از حقهٔ دهانش هر گه سخن برآید
آب از عقیق ریزد دُرّ از عدن برآید
از شوق صبح تیغش مانند موج شبنم
گلهای زخم دل را آب از دهن برآید
از روی داغ حسرت گر پنبه باز گیرم
با صد زبانه چون شمع از پیرهن برآید
بیند ز بار خجلت چون تیشه سرنگونی
بر بیستونِ دردم گر کوهکن برآید
وصفِ بهارِ حسنش گر در چمن بگویم
چون بلبل از گلستان، گل نعرهزن برآید
تارِ نگه رساند نظّاره را به رویش
هرکس به بام خورشید با این رسن برآید
بیدل کلام حافظ شد هادی خیالم
دارم امید آخر مقصود من برآید



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این غزل عاشقانه در ستایش معشوق است و از سخن گوهربار، شمشیر و زیبایی بهاری او سخن میگوید. شاعر سوز داغهای پنهانش و رنجی بزرگتر از رنج فرهاد را وصف میکند و نگاه را ریسمانی برای رسیدن به چهرهٔ خورشیدگون یار میداند. در بیت پایانی، بیدل به پیروی خود از غزل حافظ با همین ردیف اشاره میکند و امید دارد که مقصودش برآورده شود.
هوش مصنوعی: هرگاه از دهان کوچک و جعبهمانند معشوق سخنی بیرون آید، گویی از لبِ عقیقرنگش آب میریزد و از دریای عدن مروارید بیرون میآید؛ یعنی سخنش لطیف و گرانبهاست.
هوش مصنوعی: از اشتیاق به سپیدهدمِ درخشش شمشیر او، زخمهای دل که چون گل شکفتهاند، مانند شبنم که بر گل موج میزند، دهانشان آب میافتد؛ یعنی زخمهای عاشق مشتاق زخمی تازه از تیغ معشوقاند.
هوش مصنوعی: اگر پنبه را از روی داغ حسرتم بردارم، آن داغ مانند شمع با صدها زبانهٔ آتش از پیراهنم بیرون میزند؛ یعنی سوز درونم پنهانشدنی نیست.
هوش مصنوعی: اگر فرهاد کوهکن به کوه بیستونِ درد من پا بگذارد، از شرمندگی مانند تیشه سرافکنده میشود؛ یعنی رنج من از رنج فرهاد بسیار بزرگتر است.
هوش مصنوعی: اگر در باغ از بهارِ زیبایی او سخن بگویم، گل نیز مانند بلبل فریادکنان و شیدا از گلستان بیرون میآید.
هوش مصنوعی: رشتهٔ نگاه، بیننده را تا چهرهٔ او میرساند؛ هر کس با چنین ریسمانی میتواند به بام خورشید برسد. چهرهٔ معشوق به خورشید تشبیه شده و نگاه به طنابی برای بالا رفتن.
هوش مصنوعی: ای بیدل، سخن حافظ راهنمای اندیشهام شد و امید دارم که سرانجام آرزویم برآورده شود. ردیف «برآید» و مصراع پایانی یادآور غزل معروف حافظ است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
دست از طلب ندارم تا کامِ من برآید
یا تن رسد به جانان یا جان ز تن برآید
بگشای تربتم را بعد از وفات و بنگر
کز آتش درونم دود از کفن برآید
بنمای رخ که خَلقی والِه شَوَند و حیران
[...]
از روی نو خط یار هر جا سخن برآید
گرد از بهار خیزد دود از چمن برآید
گردند از خجالت سیمین بران قبا پوش
آنجا که یوسف مااز پیرهن برآید
هر چند گفتگو را نازک کند لب او
[...]
صد جامه پوشد از شرم، سرو خجسته قامت
جایی که آن سهی قد، از پیرهن برآید
میدان شناس داغم، مردآزمای شورش
از عهده دل من، کی سوختن برآید؟
نیش وطن دلم را نوش است در غریبی
[...]
دست از طلب ندارم تا کام من برآید
یا تن رسد به جانم یا جان ز تن برآید
بنمای رو که جانها گردد فدای رویت
بگشای لب که فریاد از مرد و زن برآید
هر قوم راست راهی، شاهی و قبلهگاهی
[...]
زان شمع گلعذاران، هرجا سخن برآید
پروانه از چراغان، مرغ از چمن برآید
گر طره برفشاند، آن عنبرین سلاسل
شوریده سر به بویش، مشک از ختن برآید
در هر زمین که گردد، میراب عشق، دهقان
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۹ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.