شمارهٔ ۸۸ - کشیدن اجل، شمشیر الوقت سیف قاطع، بر سر تاجوران سر پر، و شهادت آن بهشتیان بر دست زبانی چند، و گزاردن تیغ بر سر ایشان به خبر مشهور، که «السیف محاء الذنوب»
شراب عشق بازان آب تیغ است
بهر عاشق چنین آبی دریغ است
شنیدی قصه یوسف که تا چون
بتان را در دست شوند از خون؟
زنی کان حسن را نظاره کرده
ترنجش بر کف و کف پاره کرده
عروسانی که حسن شه پسندند
حنا بر دست خود زینگونه بندند
چه داغست این، که هر جا، می نشانم
چه خونست این، که هر سو، می فشانم؟
کسی روشن کند این آتشین سوز
که روزی سوخته باشد بدین روز
نه هر دل داند این داغ نهان را
نه هر کس پی فتد این سوز جان را
کسی کاگاه شد زین قصهٔ درد
ز هر حرفی به سینه دشنهای خورد
چو بر عاشق اشارت تیغ خون است
سیاست کردن از رحمت برون است
خضر خانی که چون وحش شکاری
ز غمزه داشت در جان زخم کاری
نشستی عاقبت زان زخم دلدوز
به روز ماتم خود بهترین روز
چه حاجت بود چرخ بیوفا را؟
برو راندن، ز خون، تیغ جفا را؟
ولیکن چون چنانش بود تقدیر
گسستن کی تواند بسته زنجیر!
مع القصه، نهانی دان این راز
ز گنج راز زینسان در کنند باز
که چون سلطان مبارک شاه بی مهر
ز تلخی، گشت، بر خویشان، ترش چهر
صلاح ملک در خونریز شان دید
سزاواری به تیغ تیزشان دید
بران شد تا کند از کین سگالی
ز انباز، آن ملک، اقلیم خالی
نهان سوی خضر خان کس فرستاد
نموداری به عذر از دل برون داد
که ای شمعی ز مجلس دور مانده
تنت بیتاب و رخ بی نور مانده
تو میدانی که از من نیست این کار،
ستم کش ماند و یکسو شد ستمکار
کنون ما هم در آن هنجار کاریم
به هنجاری ازین بندت براریم
چو در خوردی، که باشی مسند آرای،
بر اقلیمی کنیمت کار فرمای
ولی مهر کسی کاندر دلت رست
نه در خورد علو همت تست
«دول رانی» که در پیشت کنیزیست
کنیز ارمه بود، هم سهل چیزیست
شنیدم کانچنان گشت ارجمندت
که شد پابوس او سرو بلندت
نه بس زیبا بود، کز چشم کوتاه،
پرستار پرستاری شود شاه!
کدو در صحن بستان کیست، باری؟
که جوید سر بلندی با چناری؟
تمنای دل ما میکند خواست
که زان زانو نشین بربایدت خاست
چو زینجا رفت، باز اینجا فرستش،
به پائین گاه تخت ما فرستش
چو سودای دلت کم گشت چیزی
دهیمت باز تا باشد کنیزی
چو شد پیغام گوئی، برد پیغام
خضر خان را نماند اندر دل آرام
ز خشم و غصه کرد آن ماه در سلخ
چو می، هم گریه و هم خنده تلخ
نخست از دیده لب را جوش خون داد
پس آلوده به خون پاسخ برون داد
که شه را، ملک رانی چون وفا کرد،
دولرانی به من باید رها کرد!
چو دولت دور گشت از خانی من
دولرانی است دولت رانی من
در این دولت هم از من دور خواهی،
مرا بی دولت و بی نور خواهی!
چو با من همسر است این یار جانی،
سر من دور کن، زان پس تو دانی!
