قوله تعالی: قُلْ پیغامبر من بگوی، مَنْ یَرْزُقُکُمْ آن کیست که روزی میدهد شما را؟ مِنَ السَّماواتِ وَ الْأَرْضِ از آسمان و زمین، قُلِ اللَّهُ هم تو گوی که خدای، وَ إِنَّا أَوْ إِیَّاکُمْ ما یا شما، لَعَلی هُدیً أَوْ فِی ضَلالٍ مُبِینٍ (۲۴) بر راه راستیم یا در گمراهی آشکارا.
قُلْ پیغامبر من بگوی، لا تُسْئَلُونَ عَمَّا أَجْرَمْنا و شما را نخواهند پرسید از آنچه ما کنیم از بدی، وَ لا نُسْئَلُ عَمَّا تَعْمَلُونَ (۲۵) و ما را نخواهند پرسید از آنچه شما میکنید.
قُلْ یَجْمَعُ بَیْنَنا رَبُّنا بگوی با هم آرد میان ما خداوند ما روز رستاخیز، ثُمَّ یَفْتَحُ بَیْنَنا پس کار گشاید میان ما، بِالْحَقِّ بداوری راست، وَ هُوَ الْفَتَّاحُ الْعَلِیمُ (۲۶) و او حاکم است کاربر گشای دانا.
قُلْ أَرُونِیَ بگوی: با من نمائید، الَّذِینَ أَلْحَقْتُمْ بِهِ شُرَکاءَ این انبازان که درو میبندید بانبازی کَلَّا انبازی نیست و این دعوی راست نیست، بَلْ هُوَ اللَّهُ آری اوست اللَّه، الْعَزِیزُ الْحَکِیمُ (۲۷) آن توانای دانا.
وَ ما أَرْسَلْناکَ نفرستادیم ترا، إِلَّا کَافَّةً لِلنَّاسِ مگر همواره همه مردمان را، بَشِیراً وَ نَذِیراً بشارت دهی و بیم نمایی، وَ لکِنَّ أَکْثَرَ النَّاسِ لا یَعْلَمُونَ (۲۸) لکن بیشتر مردمان نمیدانند.
وَ یَقُولُونَ مَتی هذَا الْوَعْدُ و میگویند: این وعده که میدهی کی است و چه هنگام است؟ إِنْ کُنْتُمْ صادِقِینَ (۲۹) اگر راست میگویی.
قُلْ لَکُمْ مِیعادُ یَوْمٍ بگوی شما را هنگام وعد روزیست، لا تَسْتَأْخِرُونَ عَنْهُ ساعَةً وَ لا تَسْتَقْدِمُونَ (۳۰) که از آن یک ساعت با پس نشوید و فرا پیش نشوید.
وَ قالَ الَّذِینَ کَفَرُوا ناگرویدگان گفتند: لَنْ نُؤْمِنَ بِهذَا الْقُرْآنِ بنگرویم باین قرآن، وَ لا بِالَّذِی بَیْنَ یَدَیْهِ و نه بآن که پیش از ان بود از هیچ رسول و کتاب، و لو تری و اگر تو بینید، إِذِ الظَّالِمُونَ مَوْقُوفُونَ عِنْدَ رَبِّهِمْ آن گه که کافران باز داشته باشند نزدیک خداوند ایشان، یَرْجِعُ بَعْضُهُمْ إِلی بَعْضٍ الْقَوْلَ با یکدیگر باز میگویند سخن، یَقُولُ الَّذِینَ اسْتُضْعِفُوا لِلَّذِینَ اسْتَکْبَرُوا بیچاره گرفتگان میگویند گردن کشان را: لَوْ لا أَنْتُمْ لَکُنَّا مُؤْمِنِینَ (۳۱) اگر نه شما بودید ما بگرویدیمی.
قالَ الَّذِینَ اسْتَکْبَرُوا لِلَّذِینَ اسْتُضْعِفُوا گردن کشان گویند بیچاره گرفتگان را: أَ نَحْنُ صَدَدْناکُمْ عَنِ الْهُدی باش ما باز گردانیدیم شما را از راست رفتن و باز داشتیم شما را از پیغام پذیرفتن؟ بَعْدَ إِذْ جاءَکُمْ پس آنکه بشما آمد، بَلْ کُنْتُمْ مُجْرِمِینَ (۳۲) نه که شما گناهکاران بودید جرم شما را بود.
