قوله تعالی: «أَنْزَلَ مِنَ السَّماءِ ماءً» فرو فرستاد از آسمان آبی، «فَسالَتْ أَوْدِیَةٌ» برفت رودهای آب، «بِقَدَرِها» باندازه آن، «فَاحْتَمَلَ السَّیْلُ زَبَداً رابِیاً» بر سر گرفت سیل کفی ایستاده بر سر آب، «وَ مِمَّا یُوقِدُونَ عَلَیْهِ فِی النَّارِ» و از آن چیزها که آتش میفروزند بر آن، «ابْتِغاءَ حِلْیَةٍ أَوْ مَتاعٍ» بطلب و جستن زیوری یا پیرایهای، «زَبَدٌ مِثْلُهُ» هم کفی است راسب در زیر آن چنانک آن کف است رابی بر سر آب، «کَذلِکَ یَضْرِبُ اللَّهُ الْحَقَّ وَ الْباطِلَ» چنان میزند اللَّه تعالی حق و باطل را مثل، «فَأَمَّا الزَّبَدُ فَیَذْهَبُ جُفاءً» اما کف بکران رود، «وَ أَمَّا ما یَنْفَعُ النَّاسَ فَیَمْکُثُ فِی الْأَرْضِ» و اما آنچ مردم را بکار آید و سودمند است در زمین بماند بدرنگ، «کَذلِکَ یَضْرِبُ اللَّهُ الْأَمْثالَ (۱۷)» چنین زند اللَّه مثلها.
«لِلَّذِینَ اسْتَجابُوا لِرَبِّهِمُ الْحُسْنی» آنان که خداوند خویش را پاسخ نیکو کردند، «وَ الَّذِینَ لَمْ یَسْتَجِیبُوا لَهُ» و ایشان که پاسخ نیکو نکردند او را، «لَوْ أَنَّ لَهُمْ ما فِی الْأَرْضِ جَمِیعاً» اگر ایشان را فردا هر چه درین جهان چیزست و بود و خواهد بود، «وَ مِثْلَهُ مَعَهُ» و هم چندان با آن، «لَافْتَدَوْا بِهِ» ایشان بآن خویشتن باز خریدند «أُولئِکَ لَهُمْ سُوءُ الْحِسابِ» ایشانند که ایشانراست شمار بد، «وَ مَأْواهُمْ جَهَنَّمُ وَ بِئْسَ الْمِهادُ (۱۸)» و جایگاه ایشان دوزخ و بد جایگاه که آنست.
«أَ فَمَنْ یَعْلَمُ» کسی که میداند، «أَنَّما أُنْزِلَ إِلَیْکَ مِنْ رَبِّکَ الْحَقُّ» که آنچ فرو فرستاده آمد بتو از خداوند تو راستست و درست، «کَمَنْ هُوَ أَعْمی» او چنان نابینا دل است، «إِنَّما یَتَذَکَّرُ أُولُوا الْأَلْبابِ (۱۹)» راستی او دریابند و پند ایشان پذیرند که خداوندان مغزاند.
«الَّذِینَ یُوفُونَ بِعَهْدِ اللَّهِ» ایشان که راست بنمایند و راست میدارند پیمان خدای، «وَ لا یَنْقُضُونَ الْمِیثاقَ (۲۰)» و بنه شکنند پیمان محکم بسته او.
«وَ الَّذِینَ یَصِلُونَ» و ایشان که میپیوندند، «ما أَمَرَ اللَّهُ بِهِ أَنْ یُوصَلَ» آن چیز را که اللَّه تعالی فرمود که بپیوندند، «وَ یَخْشَوْنَ رَبَّهُمْ» و از خداوند خویش میترسند، «وَ یَخافُونَ سُوءَ الْحِسابِ (۲۱)» و میترسند از شمار بد فردا.
