روز سیم چون رایت لشکر روز از افق مشرق طلوع کرد و اعلام قیری لشکر شب در قیروان مغرب پنهان شد، کنیزک به حضرت شاه مراجعه نمود و با چهره معصفری و پشت از بار حوادث چنبری، رخساره پر از اشک حسرت و باطن پر از قلق و ضجرت نزدیک شاه آمد و منافق وار به زبان اضطرار، تضرع و زاری پیش آورد.
رخساره چو ابر نوبهاری پر نم
آمیخته آفتاب و باران بر هم
پس گفت: عدل شاه، امروزه عالم را بحری محیط است که عالمیان از مشرب عذب نوال او اغتراف می کنند.
هست اغتراف خلق ز بهر سخای او
دیر است که گفته اند: البحر مغترف. و مکارم اخلاق او گلزاری است که عالمیان از آن نسیم شمیم و و شمال الطاف می یابند و تا ریاحین انصاف از باغ عدل او شکفته شده است، خار جوز از ساحت ملک و دولت به آتش قهر بسوختست و تا فنای همایون او مرجع مظلومان شده است، بنای ظلم به صرصر عدل انهدام و انقضاض پذیرفته است و عجب تر آنکه همه جهان در سایه معدلت او قرار گرفته اند و من بنده در حرارت آفتاب تموز ظلم مانده ام.
یا اعدل الناس الا فی معاملتی
فیک الخصام و انت الخصم و الحکم
حضرت شاه را بدین اسم موسوم نتوان کردن اما دستوران بی عاقبت، ابروار پیش آفتاب عدل او حجاب گشته اند و ظلمی شنیع و جوری عظیم که از فرزند شاه برین بنده رفت، موجب بد نامی اسلاف و اعقاب او خواهد بود. اما پادشاه عادل به تحریض و تحریک ساعی نمام و شریر کذاب فتان، انصاف بنده نمی فرماید و گمان برم که مثل شاه با وزیران همچنانست که شاه کرمان را بود با وزیران. شاه پرسید: چگونه بود؟ بگوی



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در روز سوم، کنیزک گریان و پریشان نزد شاه میآید و با ریاکاری از عدل و بخشش او ستایش میکند. سپس گله میکند که همه از عدل شاه بهرهمندند و تنها او گرفتار ستم پسر شاه مانده است. گناه را به گردن وزیران سخنچین و دروغگو میاندازد که مانند ابر جلوی عدل شاه را گرفتهاند، و برای اثبات سخنش داستان شاه کرمان و وزیرانش را پیش میکشد و شاه از او میخواهد آن داستان را بگوید.
هوش مصنوعی: روز سوم، هنگامی که آفتاب از مشرق برآمد و تاریکی شب در مغرب پنهان شد، کنیزک با چهرهای زرد و پشتی خمیده از بار رنجها، با رخسارهٔ اشکآلود و درونی پریشان نزد شاه آمد. او دورویانه و با زبانی درمانده به التماس و زاری پرداخت.
هوش مصنوعی: چهرهاش مانند ابر بهاری خیس از اشک بود؛ گویی آفتابِ رخسار و بارانِ اشک با هم درآمیخته بود.
هوش مصنوعی: کنیزک گفت: امروز عدل شاه مانند دریایی است که همهٔ جهان را فراگرفته و مردم از آب گوارای بخشش او بهره برمیگیرند.
هوش مصنوعی: مردم به سبب بخشندگی شاه از دریای کرم او آب برمیدارند و بهره میبرند.
هوش مصنوعی: از قدیم گفتهاند که از دریا آب برمیدارند. اخلاق نیک شاه گلزاری است که مردم از نسیم مهربانی آن بهره میبرند. از وقتی گلهای انصاف در باغ عدل او شکفته، خار ستم در کشور با آتش قهر او سوخته و درگاهش پناه ستمدیدگان شده و بنای ظلم با تندباد عدل فروریخته است. اما شگفت آنکه همهٔ جهان در سایهٔ عدل او آرام گرفتهاند و تنها من در گرمای سوزان آفتاب ستم ماندهام.
هوش مصنوعی: ای دادگرترین مردم، جز در رفتار با من! شکایت من از توست، و تو هم طرف دعوایی و هم داور.
هوش مصنوعی: شاه را نمیتوان ستمگر نامید، اما وزیران عاقبتنیندیش مانند ابری جلوی آفتاب عدل او را گرفتهاند. ستم زشت و بزرگی که پسر شاه بر من روا داشت مایهٔ بدنامی پیشینیان و آیندگان او خواهد شد، ولی شاه به تحریک سخنچینان و دروغگویان فتنهانگیز داد مرا نمیدهد. گمانم حال شاه با وزیرانش مانند حال پادشاه کرمان با وزیرانش است. شاه پرسید: چگونه بود؟ بگو.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.