ایا صدری که از روی بزرگی
فلک را نیست با قدر تو بالا
خجل از قدر و رایت چرخ و انجم
غمی از دست و طبعت ابر و دریا
کله با همتت بنهاده کیوان
کمر در خدمتت بربسته جوزا
ثریا با علو همت تو
به نسبت چون ثری پیش ثریا
بر دست جوادت چرخ سفله
بر رای صوابت عقل شیدا
کفت پیوسته قسمتگاه روزی
درت همواره ماوا جای آلا
به فضل این قطعه برخوان تا که گردد
نهان بنده بر رای تو پیدا
به اقبال تو دارم عشرتی خوش
حریفانی چو بختت جمله برنا
مزین کرده مجلسمان نگاری
بنامیزد زهی شیرین و زیبا
نشسته ز اقتضای طالع سعد
به خلوت بارهی چون سعد و اسما
ز زلفش دست من چون روز وامق
ز وصلش روز من چون روی عذرا
موافق همچو با فرهاد شیرین
مساعد همچو با یوسف زلیخا
بر آن دل کرده خوش کز وصل دوشین
کهمان چونین بود امروز و فردا
چو چشمش نیم مستیم و مرا نیست
علاج درد او یعنی که صهبا
چه صفراهاست کامروز او نکردست
در این یک ساعت از سودای حمرا
به انعام تو میباید که گردد
نظام مجلس تو مجلس ما



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این قطعه به ستایش شراب و حالاتی که آن ایجاد میکند، میپردازد و از بزرگی و شکوه آن میگوید. او به خیالی سرشار از لذت و خوشی، به حضور همنشینان جوان و زیبا اشاره میکند و فضایی شاداب و دلنشین را توصیف میکند. در خلال این توصیفها، ارتباط میان عشق، زیبایی و نوشیدن شراب به تصویر کشیده میشود و شاعر از تاثیری که این شراب بر روح و دل او دارد، سخن میگوید. در نهایت، او خواهان برقراری نظم و کمال در مجلس خود از طریق این شراب و زیباییهاست.
هوش مصنوعی: آیا سینهای که به سبب عظمتش، فلک (آسمان) را تحت تأثیر قرار نمیدهد، به اندازهٔ تو بلند و بزرگ نیست؟
هوش مصنوعی: نسبت به مقام و جایگاه آسمان و ستارگان شرمنده هستی و از احساسات و طبیعت خود که مانند ابر و دریا متغیر هستند، غمگینی.
هوش مصنوعی: بهخاطر اراده و همت بلند تو، کیوان (ستارهای در آسمان) خود را به زمین آورده و کمرش را به خدمت تو بسته است، در حالی که جوزا (ماه) نیز به تبعیت از تو آمادهاست.
هوش مصنوعی: در این بیت، شاعر میگوید که با وجود عظمت و بلندی ثریا (دستگاه ستارهشناسی)، همت و ارادهٔ تو خود را برتر از آن نشان میدهد، بهطوری که ثریا در مقایسه با همت تو همچون ستارهای کوچک به حساب میآید.
هوش مصنوعی: چرخ سفله، به معنای دنیای پست و فانی، بر دست اسب تو یعنی بر قدرت و توانایی تو مسلط است، و عقل شیدا که به نظر میرسد به حالتهای عاشقانه و شیدایی اشاره دارد، با تعصب و اصرار بر راستی و خرد، در نزد تو قرار دارد.
هوش مصنوعی: سرنوشت و قسمت روزی تو همیشه در این مکان ماندگار است و به شادابی و خوشی سر میزند.
هوش مصنوعی: از نعمت این شعر بهرهمند شو تا اینکه خواستههای من (بنده) در نظر تو آشکار شود و نهان نماند.
هوش مصنوعی: به خاطر خوششانسی و مساعدت تو، زندگی مفرحی دارم و همراهانم هم همچون تو جوان و سرزنده هستند.
هوش مصنوعی: مجلس ما را دختری زیبا و شیرینزبان آراسته است که توجه همه را به خود جلب کرده است.
هوش مصنوعی: او به دلیل خوش شانسیاش در جایی آرام و دنج نشسته و به طرز جذابی مثل سعد و اسما (دو شخصیت معروف در ادبیات) طراوت و زیبایی خاصی دارد.
هوش مصنوعی: دست من به زلف او مانند روزهایی است که وامق (معشوقی در افسانهها) در کنار معشوقش است و روز من از وصال او مانند روی عذرا (عذرا، زنی زیبا و معشوقهای افسانهای) روشن و خوشایند است.
هوش مصنوعی: من در عشق و محبت با معشوق خود، مانند فرهاد هستم که در پی شیرین است و هماهنگ مثل یوسف و زلیخا هستم که در عشق همدیگر باهم مساعد و سازگارند.
هوش مصنوعی: دلی که بر آن خوشحال و راضی هستم، به خاطر وصالی که دیشب پیدا کردم، نمیدانیم چنین حالتی فردا هم ادامه خواهد داشت یا نه.
هوش مصنوعی: چشمان محبوب، حالتی نیمهبخوش و مست دارند و من نمیتوانم دردی که از عشق او در دل دارم را درمان کنم، یعنی که نوشیدنیای که مایهٔ مستی است، مرا شفا نمیدهد.
هوش مصنوعی: او در این یک ساعت، به قدری شاد و سرحال است که هیچ نشانهای از اندوه یا دلتنگی در او نیست و به نظر میرسد که به خاطر نوشیدن شراب، حال خوبی دارد.
هوش مصنوعی: برای اینکه مجلس تو آراسته و منظم شود، باید به لطف و انعام تو باشد، چرا که مجلسی که ما در آن هستیم به این نعمت تو بستگی دارد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
شبی دیرند و ظلمت را مهیا
چو نابینا درو دو چشم بینا
به امّید قبولت بکر فکرم
چو بهر یوسف مصری زلیخا
به انواع نفایس خویشتن را
بهسان نوعروسی کرده آسا
کسی کز خدمتت دوری کند هیچ
[...]
چو گشتند این چهار ارکان مهیا
ازان گرمی بر آمد سوی بالا
ترا توفیق خواهم در دعا تا
دهی هر کاردان را کاردانی
دگر باره چه صنعت کرد باما
سپهر سر کش فرتوت رعنا
بیک بازی سوی تحت الثری برد
برونق رفته کاری چون ثریا
چو گفتم کاستقامت یافت کارم
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۴ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.