پیامآور چو زان جان غم اندود
به برج شاه برد آن آتشین دود
شهنشه گرم گشت از پای تا فرق
به گرمی، خیره خندی کرد، چون برق
برآمد شعلهٔ کین را زبانه
بهانه جوی را نوشد بهانه
به تندی سر سلاحی را طلب کرد
که باید صد کروه امروز شب کرد
رو اندر «گوالیر» این دم، نه بس دیر
سر شیران ملک افگن به شمشیر
که من ایمن شوم ز انبازی ملک
که هست این فتنه کمتر بازی ملک
به فرمان شد روان، مرد ستمگار
کبوتر پای بند و جره ناهار
شبا روزی برید آن چند فرسنگ
رسید و بر ز بر کرد، از ته، آهنگ
رسانید آنچه فرمان بودش از تخت
بشد اهل قلعه در کاری چنان سخت
درون رفتند سرهنگان بیباک
به بیباکی در آن عصمت گهٔ پاک
برو پوشیدگان، هوئی در افتاد
کزان هو، لرزه در بام و در افتاد
در آن برج، از شغب هر تیر شد قوس
قیامت، میهمان آمد به فردوس
ز کنج حجرها با صد نژندی
برون جستند نر شیران به تندی
ز باز و و زور، و از تن، تاب رفته
توان مرده خرد در خواب رفته
شد اندر غصه شادی خان والا
مدد جست از پناه حق تعالی
سبک در کوتوال آویخت تا دیر
ته افگندش، بکشتن جست شمشیر
چو شمشیر ظفر گم گشته پودش
از آن نیروی بی حاصل، چه سودش؟
عوانان در دویدند از چپ و راست
در افتادند وان افتاده بر خاست
زهی سگساری چرخ زبونگیر
که شیران راسگان سازند نخچیر
چو بستند آن دو دولتمند را سخت
زمانه بست دست دولت و بخت
فتادند آن شگر فان در زبونی
برامد سو به سو شمشیر خونی
چو جست آواز بی رحمی زخنجر
درآمد خونی بی رحمت از در
عفا الله بر چنان روهای چون ماه
کسی چون بر کند شمشیر کین خوا!
کرا در دل نیاید سو ز جانی
ز افسوس چنان عمر و جوانی؟!
فلک را باد یارب سینه صد چاک!
کزینسان ارجمندان را کند خاک!
غرض کس را برایشان چون نشد رای
که گردد تیغ خون را کار فرمای
بجنبید از میان چون تند بادی
فروتر نسبتی هندو نژادی
غم افزائی، چو عیش تنگ حالان
کژ اندیشی، چو عقل خردسالان
درازش سبلتی پیچیده بر گوش
ز سبلت کرده خود را حلقه در گوش
سبک زان صف سرهنگان برون جست
تو گوئی خواهد از وی موج خون جست
ز راه مهر دامن در کشیده
به خونریز آستینها بر کشیده
ز فرماینده، تیغ گوهرین جست
کشید و کرد دامان قبا چست
برآمد گرد آن سرو گرامی
که از سر سبزی خود بود نامی
شهادت خاست از خضر اندران کاخ
چو تسبیح درخت از سبزی شاخ
از آن بانگ شهادت کامد از شاه
شهادت گوئی شد مهر و هم ماه
سپر میکرد خورشید از تن خویش
ولی تقدیر یکسو کردش از پیش
کند تیغ قضا چون قطع امید
نه مه داند سپر کردن نه خورشید
به یک ضربت که آن نامهربان کرد
سر شه در کنارش میهمان کرد
قضا کامد ز بهرش ز آسمان زیر
قلم چون رانده بودش، راند شمشیر
ز خون او چو رنگین کرد جا را
هم از خونش نوشت این ماجرا را
چو از تیغ آن سر والا، قلم شد
خط مشکین او خونین رقم شد
چو گرد رویش از خون سیل در گشت
گل لعل وی از خون لعل تر گشت
ز گردن موج خون کش پیش میرفت
دون سوی نگار خوش میرفت
«دول رانی» که با فرخندگی بود
دوید این خون و با آن خون درآمیخت
«دول رانی» که با فرخندگی بود
خضر خان را زلال زندگی بود
چو خضر چرخ، با او در کمین گشت
همان آب حیاتش تیغ کین گشت
چو دیدم اندرین شیشه به تمیز
بسی هست آب حیوان خضر کش تیز
بر آمد جان عاشق خون فشانان
ولی میگشت گرداگرد جانان
گلی کز وی چکید از قطرهای خوی
فشاندی، خون خود، صد بنده به روی
تنی کاسیب گل بودی دریغش
فلک، بین تا چسان زو زخم تیغش
زهی خونابهٔ مردم که گردون
ز شیرش پرورد، آنگه خورد خون
نگر تا چند گردد دور افلاک،
که یک نوباوه بیرون آرد از خاک؟
چو گشت این سرو بن، در زیور و زیب
بخاک اندازدش، باز از یک آسیب!
