غره مشو گر ز چرخ کار تو گردد بلند

زآنکه بلندی دهد تا بتواند فکند

چون برسد آفتاب در خط نصف‌النهار

سر سوی پستی نهد تا که درافتد به بند

واقعهٔ آدمی هست طلسمی عجب

کیست کز این درد نیست سوخته و مستمند؟

هرکه به بندی در است دم نزند جز به‌درد

وای که از فرق توست تا به قدم بندبند

هرکه چو نرگس به باغ دیدهٔ بیننده داشت

پستی و زردی گزید تا برهد از گزند

نرگس چون چشم داشت پست شد از بیم مرگ

سرو که آزاده بود گشت ز غفلت بلند

آن‌که جگرگوشه اوست بر جگرش آب نیست

گر جگرت خون گرفت هم جگر خویش رند

بر سر خارت چو گل عمر کم از هفته‌ای است

پس تو ز غفلت چو گل زر منمای و مخند

هین که سپیده دمید گرد رخت همچو برف

خیز که شد کاروان چند نشینی نژند؟

مرگ درآورد پیش وادی صدساله را

عمر تو افکند شست بر سر هفتادواند

صبحدم ار خنده زد روز تو تاریک شد

زآنکه دمت داد صبح تا کندت ریشخند

آن شتر بادیه بانگ خری چون شنید

زود بپیچد ز شوق سر ز عرا و عرند

تو ز پی نام و ننگ همچو شتر می‌روی

گرچه بباید شدن از در چین تا خجند

نفس پلیدت سگی است خاصه سگ شیرگیر

هین سر سگ باز بر همچو سر گوسفند

با تو گر این سگ کند عزم به گرگ‌آشتی

بازی بز می‌دهد تا کندت خوک‌بند

طالب معنی ببین کز تو ز مطلوب خویش

این فلک خرقه‌پوش چند فرس راند چند

بر سر نفس از هوا تاج منه چون خروس

ورنه چو ابلیس زود تخت کنی تخته‌بند

هر سر ماهی فتد نعل سمندش به راه

در مه نو کن نگاه اینک نعل سمند

گرچه بسی قرن نیز نعل سمند افکند

او به بسی عمر نیز تیز بتازد نوند

چون بنشاند مرا روز قیامت ز یأس

پردهٔ نُه‌توی خویش پاره کند چون پرند

پردهٔ خود چون درید هرچه همی‌جست یافت

شاخ خودی را برید بیخ خودی را بکند

هرکه چو چرخ فلک هست ز خود در حجاب

نیست ز سرگشتگی چون فلک خودپسند

پردهٔ هستی بدر تا برهی از بلا

زهر اجل نوش کن تا ز پی آرند قند

درد دلت را دوا کشتن نفس است و بس

زآنکه بسی درد را زهر بُوَد سودمند

گوهر عالم تویی در بن دریا نشین

پیش خسان همچو کوه بیش کمر برمبند

در صف مردان مرد کیست تو را هم‌نبرد؟

پای منه در رکاب دست مزن در کمند

خصم چو برگ خزان زرد به پای اوفتاد

دست خود از خون خصم سرخ مکن تا به زند

عالم صغری به فرع عالم کبری به اصل

چشم تو و جان توست کیست چو تو ارجمند؟

سجده تو را کرده‌اند خیل ملائک به‌جمع

چشم بدان را بسوز بر سر مجمع سپند

هرکه گهر آردش روح قدُس از بهشت

شاید اگر زابلهی کان بکند در خرند

وآن‌که مسیح جهان هست نوآموز او

خوب نیاید از او خواندن پازند و زند

بس که ز عطار ماند معنی و پند لطیف

لیک چه سود ای دریغ گر همه بگرفت پند

نفس و هوا خالقا کشت به صد ناخوشیم

باز رهانم از آنک دستِ خوشم کرده‌اند