زهی شگرف نوالی که بر کرم فرضست
به سنّت دل و دست تو اقتدا کردن
جهان جان شرف الدین علی که گردون را
ضرورتست بدرگاهت التجا کردن
ز معجزات دم خلق تست عیسی وار
به نو بهاران جان در دم صبا کردن
اگر فلک سپر حشمتت کشد در روی
نیارد آتش سرنیزه بر هوا کردن
وگربخواهد خشمت تواند اندرحال
چو ذرّه چشمه خورشید را هبا کردن
در آن مصاف که رای تو روی بنماید
حسود را نبود روی جز قفا کردن
در آن مقام که خلق تو تازه رویی کرد
نه کار صبح بود دعوی صفای کردن
ز بدسگال تو آموختست غنچه ْ گل
بدست تنگدلی پیرهن قبا کردن
چو رای پیر تو گیرد عصای کلک بدست
بکار ملک تواند قیامها کردن
سپهر کحّال آموخت چشم اختر را
ز گرد نعل سمند تو توتیا کردن
زمانه خصم ترا چون غرور جاه دهد
بلند بر کشدش از پی رها کردن
بجود دست تو اندر نمی رسد خورشید
بصدهزار تکاپوی و کیمیا کردن
به باد دادن سرمایه ی جهان چه بود؟
بدست تو دو سرانگشت رافرا کردن
گر آب رویی ابراز تو چشم می دارد
نباشدش پس ازین دعوی سخا کردن
ز خدمت تو بجایی رسید قدر فلک
که می ندانمش از درگهت جدا کردن
بمن یزید خرد نکته یی ز لفظ ترا
خطا بود بکم از عالمی بها کردن
چنان ز کلک تو بشکست نیزۀ خّطی
که می نیارد اندیشۀ خطا کردن
ترا کرم عملیّ است و جز ترا قولی
مسافتیست ز سرحدّ گفت تا کردن
ز عکس رای تو اندازه برگرفت فلک
چو خواست کالبد خطّ استوا کردن
مسلّم است سرکلک ناتوان ترا
مزاج فاسد ایّام را دوا کردن
بحسن سیرت و تدبیر خوب و رای صواب
تو میتوانی تدبیر شهر ما کردن
زبان چرب و دل نرم هم بمی باید
برای تمشیت کار پادشا کردن
که هم ز چربی روغن بود فروغ چراغ
زموم نرم توان ساز روشنا کردن
برآب، بند که داند نهاد جز که نسیم؟
گره زموی که داند جز آب وا کردن؟
چو باد نرم بود تیزتر رود کشتی
بسعی آب توان چرخ آسیا کردن
هزار حاجت بینم نهفته در هر دل
که نیست هیچ کسی را یکی روا کردن
مگر بحوصلۀ هّمت تو در گنجد
امید ما و امید همه وفا کردن
اگرچه خادم از آنجا که خویشتن داربست
نخواست زحمت این شعر ناسزا کردن
ولیک محض شقاوت شناخت دور از تو
بنزد لطف تو تعریف خویش نا کردن
چو در حضور تو توفیق نظم مدح نیافت
بغیبتت چه تواند بجز دعا کردن؟
قضای تهنیت فایت ار کسی کردست
فریضتست بسر خدمت این قضا کردن
مدار چرخ بران باد کآورد پیشت
هرآنچه خواهد رای تو اقتضا کردن
سپاه حفظ الهی خفیر راه تو باد
که واجبست دعای تودایما کردن
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این شعر دربارهی فضایل و بزرگی شخصیت شرفالدین علی است که شاعر به مدح و ستایش او میپردازد. شاعر به معجزات و کرامتهای او اشاره میکند و میگوید که احترام و اقتدا به دست و دل او ضروری است. شاعر از وجهه و مقام او در جهان یاد میکند و بر این باور است که خود بزرگی او باعث میشود که افراد حسود هیچگاه نتوانند به او نزدیک شوند. بهعلاوه، شاعر بیان میکند که همه چیز تحت تدبیر و مدیریت اوست و او توانایی اداره و سازماندهی امور را به بهترین شکل دارد. در نهایت، شاعر دعا میکند که راه او از حفاظت الهی برخوردار باشد و خواهان موفقیت و پشتیبانی از اوست.