چه باشد خضر خان، بل صدخضر نیز
ازین خضرای رنگین گشت ناچیز
بس آن به کادمی در جان سپردن
بقای خضر یابد بعد مردن
چو خون خضر خان در خاک در شد
ز خونش هر گیا خضری دگر شد
بگرد بار خود میگشت جانش
همی گفت این حکایت از زبانش
که ای جان من و آشوب جانم
که در کار تو شد جان و جهانم
چون من بهرت، ز جان کردم جدائی
مبری ز آشنایان، اشنائی
بهر جائی که خون راند این تن پاک
گیاه مهر، خواهد رستن از خاک
ز خون و خاکم این رنگین گیاجوی
از آن گوگرد سرخ این کیمیا جوی
نه مرگست این که آید به پایان
ولی مرگست دوری ز آشنایان
جدائیهای هر پیوندم از بند
نه چون درد جدائی شد ز پیوند
خضر خان، کاب حیوان بودر در جام،
درین دریای خون، گم شد سرانجام!
غرض، چون خضر خورد آن شربت حور
همان میخورد «شادی خان» هم از دور
«دول رانی» در آن خونابه سرگم
چو ماه چارده در جمع انجم
ز زخم ماه نو، در هر کناره
به صد پاره رخی چون ماه پاره
ز زخمی کاندران رخساره میشد
دل خورشید، صد جا، پاره میشد
نه زان رخساره میشد پارهای دور
که از مه دور میشد، پارهٔ نور
صباحت هم بران رخسار گلگون
همی کرد از جراحت گریهٔ خون
ز چشم و رخ که خون بیرون همیرفت
بهر سو سیلهای خون همی رفت
در آن موها که پیچ بیکران بود
دل خان جست و جانش همدران بود
ولی چون رفته را باز آمدن نیست
غم بیهوده جز رنج بدن نیست
چو حال اینست به کاز طبع ناساز
روم اندر سر گفتار خود باز
چو شد هنگام آن کان کشتهای چند
به زندان ابد مانند در بند
شهیدان را ز مشهد گاه خونریز
روان کردند سوی خوابگه تیز
به «جی مندر» که برجی زان حصار است
شهان را کاندران شاهان خوش خواب
به سنگین حجرهٔ در فرجهٔ تنگ
نهان کردند شان چون لعل در سنگ
چو پنهان گشت در سنگ آن گهرها
جدا شد مهرهٔ دولت ز سرها
فرواندند ز آسیب زمانه
فراموش اندران فرموش خانه
فراوان یاد دارد، چرخ بد خوی
فرامش گشتگان، زینسان، بهر کوی
خردمندی که بندد در جهان دل
دل از نام خردمندیش بگسل
بد و نیک ار نمیدانی ز هر باب
تو هم زین نامه عبرت گیر و دریاب
به عشق آویز وزان سرمایه جو بهر
که فارغ گردی از نیک و بد دهر
وگر در عشقبازی ره ندانی
در آموزی گر این افسانه خوانی
که در هر بیت او پوشیده کاریست
ز خون عاشقان نقش و نگاریست



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شعر به بیان پیچیدگیهای عشق و پیوند آن با مرگ و شهادت میپردازد. بساطی از عاشقان و دلدادگان را به تصویر میکشد که در برابر تقدیر و جفاهای زمانه تن به از دست دادن جان میدهند. داستانی منسجم از عاشقی و سوختن در آتش عشق و رسم وفاداری در میان زخمها و خونها روایت میشود. شخصیتهایی چون خضرخان در این داستان به نمادهای عشق و فداکاری تبدیل شده و قدرت قضا و تقدیر را به نمایش میگذارند. سرانجام، این قصه نه تنها به شهادت بلکه به تجدید حیات و تبدیل مرگ به زندگی دوباره از طریق عشق اشاره دارد.
