آمده است.
هوش مصنوعی: گوساله هرگز زحمتی نخواهد کشید که بخواهد با شیری به مبارزه برخیزد.
هوش مصنوعی: این بیت به توصیف یک جوشن (زره) میپردازد که به دلیل شفافیت و درخشندگیاش، به نوعی جلوهای روشن و زیبا دارد. به عبارتی، هم روی آن و هم پشت آن به یک اندازه نورانی و زیباست.
هوش مصنوعی: او از آن جهت که روی جوشن مانند پشت آن روشن و درخشان بود، به آن شکل زیبا و دلربا آراسته شده است.
هوش مصنوعی: او (حضرت علی) چنین گفت که اگر من بر منبر نروم و سخنرانی نکنم، به دستور خداوند قضاوت و حکم میکنم.
هوش مصنوعی: من میخواهم که در میان مردم جایگاهی دائمی داشته باشم و بر اساس چهار کتاب آسمانی حکم و قضاوت کنم.
هوش مصنوعی: هرچه او (پیامبر یا خدا) گفت، به خاطر یقین و اطمینان گفت؛ زبانش را روزی گشود و چنین بیان کرد.
هوش مصنوعی: اگر پردهها کنار برود و حقیقتها آشکار شوند، دیگر نمیتوانم بگویم که چه کسی را میپرستم، زیرا در آن صورت همهچیز به وضوح مشخص خواهد شد.
هوش مصنوعی: چه چشمان زیبایی! چه دانشی! و چه کارهای شگفتانگیزی! او به سان خورشید علم درخشنده و چون دریا پر از نعمت و دانش است.
هوش مصنوعی: در لحظهای که نفس شیر از وجود خدا میگذشت، علم و دانش او باعث میشد که چین و چروکهای بدن آهو به رنگ مشکی درآید.
هوش مصنوعی: از این حرفها نتیجه بگیر که مرد باید در داد و دیانت (دینی و اخلاقی) پیشرفت کند و از یثرب (مدینه) برای کسب علم به چین برود.
هوش مصنوعی: علی (که به او لقب شیر خدا دادهاند) همچون درهایی است که خانهٔ خورشید است و دم او چون مشک خالص و خوشبو است.
هوش مصنوعی: من به اشتباه گفتم که عطرش ناشی از مشک است، در واقع او نازکدلی است که همچون نافه عطرش را پخش کرده و شیر خداست، یعنی شخصیتی بزرگ و شجاع دارد.
هوش مصنوعی: اگر به دانش او پی ببری، او همچون دریا مشخص است، اما تو در برابر آن تنها یک قطره از دریای بزرگ و بیکران علم او هستی.
هوش مصنوعی: چون او هیچگاه تحمل خدمت و زحمات دیگران را نداشت، به خاطر سختکوشیاش، مانند یک کارگر دستنشانده و بیدردسر تبدیل شد.
هوش مصنوعی: کسی به مرتضی (علی) گفت چرا چنین کردی و او به شدت ناراحت شد و مانند تیغ زبانش را باز کرد و این سخن را گفت.
هوش مصنوعی: نقل سنگ از قلههای کوه برای من دلپذیرتر از منّتگذاری مردان است.
هوش مصنوعی: مردم به من میگویند که کسب درآمد عیب و نقصی است، اما من میگویم که عیب واقعی در ذلت و درخواست کمک از دیگران است.
هوش مصنوعی: جهان همیشه بر پایه چهار رکن استوار است که دو رکن آن به تلاش و کار افرادی اشاره دارد که از نسل دو خُسُر (دو رکن نسب خوب) و دو داماد (دو خانواده مشهور) هستند. این دو خانواده با تلاش خود، پایههای زندگی و جامعه را بنا میکنند.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال یک حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.