خامی سوی پالیز جان آمد که تا خربز خورد
دیدی تو یا خود دید کس کاندر جهان خر بز خورد؟
تروندهٔ پالیز جان هر گاو و خر را کی رسد؟
زان میوههای نادره، زیرکدل و گربز خورد
آن کس که در مغرب بود یابد خورش از اندلس
وان کس که در مشرق بود او نعمت هرمز خورد
چون خدمت قیصر کند او راتبه قیصر خورد
چون چاکر اربز بود از مطبخ اربز خورد
آن کاو به غصب و دزدییی آهنگ پالیزی کند
از داد و داور عاقبت اشکنجههای غز خورد
تُرک آن بود کز بیم او دیه از خراج ایمن بود
تُرک آن نباشد کز طمع سیلی هر قنسز خورد
وان عقل پرمغزی که او در نوبهاری دررسد
از پوستها فارغ شود، کی غصه قندز خورد؟
صفرایییی کز طبع بد از نار شیرین میرمد
نار ترش خواهد ولی آن به که نار مز خورد
خامش نخواهد خورد خود این راحهای روح را
آن کس که از جوعالبقر ده مرده ماش و رز خورد



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این غزل به تمایز میان نعمتها و لذائذ مختلف در دنیا اشاره میکند و نشان میدهد که هرکس بر اساس جایگاه و امکاناتش از میوهها و نعمتهای متفاوت بهرهمند میشود. او به این نکته میپردازد که افرادی که به کار دزدی و غصب میپردازند، در نهایت به عذاب و سرنوشت ناخوشایند دچار میشوند. همچنین، شاعر تأکید میکند که عقل و درک عمیق، انسان را از تعلق به دنیا و مادیات رها میسازد و بر لزوم دوری از غمها و منافع زودگذر تأکید میکند. بهطور کلی، موضوع اصلی شعر بررسی نوعی پختگی و معنای واقعی لذت در زندگی است.
هوش مصنوعی: خامی (در اینجا منظور ناپختگی و سادگی) به باغ جان آمده تا خربزه بخورد. آیا تو یا کسی دیگر تا به حال کسی را دیدهاید که در این دنیا فقط خربزه بخورد؟
ترونده: نوبر، میوه نورس و اولین برداشت فصل است.
هوش مصنوعی: کسی که در سمت غرب (مغرب) زندگی میکند، میتواند خورشهایی را از اندلس (منطقهای در اسپانیا) بدست آورد، و کسی که در سمت شرق (مشرق) است، از نعمتهای هرمز (منطقهای در ایران) بهرهمند میشود.
هوش مصنوعی: کسی که در خدمت قیصر باشد، از نعمت و پاداش او بهرهمند میشود. همچنین، اگر مثل یک خدمتکار در آشپزخانه اربز (حاکم) باشد، از غذا و نعمات او نیز استفاده میکند.
هوش مصنوعی: کسی که با غصب و دزدی قصد باغ و مزرعهای را دارد، در نهایت از قضا و عدالت، عذاب و مجازاتهای سختی را دریافت خواهد کرد.
هوش مصنوعی: ترکیهای که از ترس او، دیه (روستا یا منطقهای) از پرداخت مالیات (خراج) در امان بود، دیگر ترکیهای نیست که از طمع، به هر چاکر (قنسز) ضرر بزند.
هوش مصنوعی: عقلی که در جوانی و سرزندگی به کمال میرسد و از ظواهر بیفایده دست میکشد، هرگز غم و اندوهی که به شیرینی و لذت زندگی آسیب بزند را تحمل نخواهد کرد.
هوش مصنوعی: شخصی که به خاطر طبع بد خود از میوهٔ شیرین و خوب خوشش نمیآید، به میوهٔ ترش و بدعطر روی میآورد، اما در حقیقت بهتر است که به میوهٔ خوب و شیرین که همان نار (انار) است، روی آورد.
هوش مصنوعی: کسی که از خوردن غذای ناپسند و بیکیفیت مثل ماش و رز، به جای غذای روحانی و معنوی، به شکمسیری رسیده، هرگز به مقام خاموشی و آرامش نخواهد رسید.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۶ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.