هوش مصنوعی: شراب عاشقان آبِ تیغ، یعنی کشته شدن با شمشیر است. این آب هم برای هر عاشقی دریغ است و نصیب هر کس نمیشود.
هوش مصنوعی: آیا داستان یوسف را شنیدهای که چگونه دست زیبارویان از دیدن او به خون آغشته شد؟
هوش مصنوعی: هر زنی که آن زیبایی را تماشا کرد، ترنج در دست داشت و از بیخودی به جای ترنج دست خود را برید.
هوش مصنوعی: عروسانی که دلباختهٔ زیبایی شاهاند، اینگونه با خون خود بر دستشان حنا میبندند.
هوش مصنوعی: شاعر از غم این داستان مینالد: این چه داغی است که هر جا میگذارم و این چه خونی است که به هر سو میافشانم؟
هوش مصنوعی: این سوزِ آتشین را تنها کسی درمییابد و بیان میکند که خود روزی به چنین روزی سوخته باشد.
هوش مصنوعی: هر دلی این داغ پنهان را نمیشناسد و هر کسی به این سوز جان پی نمیبرد.
هوش مصنوعی: هر کس از این قصهٔ دردناک آگاه شود، از هر حرف آن گویی خنجری بر سینهاش میخورد.
هوش مصنوعی: سرنوشت عاشق شمشیر و خون است، پس آزار و کیفر دادن او از رحمت و انصاف به دور است.
هوش مصنوعی: خضرخان مانند جانوری شکارشده، از غمزهٔ معشوق زخمی کاری در جان داشت.
هوش مصنوعی: سرانجام آن زخم دلدوز او را به روزی رساند که روز ماتم خودش بود، و آن روز برایش بهترین روز شد.
هوش مصنوعی: آسمانِ بیوفا چه نیازی داشت که تیغ ستم را خونریزان بر او براند؟
هوش مصنوعی: اما چون تقدیرش چنین بود، کسی نمیتواند زنجیرِ بستهشدهٔ سرنوشت را پاره کند.
هوش مصنوعی: خلاصه، دانندهٔ این راز پنهان، در گنجینهٔ اسرار را اینگونه میگشاید و داستان را چنین روایت میکند.
هوش مصنوعی: سلطان مبارکشاهِ بیمهر از تلخخویی با خویشاوندانش ترشرو و بدرفتار شد.
هوش مصنوعی: او صلاح کشور را در ریختن خون آنان دید و آنان را سزاوار شمشیر تیز دانست.
هوش مصنوعی: از سر کینهاندیشی تصمیم گرفت که آن سرزمین را از هر شریک و مدعی پادشاهی خالی کند.
هوش مصنوعی: پنهانی کسی را نزد خضرخان فرستاد و به ظاهر پیامی عذرخواهانه داد.
هوش مصنوعی: پیام سلطان: ای شمعی که از مجلس دور ماندهای، تنت بیطاقت و چهرهات بینور شده است (اشاره به نابینا شدن خضرخان).
هوش مصنوعی: تو میدانی که این کار از من نبود؛ ستمدیده بر جا ماند و ستمکار از میان رفت.
هوش مصنوعی: اکنون ما هم در همان راه هستیم و به شیوهای درست تو را از این بند آزاد میکنیم.
هوش مصنوعی: چون شایستهٔ تخت و فرمانروایی هستی، تو را فرمانروای سرزمینی میکنیم.