وَ قالَ الَّذِینَ اسْتُضْعِفُوا لِلَّذِینَ اسْتَکْبَرُوا بیچاره گرفتگان گویند گردنکشان را: بَلْ مَکْرُ اللَّیْلِ وَ النَّهارِ بلکه ساز بد شما بود و کوشش کژ شما در شبانروز، إِذْ تَأْمُرُونَنا أَنْ نَکْفُرَ بِاللَّهِ که ما را میفرمودید تا بخدای کافر شویم، وَ نَجْعَلَ لَهُ أَنْداداً و او را همتایان گوئیم، وَ أَسَرُّوا النَّدامَةَ لَمَّا رَأَوُا الْعَذابَ و با یکدیگر در نهان پشیمانی مینمایند آن گه که عذاب بینند، وَ جَعَلْنَا الْأَغْلالَ فِی أَعْناقِ الَّذِینَ کَفَرُوا و غلها در گردن ناگرویدگان کنیم، هَلْ یُجْزَوْنَ إِلَّا ما کانُوا یَعْمَلُونَ (۳۳) پاداش ندهند ایشان را مگر آنچه میکردند.
وَ ما أَرْسَلْنا فِی قَرْیَةٍ مِنْ نَذِیرٍ و نفرستادیم در هیچ شهر هرگز هیچ آگاه کنندهای، إِلَّا قالَ مُتْرَفُوها مگر گفتند فراخ جهانیان و بی نیازان ایشان، إِنَّا بِما أُرْسِلْتُمْ بِهِ کافِرُونَ (۳۴) ما بآنچه شما را فرستادند بآن ناگرویدگانیم.
وَ قالُوا نَحْنُ أَکْثَرُ أَمْوالًا وَ أَوْلاداً و گفتند ما با مال تریم و فرزندانتر، وَ ما نَحْنُ بِمُعَذَّبِینَ (۳۵) و ما را عذاب نکنند.
قُلْ إِنَّ رَبِّی بگوی خداوند من، یَبْسُطُ الرِّزْقَ لِمَنْ یَشاءُ میگستراند روزی فراخ او را که خواهد، وَ یَقْدِرُ و باندازه میبخشد او را که میخواهد وَ لکِنَّ أَکْثَرَ النَّاسِ لا یَعْلَمُونَ (۳۶) لکن بیشتر مردمان نمیدانند.
وَ ما أَمْوالُکُمْ وَ لا أَوْلادُکُمْ نه مال شما و نه فرزندان شما، بِالَّتِی تُقَرِّبُکُمْ عِنْدَنا، آنست که شما را نزدیکی افزاید بنزدیک ما، زُلْفی فراتری و نزدیکی، إِلَّا مَنْ آمَنَ وَ عَمِلَ صالِحاً مگر کسی که بگرود و کار نیک کند، فَأُولئِکَ لَهُمْ جَزاءُ الضِّعْفِ ایشانند که ایشانراست پاداش توی بر توی، بِما عَمِلُوا بآنچه کردند از نیکیها، وَ هُمْ فِی الْغُرُفاتِ آمِنُونَ (۳۷) و ایشان در ان غرفه و طارمها ناترسان و بیبیمان.
وَ الَّذِینَ یَسْعَوْنَ فِی آیاتِنا و ایشان که بر سخنان ما خاستهاند، مُعاجِزِینَ و میکوشند در ان که ما را عاجز آرند و خلق را از پذیرفتن آن فرو دارند، أُولئِکَ فِی الْعَذابِ مُحْضَرُونَ (۳۸) ایشان فردا در عذاب آوردگاناند.
قُلْ إِنَّ رَبِّی یَبْسُطُ الرِّزْقَ لِمَنْ یَشاءُ مِنْ عِبادِهِ وَ یَقْدِرُ لَهُ بگوی خداوند من میگستراند روزی آن را که خواهد از بندگان خود و فرو میگیرد باندازه برو که خواهد، وَ ما أَنْفَقْتُمْ مِنْ شَیْءٍ و هر چه نفقة کنید و بکار برید بر درویشان، فَهُوَ یُخْلِفُهُ اللَّه آن را خلف باز دهد و بدل، وَ هُوَ خَیْرُ الرَّازِقِینَ (۳۹) و او بهتر روزی دهندگان است.
وَ یَوْمَ یَحْشُرُهُمْ جَمِیعاً و آن روز که بر انگیزانیم ایشان را همه، ثُمَّ یَقُولُ لِلْمَلائِکَةِ آن گه فریشتگان را گوئیم: أَ هؤُلاءِ إِیَّاکُمْ کانُوا یَعْبُدُونَ (۴۰) ایشان شما را میپرستیدند بخدایی؟
قالُوا سُبْحانَکَ گویند پاکی و بی عیبی ترا، أَنْتَ وَلِیُّنا مِنْ دُونِهِمْ تو خداوند مایی بی ایشان، بَلْ کانُوا یَعْبُدُونَ الْجِنَّ بلکه ایشان دیو میپرستیدند، أَکْثَرُهُمْ بِهِمْ مُؤْمِنُونَ (۴۱) بیشتر ایشان بایشان گرویدگان بودند.