هوش مصنوعی: ای نوال بزرگوار، چه شگفتانگیز است که بر کرم، بر اساس سنت، دل و دست تو را پیروی کردن.
هوش مصنوعی: جهان به جان شرف الدین علی نیازمند است و از او میخواهد که به درگاهش بیافتد و درخواست کند.
هوش مصنوعی: این بیت به زیبایی و قدرت زندگی اشاره دارد که در هر بهار، به طور معجزهآسا جان تازهای میگیرد. به عبارتی، همانطور که عیسی (ع) معجزاتی را به نمایش گذاشت، روح طبیعت نیز در فصل بهار با وزش نسیم، جان دوبارهای مییابد و حیات را به ارمغان میآورد.
هوش مصنوعی: اگر آسمان هم بر تو درود بفرستد و از ثروت و قدرت تو حمایت کند، باز هم نمیتواند تو را از خطرات و آسیبها محافظت کند.
هوش مصنوعی: اگر بخواهی، میتوانی در آن لحظه به مانند پرتو نوری که از خورشید مینشیند، دشمنی و حرص خود را دور بریزی.
هوش مصنوعی: در آن نبردی که تصمیم و اراده تو نمایان شود، حسودان راهی جز پشت کردن به تو نخواهند داشت.
هوش مصنوعی: در آن جایگاه که وجود تو زیبایی و تازگی را به رخ کشید، نه صبح بود که ادعای روشنایی کند.
هوش مصنوعی: از نارضایتی و بدجنسی تو، غنچه گل یاد گرفته که با دل تنگ، پوشش و لباس بپوشد.
هوش مصنوعی: وقتی نظر و رأی فردی سالخورده را بپذیری و به آن اهمیت بدهی، میتوانی با در دست داشتن ابزارهای مناسب، کارهای بزرگ و مهمی را انجام دهی.
هوش مصنوعی: آسمان به چشمان ستارهها یاد داد که چگونه از گرد نعل اسب تو به رنگ و زیبایی برسند.
هوش مصنوعی: زمانه مانند یک دشمن است که وقتی به تو مقام و جاه میدهد، تو را در اوج خود نگه میدارد، اما به دنبال آن، ممکن است که تو را رها کند و به زمین بیفکند.
هوش مصنوعی: نور و روشنی خورشید به پای وجود و وجود تو نمیرسد، حتی با هزاران تلاش و جادوگری.
هوش مصنوعی: اگر بخواهیم تمام داراییهای دنیا را به هدر بدهیم، چه ارزشی دارد؟ وقتی که با دو انگشت خود میتوانی آن را به دست بیاوری.
هوش مصنوعی: اگر چشمت زیبایی تو را نشان میدهد، پس پس از این ادعای بخشندگی نکن.
هوش مصنوعی: به خاطر خدمت به تو، به جایی رسیدهام که ارزش آسمان را نمیشناسم و نمیدانم چطور میتوانم از درگاه تو جدا شوم.
هوش مصنوعی: اگر از راه کلام تو نکتهای به من بیاموزد، حتی اگر آن نکته خطا باشد، بهتر از آن است که از عالمی (مردی با دانش) تنها نام او را بشنوم.
هوش مصنوعی: نوشتههای تو به قدری قوی و تاثیرگذار است که هرگونه خطای فکری را از ذهن دور میکند.
هوش مصنوعی: تو به مهربانی و عمل شناخته میشوی و تنها سخن گفتن به دور از عمل است که فاصلهای میان ما ایجاد میکند.