هوش مصنوعی: ولی مهرِ کسی که در دلت روییده است، شایستهٔ همت بلند تو نیست.
هوش مصنوعی: دولرانی کنیزی بیش نیست که در خدمت توست، و کنیز اگر ماه هم باشد چیز کمارزشی است.
هوش مصنوعی: شنیدهام او چنان نزد تو گرامی شده که قامت بلندت به پابوسی او خم شده است.
هوش مصنوعی: در ادامهٔ پیغام شاه به خضرخان آمده است: زیبا نیست که شاه از کوتهبینی خدمتگزار یک کنیز شود.
هوش مصنوعی: کدو در باغ چه ارزشی دارد که بخواهد با درخت چنار در بلندی برابری کند؟ یعنی کنیزی چون دولرانی همشأن شاهزاده نیست.
هوش مصنوعی: آرزوی دل ما این را میخواهد که از آن کسی که کنار زانویت نشسته است دست بکشی و او را رها کنی.
هوش مصنوعی: وقتی او را از پیش خود روانه کردی، به اینجا و پای تخت ما بفرستش.
هوش مصنوعی: هرگاه شیفتگی دلت اندکی کم شد، او را دوباره به تو میدهیم تا کنیز تو باشد.
هوش مصنوعی: وقتی پیک رفت و پیغام را رساند، آرام از دل خضرخان رفت.
هوش مصنوعی: آن شاهزادهٔ ماهمانند که مانند ماه آخر ماه بختش رو به کاستی بود، از خشم و اندوه مانند شراب هم گریست و هم خندهٔ تلخ کرد.
هوش مصنوعی: نخست از چشمانش اشک خونین بر لب ریخت و سپس با لبی آغشته به خون پاسخ داد.
هوش مصنوعی: گفت: حال که پادشاهی به شاه وفا کرد و به او رسید، دستکم دولرانی را باید برای من بگذارد.
هوش مصنوعی: وقتی بخت و دولت از خانی من رفت، تنها دولت و فرمانروایی من دولرانی است.
هوش مصنوعی: اکنون این دولت را هم میخواهی از من دور کنی و مرا بیبخت و بینور بخواهی؟ اشاره به این است که خضرخان را پیشتر نابینا کرده بودند.
هوش مصنوعی: چون این یار جانی همسر من است، نخست سرم را از تن جدا کن و پس از آن هرچه خواهی بکن.
هوش مصنوعی: پیک، آن پاسخ سوزان را که مانند دودی آتشین از جان غمگین خضرخان برخاسته بود، به قصر شاه برد.
هوش مصنوعی: شاه از سر تا پا برافروخت و از خشم مانند برق خندهٔ تند و بیاختیار کرد.
هوش مصنوعی: زبانهٔ آتش کینه بالا گرفت؛ برای کسی که دنبال بهانه است، یافتن بهانه خوشایند است.
هوش مصنوعی: شاه با تندی سردار سلاحداری را فراخواند و گفت باید همین امشب صد کروه راه را بپیمایی.
هوش مصنوعی: همین حالا و بیدرنگ به گوالیور برو و سر این شیران خاندان شاهی را با شمشیر بیفکن.
هوش مصنوعی: تا از شریکشدن کسی در پادشاهی در امان باشم، زیرا اینگونه فتنهها کمترین بازیهای پادشاهی است.
هوش مصنوعی: آن مرد ستمگر به فرمان شاه روانه شد؛ مانند کبوتر نامهبر شتابان بود و مانند باز گرسنه تشنهٔ شکار.
هوش مصنوعی: آن چند فرسنگ را شبانهروز پیمود و رسید و از پای دژ آهنگ بالا رفتن کرد.
هوش مصنوعی: فرمانی را که از سوی تخت داشت ابلاغ کرد و مردم دژ به کاری بسیار سخت و دشوار گرفتار شدند.
هوش مصنوعی: سرهنگان بیپروا گستاخانه به آن حرم پاک و پوشیده وارد شدند.
