به دل چه پند دهم تا دل از تو برگیرد
به جان چه چاره کنم تا رهی دگر گیرد
کسی که دل ز تو برگیرد اندر آن عجبم
که بر کجا نهد آن دل که از تو برگیرد
به یک نظر بگرفتی و مر او نیست شگفت
که آفتاب جهان را به یک نظر گیرد
اگر نقاب براندازی از جمال به شب
چراغ مرده ز شمعِ رخ تو درگیرد
وگر فرستی پروانهای به گورستان
چو شمع کشته تو زندگی ز سر گیرد
فتاد در همه عالم ز عشق تو شوری
به خنده لب بگشا تا جهان شکر گیرد
بدان امید که از دامنت فشانم گرد
سر آستین مرا دیده در گهر گیرد
تو آفتاب صفت گر به عاشقان نگری
نماز شام همه رونق سحر گیرد
زآب چشم روان دیده را میسر نیست
که خاک کوی تو چون سرمه در بصر گیرد
اگر چو سیم به آتش بری ازو سکه
دل شکسته من مهر تو چو زر گیرد
مگر تو چاره کنی ورنه سیف فرغانی
کدام چاره سگالد که با تو درگیرد



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: عاشق در این غزل اعتراف میکند که هیچ پند و چارهای نمیتواند دلش را از معشوق جدا کند، زیرا دلی که از او بریده شود جای دیگری ندارد. سپس زیبایی معشوق را با خورشید و شمع میسنجد که چراغ مرده را روشن و کشتهٔ عشق را زنده میکند و شام را سحر میسازد. از اشک و ناتوانی خود در رسیدن به خاک کوی یار میگوید و در پایان، چاره را تنها در دست خود معشوق میداند.
هوش مصنوعی: چه پندی به دلم بدهم تا از تو دل بکَنَد، و برای جانم چه چارهای بیندیشم تا راه دیگری در پیش گیرد؟ یعنی هیچ پند و چارهای کارگر نیست.
هوش مصنوعی: از کسی که از تو دل بکَنَد در شگفتم؛ آن دلی را که از تو برداشته، به کجا میخواهد بسپارد؟ یعنی جز تو جایی سزاوار دل نیست.
هوش مصنوعی: تو با یک نگاه دلها را گرفتی و این از تو شگفت نیست، زیرا خورشید هم با یک نگاه همهٔ جهان را روشن میکند و فرا میگیرد.
هوش مصنوعی: اگر شبهنگام نقاب از چهرهٔ زیبایت برداری، چراغ خاموش از شمع رخسار تو دوباره روشن میشود.
هوش مصنوعی: و اگر پروانهای (به ایهام: فرمانی) به گورستان بفرستی، کشتهٔ عشق تو مانند شمعِ خاموششده دوباره زنده میشود و جان از سر میگیرد.
هوش مصنوعی: از عشق تو در همهٔ جهان شور و غوغایی افتاده است؛ لب به خنده بگشا تا جهان از شیرینی لبت پر از شکر شود.
هوش مصنوعی: به امید آنکه گرد از دامن تو بیفشانم، چشمم سر آستینم را پر از مروارید اشک میکند.
هوش مصنوعی: اگر تو مانند خورشید به عاشقان نگاه کنی، هنگام شامِ تاریک نیز روشنی و رونق سحر مییابد.
هوش مصنوعی: چشمم از بس اشک روان دارد، نمیتواند خاک کوی تو را چون سرمه در خود نگه دارد؛ اشک آن را میشوید.
هوش مصنوعی: اگر سکهٔ دل مرا مانند نقره در آتش بگدازی و نقشش را پاک کنی، دل شکستهٔ من مانند زر نقش و مهر تو را میپذیرد؛ یعنی رنج تو مهرت را در دلم استوارتر میکند.
هوش مصنوعی: مگر خودت چارهای کنی؛ وگرنه سیف فرغانی چه چارهای میتواند بیندیشد که در برابر تو کارگر افتد؟
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
سر اکابر آفاق شمس دولت و دین
تویی که قدرت تو کوه را کمر گیرد
سپاه حادثه را خوف تو به زخم سنان
چو بخت دشمنت از خواب بی خبر گیرد
فلک بسان همایی ست پرگشاده مقیم
[...]
کدام چاره سگالم که با تو درگیرد
کجا روم که دل من دل از تو برگیرد
ز چشم خلق فتادم هنوز و ممکن نیست
که چشم شوخ من از عاشقی حذر گیرد
دل ضعیف مرا نیست زور بازوی آن
[...]
زمانه عهد و وفا عاقبت ز سر گیرد
مفارقت ز میان من و تو برگیرد
مرا تو جان و جهانی و خاک بر سر دل
اگر به جای تو هرگز کسی دگر گیرد
چو دل هر آینه در کار دوست خواهد شد
[...]
صبا ز برگ گلش چون کلاله بر گیرد
دلم چو سنبلش آشفتگی ز سر گیرد
چو یوسف است بخوبی ولی سلیمان وار
هزار کشور جانرا بیک نظر گیرد
دمید سبزه تر بر کنار سرخ گلش
[...]
سحرگهی که چمن، شمع لاله در گیرد
سمن به عزم صبوحی پیاله برگیرد
جهان پیر چون نرگس، جوان و تازه شود
هوای جام و نشاط قدح ز سر گیرد
چو مرغ عیسی اگر لعبتی ز گل سازی
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.