کی دل به جهان بنگرد و ناز و نعیمش
چون آتش دل برنفروزد ز نسیمنش
آن غمزه که از یاد شهیدان طرب افزاست
بالله که به یک ناله توان کرد رحیمش
در محفل آن در ننشینم که ز حشمت
از شاهی کونین کند عار ندیمش
ممنونم از آن غمزه که از کام دل من
شیرینی امید برد تلخی بیمش
دل زایر دیریست که هنگام زیارت
جبریل وضو کرده درآید به حریمش
ما لالهٔ آن باغ و بهاریم که در صبح
بر باد رود شبنم شادی ز نسیمش
آن دل که در او شعله زند مهر جمالش
در سایهٔ طوبی تو آسیب جحیمش
عرفی کند اندیشهٔ درمان غم دل
عاشق نه چنین است، بخوانید حکیمش



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل دربارهٔ عاشقی است که از دنیا و نعمتهایش رو برگردانده و غم و ترس و سوزِ عشق را بر امید و شادی ترجیح میدهد. شاعر حریم عشق را از هر جای مقدسی برتر میداند و میگوید دلِ عاشق حتی در بهشت هم در آتش است. در بیت پایانی، عرفی خود را به سبب اندیشیدن به درمان غم دل سرزنش میکند و میگوید چنین کسی حکیم است نه عاشق.
هوش مصنوعی: دل عاشق کی به دنیا و ناز و نعمت آن توجه میکند؟ نسیم دنیا آتش عشقِ درون دل را برنمیافروزد، پس دل به آن دل نمیبندد.
هوش مصنوعی: آن نگاه و غمزهٔ معشوق که از یاد کشتگانِ خود شاد میشود، به خدا سوگند که با یک نالهٔ عاشق میتوان آن را مهربان و دلسوز کرد.
هوش مصنوعی: در بزمِ آن درگاه نمینشینم؛ درگاهی که همنشینش از شکوه و بزرگی، پادشاهی هر دو جهان را مایهٔ ننگ میداند. شاید منظور این است که آن درگاه برای او بیش از اندازه بلندمرتبه است.
هوش مصنوعی: از غمزهٔ معشوق سپاسگزارم که تلخیِ ترسی که در دل میاندازد، شیرینیِ امید را از کام دلم میبرد. عاشق حتی رنج و ترسی را که از معشوق میرسد، نعمت میشمارد.
هوش مصنوعی: دل من زائر بتکدهای است که آنقدر مقدس است که جبرئیل هنگام زیارتش وضو گرفته به حریم آن وارد میشود. این تصویر متناقضنما، پرستشگاه عشق را از هر جای مقدسی برتر نشان میدهد.
هوش مصنوعی: ما مانند لالهٔ باغ و بهاری هستیم که نسیم صبحگاهیاش شبنمِ شادی را از ما به باد میدهد. یعنی بهرهی ما از این باغ فقط داغ و اندوه است.
هوش مصنوعی: دلی که مهرِ زیبایی معشوق در آن شعلهور شود، حتی اگر در سایهٔ درخت طوبیِ بهشت باشد، سوز دوزخ گریبانش را میگیرد.
هوش مصنوعی: عرفی به فکر درمان کردن غم دل خود است؛ عاشق چنین نیست، او را عاشق نخوانید بلکه حکیم و طبیب بنامید. شاعر با طنز خود را سرزنش میکند، زیرا عاشق راستین در پی درمان درد عشق نیست.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
او می رود و عاشق مسکین گرانش
چون مرده که در سینه بود حسرت جانش
بی مهر سواری که عنان باز نپیچد
آویخته چندین دل خلقی به فغانش
ناخوش همی آزارد و یا طالب خونی ست
[...]
گر یار ز رخ پرده بر انداخته باشد
از غایت لطفش
در باغ خرامید شبی آن بت مهوش
با غمزه چون ناوک و ابروی کمانکش
با قدّ چو سرو چمن و ساعد سیمین
با تیغ جفا دلبر و از می شده سرخوش
گفتا بزنم تیغ جفا بر تو و گفتم
[...]
این گفتهٔ مستانهٔ سید چو شنیدی
از ذوق بخوانش
با قد چو سرو و گل رخسار و لب لعل
ایساقی جانبخش
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.