به باغ و چشمه حیوان چرا این چشم نگشایی
چرا بیگانه‌ای از ما چو تو در اصل از مایی
تو طوطی زاده‌ای جانم مکن ناز و مرنجانم
ز اصل آورده‌ای دانم تو قانون شکرخایی
بیا در خانه خویش آ مترس از عکس خود پیش آ
بهل طبع کژاندیشی که او یاوه‌ست و هرجایی
بیا ای شاه یغمایی مرو هر جا که ما رایی
اگر بر دیگران تلخی به نزد ما چو حلوایی
نباشد عیب در نوری کز او غافل بود کوری
نباشد عیب حلوا را به طعن شخص صفرایی
برآر از خاک جانی را ببین جان آسمانی را
کز آن گردان شده‌ست ای جان مه و این چرخ خضرایی
قدم بر نردبانی نه دو چشم اندر عیانی نه
بدن را در زیانی نه که تا جان را بیفزایی
درختی بین بسی بابر نه خشکش بینی و نی تر
به سایه آن درخت اندر بخسپی و بیاسایی
یکی چشمه عجب بینی که نزدیکش چو بنشینی
شوی همرنگ او در حین به لطف و ذوق و زیبایی
ندانی خویش را از وی شوی هم شیء و هم لاشی
نماند کو نماند کی نماند رنگ و سیمایی
چو با چشمه درآمیزی نماید شمس تبریزی
درون آب همچون مه ز بهر عالم آرایی
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی می‌توانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این غزل به دعوت معشوق می‌پردازد و از او می‌خواهد که از انزوا بیرون بیاید و به اصل و هویت خود آشنا شود. او با اشاره به زیبایی و لطافت وجودی طرف مقابل، می‌گوید که از خود بیگانه بودن نادرست است. شاعر با ذکر تصاویری از طبیعت، تأکید میکند که در پی شناخت و غوطه‌وری در زیبایی‌های عالم باید از معایب و زشتی‌ها دوری کرد. در نهایت، او بر هم‌نشینی و پیوند با عشق و حقیقت تأکید دارد و می‌گوید که در این معنا انسان میتواند به کمال و روشنی دست یابد.
هوش مصنوعی: چرا به باغ و چشمهٔ حیوان نظر نمی‌کنی؟ چرا مانند کسی که از ما بیگانه است، از ما فاصله می‌گیری، در حالی که تو در واقع به اصل ما وابسته‌ای؟
هوش مصنوعی: تو از نژاد طوطی هستی، بنابراین ناز نکن و مرا آزرده نکن. من می‌دانم که تو از اصل نیکو خلقی و این ویژگی‌ها به تو به ارث رسیده است.
هوش مصنوعی: به خانه‌ات بیا و از اینکه تصویر خودت را ببینی نترس. از فکر و ذهن منحرف دوری کن، زیرا آن افکار بی‌اساس و مضر هستند و هر جا که بروند، نتیجه‌ای جز بی‌نظمی به همراه ندارند.
هوش مصنوعی: ای شاه یغمایی، یعنی کسی که از دیگران چیزی می‌رباید یا حق آنها را می‌دهد، به هر جا که تفکر من باشد نرو. اگر تو برای دیگران تلخی هستی، برای ما چون حلوایی شیرین و خوشایند هستی.
هوش مصنوعی: کسی که از نوری غافل است، در واقع خود را به کور شدن می‌زند و درک نمی‌کند که آن نور هیچ عیبی ندارد، مانند این است که اگر کسی حلوایی را به خاطر طعنه زدن به کسی که بی‌ارزش است، بد بشمارد، در حقیقت خود را در غفلت نگه داشته است.
هوش مصنوعی: ای جان، از خاک روح خود را بلند کن و به جان آسمانی نگاه کن که به سبب آن، تو به مانند ماه و این چرخ سبز (طبیعت) شده‌ای.
هوش مصنوعی: انسان نباید تنها به ظاهر و دنیا توجه کند، بلکه باید به درک عمیق‌تری از وجود و جان خود برسد. او باید در مسیر رشد روحی قدم بردارد و به جای تکیه بر دلایل ظاهری، به تقویت روح و جان خود بپردازد.
هوش مصنوعی: درختی را می‌بینی که بسیار میوه و شاخه دارد، اما نه خشکی از آن می‌بینی و نه رطوبتی. در سایه آن درخت می‌توانی آرامش یابی و استراحت کنی.
هوش مصنوعی: چشمه‌ای عجیب و زیبا را خواهی دید که اگر در کنار آن بنشینی، رنگ و جلوه‌ات با آن چشمه هماهنگ و زیبا می‌شود.
هوش مصنوعی: اگر به چشمه نزدیک شوی و از آن تأثیر بپذیری، خود را نمی‌شناسی و دیگر نه رنگ و سیمایی از خودت باقی می‌ماند. در واقع، آن چشمه به قدری قوی است که تو را به خودش می‌پیوندد و هویتی مستقل برایت باقی نمی‌گذارد.
هوش مصنوعی: اگر با چشمه درآمیزی، شمس تبریزی در آب مانند ماهی می‌نماید که برای زیبایی دنیا آمده است.
در حال بارگذاری آرایه‌های ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
می‌خواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
بهار آمد من و هر روز نو باغی و نو جایی
به گشتن هر زمان عزمی به بودن هر زمان رایی
قدح پر باده رنگین به دست باده پیمایی
چو مرغ از گل به گل هر ساعتی دیگر تماشایی
نگاری با من و رویی نه رویی بلکه دیبایی
[...]
شبی تاری چو بی‌ساحل دمان پر قیر دریائی
فلک چون پر ز نسرین برگ نیل اندوده صحرائی
نشیب و توده و بالا همه خاموش و بی‌جنبش
چو قومی هر یکی مدهوش و درمانده به سودائی
زمانه رخ به قطران شسته وز رفتن برآسوده
[...]
ایا بی حد و مانندی که بی مثلی و همتایی
تو آن بی مثل و بی شبهی که دور از دانش مایی
ز وهمی کز خرد خیزد تو زان وهم و خرد در وی
ز رایی کز هوا خیزد تو دور از چشم آن رایی
پشیمانست دل زیرا که تو اسرارها دانی
[...]
خرد را دوش می‌گفتم که ای اکسیر دانایی
همت بی‌مغز هشیاری همت بی‌دیده بینایی
چه گویی در وجود آن کیست کو شایستگی دارد
که تو با آب روی خویش خاک پای او شایی
کسی کاندر جهان بی‌هیچ استکمال از غیری
[...]
زهی اخلاق تو محمود همچون عقل و دانائی
زهی ایام تو مشکور همچون عهد برنائی
امام شرق رکن الدینکه سوی حضرتت دایم
خطاب انجم و چرخست مولانا و مولائی
اضافت با کف رادت ز گیتی گنج پردازی
[...]
معرفی ترانه‌هایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتب‌سازی حاشیه‌ها: محبوب‌ترین | جدیدترین | قدیمی‌ترین
تا به حال ۲ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیه‌گذاری باید در گنجور نام‌نویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.