هوش مصنوعی: زنان پردهنشین چنان فریاد و شیونی سر دادند که بام و در از آن لرزید.
هوش مصنوعی: در آن برج از هیاهو هر قامت راستی مانند تیر از اندوه خمیده و کمان شد؛ گویی رستاخیز به مهمانی آن بهشت آمده بود. «تیر» و «قوس» با «برج» ایهام نجومی نیز دارد.
هوش مصنوعی: شاهزادگانِ شیرمانند با اندوهی بسیار، شتابان از گوشهٔ حجرهها بیرون جستند.
هوش مصنوعی: نیرو از بازو و توان از تنشان رفته بود؛ گویی توانشان مرده و خردشان به خواب رفته بود.
هوش مصنوعی: شادیخانِ بلندمرتبه در آن اندوه از خداوند یاری خواست.
هوش مصنوعی: او شتابان با کوتوال درآویخت، مدتی با او کشتی گرفت و سرانجام بر زمینش زد و شمشیری جست تا او را بکشد.
هوش مصنوعی: اما چون رشتهٔ پیروزی و بخت از دستش رفته بود، آن نیروی بیحاصل سودی برایش نداشت.
هوش مصنوعی: مأموران و نگهبانان از چپ و راست دویدند و بر او ریختند و کوتوالِ بر زمین افتاده برخاست.
هوش مصنوعی: آفرین بر این سگصفتیِ آسمانِ ناتوانکُش که کاری میکند سگان، شیران را شکار کنند.
هوش مصنوعی: وقتی آن دو شاهزادهٔ صاحبدولت را سخت بستند، گویی روزگار دستِ دولت و بخت را بست.
هوش مصنوعی: آن بزرگانِ شگفت به خواری و ناتوانی افتادند و از هر سو شمشیرهای خونریز برکشیده شد.
هوش مصنوعی: چون آوازِ بیرحمانهٔ خنجر برخاست، جلادی خونریز و بیرحم از در درآمد.
هوش مصنوعی: خدا رحم کند؛ چگونه کسی میتواند بر چنان چهرههای ماهمانند شمشیرِ کینه برکشد؟
هوش مصنوعی: کیست که از دریغ چنان عمر و جوانی، دلش آتش نگیرد و نسوزد؟
هوش مصنوعی: خدایا، سینهٔ آسمان صد پاره باد که چنین عزیزانی را به خاک میافکند.
هوش مصنوعی: چون هیچیک از حاضران دلِ آن را نداشت که شمشیر را به ریختن خون آنان وادارد...
هوش مصنوعی: از میان جمع، مردی فرومایه و هندینژاد مانند تندبادی به جنبش درآمد.
هوش مصنوعی: او مانند زندگیِ تنگدستان اندوهآور بود و مانند عقلِ کودکان کجاندیش.
هوش مصنوعی: سبیلی دراز داشت که تا گوشش پیچیده بود و با آن سبیل گویی حلقهٔ بندگی در گوش خود کرده بود.
هوش مصنوعی: شتابان از صف سرهنگان بیرون جست، چنانکه گویی موج خون از او برخواهد خاست.
هوش مصنوعی: از مهربانی دامن کشیده و برای خونریختن آستین بالا زده بود.
هوش مصنوعی: از فرمانده شمشیری گوهرنشان خواست، آن را برکشید و دامن قبایش را برای کار به کمر زد.
هوش مصنوعی: آنگاه گردِ آن سروِ گرامی، یعنی شاهزاده خضرخان، که به سرسبزی و تازگی نامور بود، به حرکت درآمد.
هوش مصنوعی: در آن کاخ، بانگ شهادت از خضرخان برخاست؛ همانگونه که از شاخهٔ سبز درخت تسبیح برمیخیزد.
هوش مصنوعی: با آن بانگ شهادت که از شاهزاده برآمد، گویی خورشید و ماه نیز شهادت گفتند یا با او شهید شدند.
