سبز می گردد روان چون آب از ماندن مرا
خضر نتواند به آب زندگی راندن مرا
بس که دلسردم ز تار و پود هستی چون کتان
می تواند پرتو مهتاب سوزاندن مرا
دشمنان را دارم از تیغ تغافل سینه چاک
چشم خواباندن بود شمشیر خواباندن مرا
شمع ماتم را خموشی به ز آب زندگی است
دل نمی گردد سیاه از دامن افشاندن مرا
گرچه بر خورشید من آفاق تنگی می کند
از سبکروحی توان در ذره گنجاندن مرا
داغ دارد مشربم در خوش عنانی موج را
هر نسیمی می تواند دست پیچاندن مرا
لنگر دریای امکان است کوه صبر من
عالمی پر شور می گردد ز شوراندن مرا
چون زمین آرامش عالم به من پیوسته است
کوهها را می کند بی سنگ، لرزاندن مرا
عشرت روی زمین از من بود چون صبح عید
یک جهان خوشوقت می گردد ز خنداندن مرا
گرچه از افسردگی ها چون چراغ کشته ام
می تواند یک نگاه گرم، گیراندن مرا
پرتو خورشید چون خورشید باشد بی زوال
آتش لعلم، میسر نیست میراندن مرا
دستگیری می کنم آن را که گیرد دست من
چون دعا دارد اثرها زیرلب خواندن مرا
در گره از نافه نتوان بست موی مشک را
راز عشقم، می کند بی پرده، پوشاندن مرا
هر تهیدستی نیارد ماه کنعان را خرید
در ترازو از گرانقدری بود ماندن مرا
ای که چون سنگ فلاخن دورم از خود می کنی
از مروت نیست گرد سر نگرداندن مرا
حاصل من منحصر در ترک حاصل گشته است
دامن افشانی است صائب دانه افشاندن مرا



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این غزل با تصویرهای پیاپی از ویژگیهای متضاد خود سخن میگوید: هم سبکروح و نرمعنان است که نسیمی او را میپیچاند، هم کوه صبری است که آرامش جهان به او بسته است. او بیاعتنایی را سلاح خود در برابر دشمن، و گرانقدری خود را مانع خریده شدنش میداند. در پایان از معشوقی که او را دور میاندازد گلهٔ لطیفی میکند و حاصل زندگی خود را در ترک حاصل و دست کشیدن از دنیا میبیند.
هوش مصنوعی: من مانند آب روانم که اگر بمانم و راکد شوم سبز و گندیده میشوم؛ برای همین حتی خضر هم نمیتواند مرا با آب زندگی از رفتن بازدارد یا بهسوی آن براند. شاعر حرکت و سیر را بر ماندن، حتی با عمر جاودان، ترجیح میدهد.
هوش مصنوعی: از تار و پود هستی چنان دلسرد و افسردهام که مانند کتان، که گویند در مهتاب میپوسد، حتی نور مهتاب هم میتواند مرا بسوزاند و نابود کند.
هوش مصنوعی: سینهٔ دشمنان را با شمشیر بیاعتنایی میشکافم؛ برای من چشم فروبستن و نادیده گرفتن همان کارِ شمشیر زدن را میکند.
هوش مصنوعی: برای شمع عزا خاموش شدن بهتر از آب زندگی است؛ من نیز اگر دامن بیفشانم و با دامن خاموشم کنند دلم سیاه و دلگیر نمیشود، چون خاموشی را خوش دارم.
هوش مصنوعی: هرچند جهان برای خورشید وجود من تنگ است، از سبکروحی و لطافت میتوان مرا در ذرهای جای داد.
هوش مصنوعی: سرشت من در رام و نرمعنان بودن، موج را هم داغدار و حسرتزده کرده است؛ هر نسیمی میتواند مرا به هر سو بپیچاند و بگرداند.
هوش مصنوعی: کوه صبر من لنگر دریای هستی است و آن را آرام نگه میدارد؛ اگر مرا برآشوبند، جهانی پرآشوب میشود.
هوش مصنوعی: مانند زمین، آرامش جهان به من بسته است؛ لرزاندن من کوهها را بیقرار و بیوزن میکند.
هوش مصنوعی: شادی روی زمین مانند صبح عید از من است؛ اگر مرا بخندانند، جهانی خوشحال میشود.
هوش مصنوعی: هرچند از افسردگی مانند چراغ خاموش شدهام، یک نگاه گرم میتواند دوباره مرا روشن و شعلهور کند.
هوش مصنوعی: پرتو خورشید مانند خود خورشید زوالناپذیر است؛ من آتشِ لعلم و خاموش کردن و میراندن من ممکن نیست.
هوش مصنوعی: هرکه دست مرا بگیرد، من هم دستگیرش میشوم؛ زیر لب نام مرا خواندن مانند دعا اثر دارد.
هوش مصنوعی: بوی مشک را نمیتوان در گره نافه بست و پنهان کرد؛ من راز عشقم و پوشاندن من مرا آشکارتر میکند.
هوش مصنوعی: هر تهیدستی نمیتواند یوسف کنعان را بخرد؛ من نیز از گرانبهایی در ترازو میمانم و کسی توان خریدنم را ندارد.
هوش مصنوعی: ای که مرا مانند سنگ فلاخن از خود دور میاندازی، از جوانمردی نیست که پیش از انداختن، مرا دور سرت نچرخانی؛ یعنی دستکم اندکی به من توجه کن.
هوش مصنوعی: صائب، همهٔ حاصل من در رها کردن حاصل خلاصه شده است؛ دانه پاشیدن من همان دامن افشاندن و دست کشیدن از دنیاست.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.