گل بین، گرفته گلشن ازو آب و رونقی
بستان نگر،ز گل شده همچون خورنقی
وز کارگاه صنع به بستان کشیدهاند
هر جا که بود زرد و بنفشی و ازرقی
گلبن چو قلعهایست پر از تیغ و از سپر
پیرامنش ز آب روان بسته خندقی
آن ناشکفته غنچهٔ نسرین و شاخ او
گویی مگر ز دانهٔ للست جوسقی؟
آراسته بساط چمن را بهشت وار
از هر طرف بسندس و خضر و ستبرقی
کردند بهر بزم چمن ساقیان ابر
در جامهای لاله ز هر گوشه راوقی
بر روی گل طراوت شبنم نگاه کن
همچون به زر سرخ بر اندوده زیبقی
بلبل زبان گشاده و بنهاده پیش او
گردن ببندگی چو کبوتر مطوقی
منصوروار در همه باغی شکوفه را
بر دارها کشیده صبا بیاناالحقی
گل شاهوار بر سر تخت زمردین
سوسن ز پیش شاه در آورده بیرقی
شاخ درخت سر به هوا برده چون علم
زلف شکوفه بر علمش بسته سنجقی
بر جویبار شکل شقایق ز روشنی
همچون بر آب نقره ز بیجاده زورقی
برگ گل از درخت چو غازی به سعی باد
هر دم به گونهای زند از نو معلقی
ترکان شهسوار برون مینهند رخ
ما را که اسب نیست برانیم بیدقی
هر جا که عاقلیست درین فصل مست شد
هشیار تا به چند نشینی چو احمقی؟
خالی نشد ز جام می این هفته دست ما
تا دست میرسید به درد مروقی
کامی بران، که عمر سواریست تیزرو
در زیر ران او چو شب و روز ابلقی
حلق کدو بگیر و به غلغل در آورش
دشمن بهل، که میزند از دور بقبقی
بیسرو قامتی منشین بر کنار گل
از من تو راست گوش کن این حال مطلقی
فصل چنین و یار موافق غنیمتست
وین گوی از میان نبرد جز موفقی
دقیست این که بافتم از تار و پود شعر
کو مدعی؟ که مینهد انگشت بر دقی
بالله! که در تنور کلام از خمیر فضل
نانی چنین نپخت ز معنی فرزدقی
گیرم که اوحدی طمع از سیم و زر برید
ای کاهلان، چه لاف زند کم ز صدقی؟



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این غزل، شاعر به توصیف زیباییهای بهار و گلستان میپردازد و از شکوفهها، گلها و شادابی طبیعت میگوید. او با استفاده از تصاویری زیبا، باغ را به مثابهای از بهشت میسازد و وصف میکند که چگونه این جاذبهها بر روح و جسم انسان تأثیر میگذارند. بلبل و ساقیان بزم را به تصویر میکشد و به اهمیت بهرهگیری از لحظات خوش بهاری اشاره میکند. شاعر با تأکیدی به هشیاری در سیر زندگی، متذکر میشود که زمان و فصل زیبا فرصتی برای لذت بردن است و نباید آن را از دست داد. در انتها، با اشاره به خود، به نقطه نظراتش درباره شعر و ارزش آن میپردازد.
هوش مصنوعی: به گلها نگاه کن، زیرا گلشن (باغ) به وسیلهٔ او (گل) زیبایی و رونق خود را از دست داده است. بستان (باغ) را بنگر، که از گلها پر شده و به حالت خوشبو و دلپذیری در آمده است.
هوش مصنوعی: از کارگاه خلقت و آفرینش، گلهایی به باغ آوردهاند که در هر گوشهاش رنگهای زرد، بنفش و آبی نمایان است.
هوش مصنوعی: باغی مانند دژی است که پر از خاردارهاست و دور آن به واسطهٔ آب جاری، خندقی ایجاد شده است.
هوش مصنوعی: آن غنچهٔ نسرین که هنوز شکافته نشده و شاخههایش، به نظر میرسد که از دانهٔ لاله به وجود آمدهاند.
هوش مصنوعی: چمن را به گونهای زیبا و دلانگیز آماده کردهاند که همچون بهشت به نظر میرسد، و از هر سو به آن زیبایی میافزایند، مانند خضر (نماد حیات و سرسبزی) و ستبرقی (به معنای نورانی و درخشان).
هوش مصنوعی: برای جشن و خوشگذرانی در چمن، ساقیها (خدمتگزاران) ابری در جامهای لاله (جامهایی که به شکل لاله هستند) از هر گوشه نوشیدنی ریختند.
هوش مصنوعی: به گل نگاه کن که شبنم بر روی آن نشسته و تازگی و طراوت را به آن بخشیده است، مانند اینکه سرخی زر به زیبایی و درخشندگی آن اضافه کرده باشد.