«وَ الَّذِینَ صَبَرُوا» و ایشان که شکیبایی کردند، «ابْتِغاءَ وَجْهِ رَبِّهِمْ» طلب دیدار خداوند خویش را، «وَ أَقامُوا الصَّلاةَ» و نماز بهنگام بپای داشتند، «وَ أَنْفَقُوا مِمَّا رَزَقْناهُمْ سِرًّا وَ عَلانِیَةً» و از آنچ داشتند چیزی بدادند نهان و آشکارا، «وَ یَدْرَؤُنَ بِالْحَسَنَةِ السَّیِّئَةَ» و باز زنند بنیکی بدی را، «أُولئِکَ لَهُمْ عُقْبَی الدَّارِ (۲۲)» ایشانراست سرانجام نیکو.
«جَنَّاتُ عَدْنٍ» بهشتهای همیشهای، «یَدْخُلُونَها» در روند در آن، «وَ مَنْ صَلَحَ» و هر که نیکو بود، «مِنْ آبائِهِمْ وَ أَزْواجِهِمْ وَ ذُرِّیَّاتِهِمْ» از پدران ایشان و از جفتان ایشان و فرزندان ایشان، «وَ الْمَلائِکَةُ یَدْخُلُونَ عَلَیْهِمْ مِنْ کُلِّ بابٍ (۲۳)» و فریشتگان بر ایشان در آیند از هر دری.
«سَلامٌ عَلَیْکُمْ بِما صَبَرْتُمْ» و میگویند درود بر شما بآن شکیبایی که کردید، «فَنِعْمَ عُقْبَی الدَّارِ (۲۴)» ای نیکا سرانجام سرای.
«وَ الَّذِینَ یَنْقُضُونَ عَهْدَ اللَّهِ» و ایشان که میشکنند پیمان خدای، «مِنْ بَعْدِ مِیثاقِهِ» از پس محکم بستن پیمان او، «وَ یَقْطَعُونَ ما أَمَرَ اللَّهُ بِهِ أَنْ یُوصَلَ» و میگسلند آنچ اللَّه تعالی فرموده است به پیوند آن، «وَ یُفْسِدُونَ فِی الْأَرْضِ» و بدکاری و تبه کاری میکنند در زمین، «أُولئِکَ لَهُمُ اللَّعْنَةُ» ایشانند که ایشانراست دوری و نفرین، «وَ لَهُمْ سُوءُ الدَّارِ (۲۵)» و ایشانراست سرای بد «اللَّهُ یَبْسُطُ الرِّزْقَ لِمَنْ یَشاءُ» اللَّه تعالی میگستراند و میگشاید روزی او را که خواهد، «وَ یَقْدِرُ» و تنگ تر میراند و تنگ میدارد برو که خواهد، «وَ فَرِحُوا بِالْحَیاةِ الدُّنْیا» و شادند بزندگانی این جهانی، «وَ مَا الْحَیاةُ الدُّنْیا» و نیست زندگانی این جهان، «فِی الْآخِرَةِ» در برابر آن جهان، «إِلَّا مَتاعٌ (۲۶)» مگر اندکی ناپاینده بر هیچ بنده.
«وَ یَقُولُ الَّذِینَ کَفَرُوا» و میگویند کافران، «لَوْ لا أُنْزِلَ عَلَیْهِ آیَةٌ مِنْ رَبِّهِ» چرا برو از آسمان فرو فرستاده نمیآید آیتی از خداوند او، «قُلْ إِنَّ اللَّهَ یُضِلُّ مَنْ یَشاءُ» گوی که اللَّه تعالی گم کند از راه خویش او را که خواهد،، «وَ یَهْدِی إِلَیْهِ مَنْ أَنابَ (۲۷)» و راه مینماید و میگشاید بخود او را که باز گردد براستی با او.
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: آیههای مورد اشاره درباره دو نوع انسان و سرنوشت آنها صحبت میکند. خداوند در آسمان آب فرستاده و رودها جاری شدهاند، مانند حق و باطل که با هم در جنگند. کف بر روی آب میرود و در نهایت میرود، در حالی که آنچه مفید است برای مردم باقی میماند.
در ادامه، تمرکز بر افرادی است که دعوت خداوند را اجابت کرده و به انجام کارهای نیک میپردازند، و در مقابل، کسانی که پیمان خدا را میشکنند و فساد میکنند، به پیامدهای بد دچار خواهند شد.
