در گلستان گرنباشد شاهد رعنای گل
خاک پای تو بخوش بویی بگیرد جای گل
شمه یی از بوی تو پنهانست اندر جیب مشک
پرتوی از روی تو پیداست درسیمای گل
نسبت رویت بگل کردند مسکین شاد گشت
زین قبل از خنده می ناید بهم لبهای گل
زیبد ارگل عالم آرایی کند همچون بهار
کز رخ تو پشت دارد روی شهر آرای گل
قالب گل راز حسن روی خود خالی ببخش
ورنه بی معنی نماید صورت زیبای گل
دربهار ای شاه بی یرلیغ قاآن رخت
همچو آل لاله کی رنگین شود تمغای گل
حسن رویت کرد اندر صفحهای گل عمل
همچو اوراق کتب پر علم شد اجزای گل
زآرزوی قد وخد تو نشست و اوفتاد
لاله اندر زیر سرو وژاله بر بالای گل
ماه یا خور کی شود درخوب رویی همچو تو
خار هرگز چون بود در نیکویی همتای گل
با وجود تو که از تو گل خجل باشد بباغ
خود کرا سودای باغست وکرا پروای گل
کار تو داری که با بخت جوان (و) حسن نو
بعد یک مه پیر گردد دولت برنای گل
من چو مجنون دورم از لیلی خود واندر چمن
وامق بلبل شده هم صحبت عذرای گل
سیف فرغانی بماند اندر سرت سودای دوست
بلبلان را کی شود بیرون زسر سودای گل



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل در ستایش زیبایی معشوق است و همهٔ بیتها بر محور مقایسهٔ او با گل میگردد. شاعر میگوید بو و رنگ و جلوهٔ گل و مشک وامگرفته از معشوق است و گل در برابر او شرمنده و زودگذر است، در حالی که زیبایی معشوق پایدار است. در پایان شاعر خود را چون مجنونِ دور از لیلا میبیند که بلبل به وصال گل رسیده، و عشق دوست را چون سودای گل در سر بلبل ماندگار میداند.
هوش مصنوعی: اگر در گلستان گلِ زیبا و خرامان نباشد، خاکِ پای تو با خوشبوییاش جای گل را میگیرد.
هوش مصنوعی: اندکی از بوی خوش تو در گریبان مشک پنهان است و پرتوی از روی تو در چهرهٔ گل آشکار است؛ یعنی خوشبویی مشک و زیبایی گل از توست.
هوش مصنوعی: روی تو را به گل نسبت دادند و گلِ بیچاره از این شاد شد؛ به همین سبب از خنده لبهایش به هم نمیآید. شکفتگی گل به خندهٔ شادی از این تشبیه تعبیر شده است.
هوش مصنوعی: سزاوار است که گل مانند بهار جهان را بیاراید، چون چهرهٔ شهرآرای گل از روی تو پشتیبان و نیرو میگیرد.
هوش مصنوعی: به قالب و پیکر گل از زیبایی روی خود خالی (نشانهای) ببخش؛ وگرنه صورت زیبای گل بیمعنا و بیجان مینماید. «خالی» به دو معنی تهی و خالِ چهره ایهام دارد.
هوش مصنوعی: ای پادشاه زیبایی، در بهار بی فرمانِ چهرهٔ فرمانروای تو، مُهر گل چگونه مانند مُهر سرخ لاله رنگین شود؟ یعنی رنگ و اعتبار گل به فرمان روی تو بسته است؛ «یرلیغ» و «تمغا» و «آل» اصطلاحات دیوانی مغولیاند.
هوش مصنوعی: زیبایی روی تو در برگهای گل اثر کرد، چنانکه اجزای گل مانند برگهای کتاب پر از دانش و معنا شد.
هوش مصنوعی: از آرزوی قامت و رخسار تو، لاله زیر سرو نشست و ژاله بر روی گل افتاد؛ یعنی لاله در هوای قد تو پای سرو نشسته و شبنم در هوای رخ تو بر گل افتاده است.
هوش مصنوعی: ماه یا خورشید هرگز در زیبارویی مانند تو نمیشوند؛ همانگونه که خار هیچگاه در نیکویی همتای گل نیست.
هوش مصنوعی: با بودن تو که گل در باغ از تو شرمنده است، دیگر چه کسی هوای باغ و پروای گل دارد؟
هوش مصنوعی: کار و بخت تو پایدار است که بختت جوان و زیباییات تازه است، اما دولت جوان گل پس از یک ماه پیر و پژمرده میشود.
هوش مصنوعی: من مانند مجنون از لیلای خود دورم، در حالی که در چمن بلبل همچون وامق همنشین گل که مانند عذراست شده است.
هوش مصنوعی: ای سیف فرغانی، سودای دوست همیشه در سرت ماند؛ همانگونه که سودای گل هرگز از سر بلبلان بیرون نمیرود.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
باد از پالیز با بلبل گسسته پای گل
رود گیرد جای بلبل باده گیرد جای گل
می خرامد سوی بستان شاهد رعنای گل
می رود آب روان تا سر نهد در پای گل
تافت ابر از سیم رشته سوزن از زر ساخت مهر
تا صبا دوزد قبای لطف بر بالای گل
جلوه گل را بود چیزی ورای رنگ و بوی
[...]
عندلیب ما ندارد تاب استغنای گل
می شود دست و دل ما سرد از سرمای گل
ما به روی گرم چون پروانه عادت کرده ایم
چشم چون شبنم نمی دوزیم برسیمای گل
آفتابش برلب بام است و شادی می کند
[...]
در چنین فصلی، که تنگ از رنگ و بو شد جای گل
گشته از تنگی سر و دستارها مأوای گل
فیض بر بالای فیض افتاده، گل بالای گل
آب ده چون ژاله، چشمی از رخ زیبای گل
تا کند عزم صبوحی شبنم از صهبای گل
غنچه در بزم چمن صورت دهد مینای گل
بهر ما دریا کشان منقار بلبل در چمن
بادبان کشتی می بود در دریای گل
شرح رنگین جلوه های حسن عالم سوز او
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.