هوش مصنوعی: به خاطر نظر تو، آسمان اندازهای از تو گرفت، چون خواست که خط استوا را به وجود آورد.
هوش مصنوعی: بدون شک، ناتوانی تو نمیتواند درمانی برای مشکلاتی باشد که روزگار به وجود آورده است.
هوش مصنوعی: با داشتن اخلاق خوب و تدبیر و فکر درست، میتوانی در مدیریت و سازماندهی شهر ما نقش بسزایی داشته باشی.
هوش مصنوعی: برای به دست آوردن مقام و رسیدن به موفقیت، باید هم سخنانی نیرومند و جذاب داشته باشی و هم قلبی مهربان و لطیف. در واقع، ترکیبی از مهارتهای کلامی و رفتارهای انسانی لازم است تا بتوانی کارهای بزرگ و مهمی را انجام دهی.
هوش مصنوعی: روغن چربی باعث روشنی چراغ میشود، بنابراین باید به آرامی تلاش کنیم تا نور را ایجاد کنیم.
هوش مصنوعی: کسی نمیداند که در آب چه اتفاقاتی میافتد جز نسیم، همانطور که هیچکس نمیداند چگونه میتوان گرهی یخ را جز آب باز کرد.
هوش مصنوعی: زمانی که باد ملایمی وزیدن میگیرد، کشتی با سرعت بیشتری در آب حرکت میکند و این توانایی باعث میشود تا چرخ آسیا به خوبی بچرخد.
هوش مصنوعی: در دل هر کس هزاران نیاز و آرزو وجود دارد، اما هیچ کس نیست که بتواند حتی یکی از این نیازها را برآورده کند.
هوش مصنوعی: آیا امید ما و امید همه در ظرفیت و تسلط اراده تو جای میگیرد و تو میتوانی به این امیدها وفا کنی؟
هوش مصنوعی: این شخص گرچه خود را موظف به خدمت میداند، اما دوست ندارد برای گفتن این شعر زحمت بکشد.
هوش مصنوعی: اما به خاطر بدبختی، از شناخت دوری تو عاجز هستم و نمیتوانم از لطف تو تعریف و تمجید کنم.
هوش مصنوعی: وقتی در حضور تو نتوانستم شعر مدح بگویم، در غیبت تو چه چیزی جز دعا کردن از من برمیآید؟
هوش مصنوعی: اگر کسی برای شادی و تبریک به مقام و منزلت دیگران اقدام کند، این کار او یک وظیفه و مسئولیت است که باید با کمال خدمت و توجه انجام شود.
هوش مصنوعی: هر چه باد به همراه خود میآورد، بر حسب ارادهات به سوی تو میآید.
هوش مصنوعی: به تو آرزوی محافظت الهی دارم در مسیری که میپیمایی، چرا که دعا و یادآوری تو همیشه ضروری است.
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
اثیرالدین را رسمست بر زبان قلم
پیام روح قدس دم بدم ادا کردن
بنوک کلک گهر را جگر همی سفتن
بگام صیت مجارات با صبا کردن
چرا زتیغ زبانت گهر همی بارد
[...]
بچنگ شیر تن خویش را رها کردن
ز مار و افعی در بادیه عصا کردن
شراب ساختن از زهر قاتل و ز حمیم
ز تف تیره و آب سیه غذا کردن
بنوک هر مژه آتش کشیدن از دوزخ
[...]
گهر فروش شناسد ز در بها کردن
که مزد من نتواند کسی ادا کردن
سخن چو مزد سخن هست گو نوال مباش
ز گنج جایزه به دخل آشنا کردن
شد از کسوف کرم تیره آن چنان ایام
[...]
خوش است مشق قناعت ز بوریا کردن
به خواب، مخمل بی درد را رها کردن
درین ریاض، سرانجام بال پروازست
چو غنچه پیرهن خویش را قبا کردن
چه عقده وا کند از دل جهان پست مرا؟
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.