هوش مصنوعی: خورشید، که شاید کنایه از زیبارویی باشد که کنار او بود، تن خود را سپر او میکرد؛ اما تقدیر او را از پیش وی کنار زد.
هوش مصنوعی: وقتی شمشیر قضا رشتهٔ امید را ببرد، نه ماه میتواند سپر شود و نه خورشید.
هوش مصنوعی: آن قاتل بیرحم با یک ضربه سر شاه (خضرخان) را جدا کرد و سرش را در دامن خودش انداخت.
هوش مصنوعی: قضا که از آسمان برای او فرود آمد، چون پیشتر قلم سرنوشتش را رانده بود، اکنون شمشیر را بر او راند.
هوش مصنوعی: وقتی آن جا را با خون او رنگین کرد، این ماجرا را هم با خون خود او نوشت.
هوش مصنوعی: چون آن سر بلندمرتبه با تیغ بریده شد، موی خط مشکین رخسارش با خون نقش بست و خونین شد.
هوش مصنوعی: وقتی گرداگرد چهرهاش سیل خون روان شد، چهرهٔ سرخ چون گلش از خون سرختر شد.
هوش مصنوعی: موج خونی که از گردنش پیش میرفت، شتابان به سوی معشوق زیبایش روان بود.
هوش مصنوعی: این خون دوید و با خون دولرانیِ فرخنده درآمیخت؛ یعنی خون عاشق و معشوق به هم پیوست.
هوش مصنوعی: دولرانی که همراه با خجستگی بود، برای خضرخان مانند آب زندگانی بود.
هوش مصنوعی: چون آسمانِ سبز در کمین او نشست، همان آب حیات (دولرانی و عشق او) برایش به تیغ کینه بدل شد.
هوش مصنوعی: چون با دقت در این شیشهٔ آسمان نگریستم، دیدم که در آن آب حیاتهای بسیاری هست که تیزیشان خضر را میکشد؛ یعنی مایهٔ زندگی در این جهان کشنده میشود.
هوش مصنوعی: جان عاشق خونفشان از تن بیرون آمد، ولی همچنان گرداگرد معشوق میگشت.
هوش مصنوعی: معشوقی که اگر قطرهای عرق از او میچکید، صد بنده خون خود را بر رویش نثار میکردند.
هوش مصنوعی: تنی که حتی آزار برگ گل هم برایش دریغ بود، ببین آسمان چگونه آن را با زخم شمشیر از پا درآورد.
هوش مصنوعی: شگفتا از خون مردم که فلک آنان را با شیر میپرورد و سپس خونشان را مینوشد.
هوش مصنوعی: ببین آسمان چند دور باید بچرخد تا یک نونهال تازه از خاک برآورد.
هوش مصنوعی: و چون این نهال سرو آراسته و زیبا شد، دوباره با یک ضربه آن را به خاک میاندازد.
هوش مصنوعی: خضرخان چه اهمیتی دارد؛ صدها خضر دیگر هم به دست این آسمان سبز و رنگارنگ نابود شدهاند.
هوش مصنوعی: پس بهتر آن است که آدمی در جانسپردن (در راه عشق) پس از مرگ جاودانگی خضر را بیابد.
هوش مصنوعی: چون خون خضرخان در خاک فرو رفت، هر گیاهی از آن خون سبز شد و خضری دیگر گشت.
هوش مصنوعی: جانش گرد یار خود میگشت و این سخن را از زبان او میگفت.
هوش مصنوعی: ای جان من و ای مایهٔ آشوب جانم، که جان و جهانم در راه تو از دست رفت.
هوش مصنوعی: اکنون که من به خاطر تو از جان جدا شدم، تو آشنایی را از آشنایان خود مبُر و مرا فراموش مکن.
هوش مصنوعی: هر جا که این تن پاک خون ریخته است، از خاک گیاه مهر و محبت خواهد رویید.
هوش مصنوعی: این گیاه رنگین را از خون و خاک من بجوی، و این کیمیا را از آن گوگرد سرخ، یعنی خون من، طلب کن.