فَالْیَوْمَ لا یَمْلِکُ بَعْضُکُمْ لِبَعْضٍ نَفْعاً وَ لا ضَرًّا امروز بدست کسی از شما کس را نه سودست و نه زیان، وَ نَقُولُ لِلَّذِینَ ظَلَمُوا و آن گه گوئیم ایشان را که ستم کردند بر خود و کافر شدند، ذُوقُوا عَذابَ النَّارِ الَّتِی کُنْتُمْ بِها تُکَذِّبُونَ (۴۲) چشید عذاب آن آتش که آن را بدروغ میداشتید.
وَ إِذا تُتْلی عَلَیْهِمْ آیاتُنا و آن گه که بر ایشان خوانند سخنان ما، بَیِّناتٍ سخنان روشن پیدا، قالُوا ما هذا إِلَّا رَجُلٌ گویند نیست این مگر مردی، یُرِیدُ أَنْ یَصُدَّکُمْ که میخواهد که بر گرداند شما را، عَمَّا کانَ یَعْبُدُ آباؤُکُمْ از آنچه میپرستیدند پدران شما، وَ قالُوا ما هذا إِلَّا إِفْکٌ مُفْتَریً و گفتند: نیست این مگر سخنی کژ دروغی نهاده و ساخته، وَ قالَ الَّذِینَ کَفَرُوا ناگرویدگان گفتند: لِلْحَقِّ لَمَّا جاءَهُمْ پیغام راست را که بایشان آمد، إِنْ هذا إِلَّا سِحْرٌ مُبِینٌ (۴۳) نیست این مگر جادویی آشکارا.
وَ ما آتَیْناهُمْ مِنْ کُتُبٍ یَدْرُسُونَها و ندادیم هیچ ایشان را نامهای که خواندندی آن را پیش از قرآن، وَ ما أَرْسَلْنا إِلَیْهِمْ قَبْلَکَ مِنْ نَذِیرٍ (۴۴) و نفرستادیم بایشان پیش از تو هیچ پیغام رسانی و بیم نمایی.
وَ کَذَّبَ الَّذِینَ مِنْ قَبْلِهِمْ و ایشان که پیش از قریش بودند دروغ زن گرفتند پیغامبران خویش را، وَ ما بَلَغُوا مِعْشارَ ما آتَیْناهُمْ و قریش بده یک از توان ایشان نرسیدهاند، فَکَذَّبُوا رُسُلِی ایشان پیغامبران مرا دروغ زن گرفتند، فَکَیْفَ کانَ نَکِیرِ (۴۵) تا چون بود نشان ناپسند من.



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این شعر شرحی از پیامهای الله در قرآن و پاسخ به کافران است. پیامبر مأمور است تا به مردم بگوید که خداوند تنها روزیدهنده است و در روز قیامت میان حق و باطل داوری خواهد کرد. در این روز، کافران با یکدیگر در مورد عدم ایمانشان به خدا و پیامبران صحبت میکنند و یکدیگر را سرزنش میکنند. کسانی که در آیات خدا میکوشند و آن را انکار میکنند، در عذاب گرفتار خواهند شد. در نهایت، تاکید میشود که ثروت و فرزندان برای نزدیک شدن به خداوند کافی نیست و پاداش فقط برای مؤمنان و نیکوکاران است.
هوش مصنوعی: خدا به پیامبر میفرماید از مشرکان بپرس چه کسی از آسمان و زمین به شما روزی میدهد؟ و خودت پاسخ بده که خدا. سپس بگو یا ما بر راه راستیم یا شما در گمراهی آشکار هستید.
هوش مصنوعی: به آنان بگو: شما را از بدیهایی که ما کردهایم بازخواست نمیکنند و ما را هم از کارهای شما بازخواست نخواهند کرد.
هوش مصنوعی: بگو پروردگارمان در روز رستاخیز ما و شما را گرد میآورد و سپس میان ما به حق داوری میکند، و او داوری است که گره کارها را میگشاید و داناست.
هوش مصنوعی: بگو آن شریکانی را که به خدا نسبت میدهید به من نشان دهید. هرگز چنین نیست و این ادعا دروغ است؛ بلکه تنها او خدای توانا و حکیم است.
هوش مصنوعی: خدا به پیامبر میگوید تو را جز برای همهٔ مردم نفرستادیم تا مژده دهی و بیم دهی، ولی بیشتر مردم این را نمیدانند.
