خال او یک نظر از دیده ما دور نباشد
دانه سوخته اینجاست که بی مور نباشد
زند آتش به جهان بلبل آتش نفس من
اگرم چون قفس از شجر طور نباشد
دو نگاهت ز پریشان نظری نیست به یک کس
چون زید عاشق بیچاره اگر کور نباشد
سخن حق نکند گوش کس امروز وگرنه
هیچ کس نیست که در پله منصور نباشد
هر گه از فیض هوا قد بکشد سبزهٔ مینا
پنبهٔ شیشهٔ گل ابر شود دور نباشد
خون دل نغز شرابی است اگر کام نسوزد
خوش کبابی است کباب دل اگر شور نباشد
دم به دم تشنه دیدار کند ساده رخان را
آب آیینه عجب دارم اگر شور نباشد
چه رسایی است که با طبع تو آمیخته صائب
مصرعی نیست ز دیوان تو مشهور نباشد



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل از بیتهای کمابیش مستقل ساخته شده که هر کدام مضمون باریکی را به شیوهٔ سبک هندی میپروراند. شاعر خال معشوق را به دانهٔ سوخته و مردمک چشم را به مور مانند میکند، از نفس آتشین خود و قفسی از درخت طور سخن میگوید و گلایه میکند که امروز کسی سخن حق را نمیشنود. در ادامه خون دل را به شراب و دل سوخته را به کباب تشبیه میکند و آب آینه را شور میداند، چون زیبارویان را تشنهٔ دیدن خود نگه میدارد. در بیت پایانی به رسایی طبع خود و شهرت همهٔ مصرعهای دیوانش میبالد.
هوش مصنوعی: خال سیاه معشوق حتی یک لحظه از چشم ما دور نمیشود. خال مانند دانهٔ سوخته است و مردمک چشم ما مانند مورچه همیشه گرد آن است. پس این تنها دانهٔ سوختهای است که هرگز بیمور نیست، حال آنکه دانهٔ سوخته معمولاً مورچه را به خود نمیکشد.
هوش مصنوعی: اگر قفس من از چوب درخت طور نبود، بلبل آتشیننفس من (جان یا شعر من) جهان را به آتش میکشید. درخت طور آتش میگیرد اما نمیسوزد و تنها چنین قفسی تاب این آتش را دارد.
هوش مصنوعی: دو چشم تو از پراکندگی نگاه، هر یک به سوی کسی دیگر مینگرد و هر دو بر یک نفر نیست. عاشق بیچاره اگر کور نباشد و این را ببیند، از رشک چگونه زنده بماند؟
هوش مصنوعی: امروز گوش هیچکس سخن حق را نمیپذیرد. وگرنه کسی نیست که در پایه و مرتبهٔ منصور حلاج نباشد و نتواند مانند او «انا الحق» بگوید.
هوش مصنوعی: هرگاه به برکت هوای بهاری، سبزی و شراب در شیشهٔ مینا بالا بیاید و قد بکشد، شگفت نیست که پنبهای که سرِ شیشهٔ گلاب یا شراب نهادهاند به ابر بدل شود. شاعر لطافت و نیروی هوای بهار را با اغراق وصف میکند.
هوش مصنوعی: خون دل شرابی خوش و دلپذیر است، به شرط آنکه کام را نسوزاند. دلِ سوخته نیز کبابی گواراست، به شرط آنکه شور نباشد. شور در اینجا به معنای پرنمک و نیز پرآشوب است.
هوش مصنوعی: آب آینه زیبارویان را هر لحظه تشنهٔ دیدن روی خودشان میکند. در شگفتم اگر این آب شور نباشد، چون آب شور تشنگی را بیشتر میکند.
هوش مصنوعی: صائب خود را خطاب میکند: چه رسایی و کمالی با طبع تو آمیخته است که هیچ مصرعی از دیوانت نیست که مشهور نشده باشد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.