هوش مصنوعی: آنچه به پایان عمر میرسد و جان را میگیرد مرگ حقیقی نیست؛ مرگ واقعی دور شدن از یاران و آشنایان است.
هوش مصنوعی: جدا شدن بندبند اعضای من از یکدیگر به سختیِ درد جدایی از دلبستگی و پیوند محبت نیست.
هوش مصنوعی: خضرخان که گویی آب حیات در جام داشت، سرانجام در این دریای خون از میان رفت و کشته شد.
هوش مصنوعی: خلاصه آنکه چون خضرخان آن شربت مرگ را که گویی شربت حوریان بهشت بود نوشید، شادیخان نیز در پی او و از دور همان شربت را نوشید و کشته شد.
هوش مصنوعی: دولرانی در آن خونابه سرگشته و غرق بود، مانند ماه شب چهارده در میان ستارگان.
هوش مصنوعی: از زخمهای شمشیرِ هلالمانند، از هر سو آن چهرهٔ ماهپاره به صد پاره شده بود.
هوش مصنوعی: از هر زخمی که بر آن رخسار میخورد، گویی دل خورشید در صد جا پاره میشد.
هوش مصنوعی: آنچه از آن رخسار جدا میشد پارهای از گوشت نبود، بلکه چنان بود که پارهای از نور از ماه جدا شود.
هوش مصنوعی: زیبایی و سپیدرویی نیز بر آن رخسار گلگون از شدت زخمها خون میگریست.
هوش مصنوعی: از چشم و چهرهٔ او چنان خون بیرون میریخت که از هر سو سیل خون روان بود.
هوش مصنوعی: در آن گیسوان پرپیچوتاب، دل خضرخان آویخته بود و جانش نیز در آنجا بود؛ یعنی جان عاشق با معشوق یکی بود.
هوش مصنوعی: اما چون رفته بازنمیگردد، غم بیهوده خوردن جز رنج تن حاصلی ندارد.
هوش مصنوعی: چون حال چنین است، بهتر آن است که از این اندوهِ ناسازگار با طبع بگذرم و به ادامهٔ سخن خود بازگردم.
هوش مصنوعی: چون هنگام آن رسید که آن چند کشته برای همیشه در زندان خاک بمانند،
هوش مصنوعی: شهیدان را از قتلگاه خونین بهسرعت به سوی آرامگاهشان بردند.
هوش مصنوعی: به «جیمندر» که برجی از آن حصار است و جایی است که شاهان در آن به خواب خوش آرمیدهاند، بردند.
هوش مصنوعی: آنان را در حجرهای سنگی و در شکافی تنگ پنهان کردند، چنانکه لعل را در دل سنگ پنهان میکنند.
هوش مصنوعی: چون آن گوهرها در سنگ پنهان شدند، مهرهٔ بخت و دولت از سرهایشان جدا شد و اقبالشان به پایان رسید.
هوش مصنوعی: از آسیب روزگار در آن خانهٔ فراموشی، از یادها رفتند و فراموش ماندند.
هوش مصنوعی: چرخ بدخوی از اینگونه از یاد رفتگان در هر کوی بسیار به یاد دارد؛ یعنی بسیاری را چنین به فراموشی سپرده است.
هوش مصنوعی: خردمندی که به این جهان دل ببندد، دیگر نام خردمند بر او مگذار.
هوش مصنوعی: اگر نیک و بد امور را از هر جهت نمیشناسی، تو نیز از این کتاب عبرت بگیر و حقیقت را دریاب.
هوش مصنوعی: به عشق چنگ بزن و از این سرمایه بهره بجوی تا از نیک و بد روزگار آسوده شوی.
هوش مصنوعی: و اگر راه عشقورزی را نمیدانی، با خواندن این داستان آن را خواهی آموخت.
هوش مصنوعی: زیرا در هر بیت این داستان رازی پنهان است و نقش و نگارش از خون عاشقان است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.