هوش مصنوعی: کافران میپرسند اگر راست میگویی، این وعدهای که میدهی کی فرا میرسد؟
هوش مصنوعی: بگو وعدهٔ شما روزی معین است که نه یک ساعت از آن عقب میافتید و نه جلو میافتید.
هوش مصنوعی: کافران گفتند نه به این قرآن ایمان میآوریم و نه به کتابها و پیامبران پیش از آن. و اگر ببینی هنگامی را که ستمکاران نزد پروردگارشان بازداشته شدهاند و سخن را به یکدیگر برمیگردانند؛ ناتوانشمردگان به گردنکشان میگویند اگر شما نبودید ما ایمان آورده بودیم.
هوش مصنوعی: گردنکشان به ناتوانشمردگان پاسخ میدهند: آیا ما شما را پس از آنکه هدایت به شما رسید از آن بازداشتیم؟ نه، خودتان گناهکار بودید و گناه از خود شما بود.
هوش مصنوعی: ناتوانشمردگان میگویند: بلکه نیرنگ و تلاش نادرست شما در شب و روز بود که به ما فرمان میدادید به خدا کافر شویم و برایش همتا قرار دهیم. وقتی عذاب را میبینند پشیمانی را در دل پنهان میکنند، و خدا غلها را بر گردن کافران مینهد؛ و جز سزای کارهای خودشان به آنان داده نمیشود.
هوش مصنوعی: در هیچ شهری بیمدهندهای نفرستادیم مگر آنکه ثروتمندان و خوشگذرانان آنجا گفتند ما به آنچه شما با آن فرستاده شدهاید ایمان نداریم.
هوش مصنوعی: توانگرانِ ناباور گفتند: مال و فرزندِ ما از همه بیشتر است و ما هرگز عذاب نمیشویم. آنان فراوانیِ دارایی را نشانهٔ خشنودی خدا از خود میپنداشتند.
هوش مصنوعی: خدا به پیامبر میگوید: بگو پروردگارم روزی را برای هر که بخواهد فراخ میکند و برای هر که بخواهد به اندازه و تنگ میدهد، ولی بیشتر مردم این را نمیدانند. یعنی فراخیِ روزی دلیلِ گرامی بودن نزد خدا نیست.
هوش مصنوعی: مال و فرزندانتان چیزی نیست که شما را به ما نزدیک کند. تنها کسی که ایمان آورد و کار نیک کند پاداشی چندبرابر دارد و در غرفههای بهشت در امان و بیبیم است.
هوش مصنوعی: کسانی که با آیههای ما به ستیز برخاستهاند و میکوشند ما را ناتوان کنند و مردم را از پذیرفتن آن بازدارند، فردای قیامت به عذاب حاضر کرده میشوند.
هوش مصنوعی: بگو پروردگارم روزی را برای هر بندهای که بخواهد گسترده و برای هر که بخواهد تنگ میکند. هرچه در راه خدا به نیازمندان ببخشید، خدا عوضش را باز میدهد و او بهترین روزیدهنده است.
هوش مصنوعی: روزی که خدا همه را برمیانگیزد، از فرشتگان میپرسد: آیا این مردم شما را به خدایی میپرستیدند؟
هوش مصنوعی: فرشتگان میگویند: تو از هر عیبی پاکی؛ تو سرپرست مایی نه آنان. آنان در واقع جن و دیو را میپرستیدند و بیشترشان به آنها ایمان داشتند.
هوش مصنوعی: امروز هیچیک از شما نمیتواند به دیگری سود یا زیانی برساند. به ستمکاران و کافران میگوییم: بچشید عذاب آتشی را که دروغش میشمردید.
هوش مصنوعی: هرگاه آیههای روشن ما بر کافران خوانده شود، میگویند این فقط مردی است که میخواهد شما را از معبودان پدرانتان بازگرداند، و این سخن دروغی ساختگی است. و دربارهٔ پیام راستینی که به آنان رسید گفتند: این جز جادویی آشکار نیست.
هوش مصنوعی: ما پیش از قرآن کتابی به آنان نداده بودیم که بخوانند، و پیش از تو هیچ بیمدهندهای به سویشان نفرستاده بودیم. پس ادعایشان پشتوانهای از کتاب یا پیامبر پیشین ندارد.
هوش مصنوعی: قومهای پیش از قریش نیز پیامبرانشان را دروغگو شمردند، و قریش به یکدهمِ توان و داراییای که به آنان داده بودیم نرسیدهاند. آنان پیامبرانم را تکذیب کردند؛ پس بنگر کیفر و انکار من چگونه بود.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.