هوش مصنوعی: بلبل، با زبان باز و در برابر او سجده کرده و گردن خود را برای بوسهی او به خم کرده است، مانند کبوترها که در عشق و وفاداری سر به زیر میاندازند.
هوش مصنوعی: مانند منصور، که در گذشته به خاطر قدرتش مشهور بود، در تمام باغها، شکوفهها را بر دارها آویزان کردهاند، اما باد صبا (باد ملایمی که عطر و بوی گلها را منتقل میکند) بدون آنکه نقشی در این کار داشته باشد، آنها را به این حالت درآورده است.
هوش مصنوعی: گل بهمانند شاه بر تخت سبز از جایی پیشکش شاه کرده، پرچمی را به نمایش گذاشته است.
هوش مصنوعی: شاخهی درخت مانند علم (پرچم) بلند شده و زلف شکوفه به مانند یک سنجاق بر روی آن بسته شده است.
هوش مصنوعی: بر روی جویبار، شکل شقایق به خاطر تابش نور بهگونهای دیده میشود که انگار بر روی آب نقرهای، قایقی در حال حرکت است.
هوش مصنوعی: برگ گل که از درخت مانند پرندهای به همت باد به دور از زمین معلق میزند، هر لحظه به شکلی تازه حرکت میکند.
هوش مصنوعی: ترکان، که به معنای جوانان زیبا و دلیر هستند، زیبایی و شجاعت خود را به گونهای نمایش میدهند که ما نمیتوانیم عشق و زیبایی خود را در برابر آنها بفریبیم، زیرا در این شرایط ما در حالتی از ناتوانی و ضعف هستیم و نمیتوانیم رقابت کنیم.
هوش مصنوعی: هر جا که کسانی با عقل و درایت هستند، در این فصل (بهار یا فصل خوشی) مست شدهاند. تو چرا هنوز باید مانند احمقها هوشیار و بیدار بمانی و از شادی دور باشی؟
هوش مصنوعی: این هفته از نوشیدن شراب دست نکشیدیم و جام ما همیشه پُر بود تا زمانی که به مشکل و درد مروقی (مروارید، دوستی یا احساسی مشابه) رسیدیم.
هوش مصنوعی: کامی را بران که عمر، مانند سوارکاری سریع و تندرو، به سرعت در حال گذر است و در زیر پاهای او، شب و روز به یکسان میگذرند.
هوش مصنوعی: حلقهٔ کدو را بگیر و آن را به صدا بینداز. دشمن را از خود دور کن، چرا که صدای بقبق او از دور شنیده میشود.
هوش مصنوعی: به هیچوجه در کنار گل (جایی زیبا و دلنشین) نایست، چون من (شاعر) بدون قد و قامت (یا بیهویت) هستم. تو باید به این موضوع توجه کنی که حالتی مطلق و کامل در وجود دارد.
هوش مصنوعی: این فصل به گونهای است که یار با من همصدا و همراست و بنابراین این موقعیت را باید مغتنم شمرد و در این میان جز کسی که موفق باشد، چیزی از دست نرود.
هوش مصنوعی: شعری که سرودهام، به مانند نخی بافته شده است و این واضح است که چه کسی مدعی است، زیرا او انگشتش را بر این بافت میزند.
هوش مصنوعی: قسمت اصلی کلام خداوند، از خمیرهٔ فضیلت و دانش اینگونه نانی از معانی نمیپزد که فرزدق (شاعر نامی) بتواند از آن استفاده کند.
هوش مصنوعی: اگر فرض کنیم که اوحدی از طلب مال و ثروت دل کند، شما کاهلان چگونه میتوانید بدون صداقت و راستگویی ادعای بزرگی کنید؟
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
در خاک شایقی و نجیبی نگاه کرد
شیخ اجل رشیدی و دید آن موافقی
دنیا فرو گذاست برین ناموافقان
بر موجب وفاق نجیبی و شایقی
جنت موافقان را آماده کرده اند
[...]
توبه که بعد ازین نبرم نام عاشقی
ور عشق زاهدیست کنون ما وفاسقی
تا کی کشم جفا که نه هجران و نه وصال
تاکی خورم قفا که نه عشق و نها عاشقی
از تو نه رقعه نه سلامی نه بخششی
[...]
چون کبک شسته لب بشراب مروقی
کبکی از آن بطوق معنبر مطوقی
در بزم خوبتر ز تذر و ملوّنی
و اندر مصاف چیره تر از بازار ازرقی
بر آفتاب، طنز کنی و مسلّمی
[...]
ای دل چه پای بسته بند علایقی
بگذر ز خلق اگر تو طلبکار خالقی
در نه قدم ببادیه شوق چون جمال
گر بر جمال کعبه مقصود عاشقی
اندر فضای گلشن جانست مسکنت
[...]
تو بخشنده نجوم بچرخ معلقی
تو آرندة نبات زارض مطبقی
که خواند مقیدت که بالذات مطلقی
گهی دستگیر نوح ببطنان زوزقی
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.