خداوند میفرماید که او روزی را که بخواهد گسترش میدهد یا تنگ میکند و زندگی دنیا در برابر آخرت جز کالایی ناپایدار نیست. همچنین کافران از نشانههای الهی سوال میکنند، و خداوند میفرماید او هر که بخواهد را هدایت میکند و هر که بخواهد را گمراه میسازد.
به طور کلی، این آیات بر اهمیت عمل به پیمان الهی و اجابت دعوت او تأکید دارد و عاقبت نیک برای شکیبایان و عاقبت بد برای فاسدها را نشان میدهد.
هوش مصنوعی: خداوند آبی را از آسمان فرو میفرستد، که باعث راه افتادن جریانهای آبی به اندازه معین میشود. این جریانها کفهایی را بر روی آب به وجود میآورند. همچنین، از موادی که برای آتش سوزانده میشوند، برای تهیه زیورآلات و وسایل دیگر استفاده میشود و این مواد نیز مانند آن کفی که بر روی آب است، کف تولید میکنند. خداوند اینگونه حق و باطل را مثال میزند: کف بر روی آب به سرعت از بین میرود، اما آنچه که برای مردم مفید است، در زمین باقی میماند. به همین ترتیب، خداوند مثالها را ارائه میکند.
هوش مصنوعی: کسانی که به ندای پروردگارشان پاسخ نیکو دادهاند، و کسانی که به او پاسخ ندادهاند، اگر همه چیزهایی که در زمین وجود دارد و همچنین به اندازه آن را داشته باشند، از آنها برای رهایی خود استفاده نخواهند کرد. این افراد هستند که حسابشان بد خواهد بود و محل ماندن آنها دوزخ است که محل بسیار بدی است.
هوش مصنوعی: آیا کسی که میداند آنچه از جانب پروردگار تو فرود آمده، حق است، مانند کسی است که نابینا است؟ تنها کسانی که از عقل و تدبیر برخوردارند، پند میپذیرند و یاد میگیرند.
هوش مصنوعی: آنها کسانی هستند که به عهد و پیمان خداوند وفادارند و آن را نقض نمیکنند.
هوش مصنوعی: و کسانی که روابط خود را برقرار میسازند، به آنچه خداوند فرمان داده است که باید به هم پیوندند، توجه دارند و از پروردگارشان میترسند و از نگرانیهای روز حسابرسی خویش هراس دارند.
هوش مصنوعی: و افرادی که صبر کردند و به دنبال رضایت خداوند بودند، و نماز را به وقت خود به پا داشتند، و از آنچه به آنها دادهایم، به صورت نهان و آشکار انفاق کردند، و با کارهای نیک به مقابله با کارهای بد پرداختند، اینانند که در آخر کار به بهترین نتیجه خواهند رسید.
هوش مصنوعی: بهشتهای جاودانهای وجود دارد که آنان به آن وارد میشوند. همچنین هر کس از خانواده، همسران و فرزندانشان که شایسته و نیک کردار باشد، به این بهشتها خواهد پیوست. در اینجا فرشتگان از هر در به دیدار آنان میآیند.
هوش مصنوعی: «سلام بر شما به خاطر شکیباییتان»، و میگویند: «پس چه خوب است سرانجامی که در این دنیا دارید».
هوش مصنوعی: و کسانی که عهد خدا را میشکنند، پس از محکم بستن آن، و پیوندهایی را که خداوند به آنها امر کرده قطع میکنند، و در زمین فساد و بینظمی ایجاد مینمایند، اینان دچار لعنت و نفریناند و سرایشان بد خواهد بود. خداوند روزی را برای هر کس که بخواهد وسیع و فراخ میکند و برای هر کس که بخواهد تنگ میسازد. آنها به زندگی دنیوی شادمان هستند، در حالی که زندگی دنیوی در برابر زندگی آخرت چیزی جز تفریح زودگذر نیست.
هوش مصنوعی: کافران میگویند: چرا معجزهای از طرف خداوند بر او نازل نمیشود؟ بگو که خدا هر کس را که بخواهد، از راهش گمراه میسازد و هر کس را که به سوی خود بازگردد، هدایت میکند.
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.