ای صبا از بخت نیک ار اتفاق افتد ترا
چونکه یابی راه سوی شهریار دین پناه
آنکه باشد لطف و عنفش از طریق خاصیت
دوستانرا جانفزای و دشمنانرا عمر کاه
خسرو عادل نظام ملک و دین کز عدل او
بر کتان زین پس تعدی می نیارد کرد ماه
کس نگوید ابر نیسان با کفش ماند از آنک
فیض این باشد دمادم بخشش آن گاهگاه
چون بدانعالیجناب آسمان رفعت رسی
گر دهد حاجب ترا بار ایصبا از گرد راه
خاک درگاهش ببوس اول بتعظیم تمام
بعد از آن این یکسخن را عرضه کن بر رای شاه
گو منم آنکس که تابستم کمر در بندگیت
آمدم در شیوه اخلاص بر سر چون کلاه
چون جهانی را همی بینم ز جودت بهره ور
پس چرا زینگونه محروم است چاکر بیگناه
چاکرت را نیز ازین حرمان خلاص آید پدید
لطف عامت گر کند یکره بحال او نگاه
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این شعر به وصف خدای و مقام پادشاهی میپردازد و از "صبا" میخواهد که در صورت داشتن بخت خوب، راهی به سوی پادشاه دینپناه پیدا کند. پادشاهی که با لطف و قدرتش، جان دوستان را تقویت و عمر دشمنان را کاهش میدهد. شاعر از عدل و انصاف خسرو عادل صحبت میکند و میگوید که با وجود او، هیچکس نمیتواند بر زمین تعدی کند.
سپس شاعر به "صبا" میگوید که اگر به درگاه پادشاه رسید، باید خاک درگاهش را ببوسد و بعد از آن پیامی از خود به پادشاه برساند که او مخلص و خدمتگزار است و از نعمتهای پادشاه بهرهمند است، اما خود نیز از لطف او بینصیب مانده است. او از پادشاه میخواهد که به خدمتگزارش نیز نگاهی بیندازد و از حرمان او بکاهد.
هوش مصنوعی: ای نسیم، اگر روزی بختت خوب شود و به شانس به سمت پادشاه دیندار بروی، خوشحال میشوم.
هوش مصنوعی: کسی که دوستیهایش سرشار از محبت و مهربانی است، دوستانش را زنده و شاداب میکند، اما برای دشمنانش، باعث کاهش عمر و تنگی دل میشود.
هوش مصنوعی: خسرو عادل، که موجب نظم و ساماندهی در کشور و دین است، به دلیل عدل و انصاف او، دیگر کسی جرأت تعدی و ظلم نخواهد داشت و مانند ماه درخشان خواهد بود.
هوش مصنوعی: هیچکس نمیتواند بگوید که ابر در فصل بهار با کفش ایستاده است؛ چرا که این به معنی آن است که نعمت و برکت همیشه در حال بخشش و جاری شدن است.
هوش مصنوعی: اگر تو به مقام بلند آسمانها برسی و حاجب تو را تا درب بارگاه بفرستد، بدان که راه به تو میرسد.
هوش مصنوعی: خاک پای او را با تمام احترام ببوس و سپس این حرف را به نظر پادشاه برسان.
هوش مصنوعی: من کسی هستم که در راه خدمت و بندگی تو کمر بستهام و با اخلاص و ارادت، به تو نزدیک شدهام.
هوش مصنوعی: وقتی میبینم که همهی جهان از نعمت و بخشش تو بهرهمند هستند، نمیدانم چرا من، که بیگناه هستم، از این نعمتها محروم هستم.
هوش مصنوعی: اگر تو به حال چاکرت نگاهی مهربانانه بیندازی، او هم از این اندوه و ناراحتی رهایی مییابد و به آرامش میرسد.
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
ماه تیرست ای نموده تیره از روی تو ماه
می درین مه لعل روشن گردد ای مه می بخواه
وقت نعمتهاست لیکن نعمتی چون می مدان
جان بدین گفته که من گفتم گواه آید گواه
دل به می تازه ست تازه جان همی شادست شاد
[...]
صدهزاران سال میمون باد جشن مهرماه
بر شهنشاهی که دارد صدهزاران مهر وماه
بندگانش مهر و ماه اند وز فرخ طلعتش
روز ایشان هست فرختر ز جشن مهر ماه
یک تن است او از عدد وز نصرت و تایید هست
[...]
در سعادت همچنین آسوده بادی سال و ماه
از بزرگان و ز بزرگی مر ترا اقبال و جاه
هست دولت را اساس و هست ملت را پناه
حضرت خوارزمشاه و خدمت خوارزمشاه
خسرو عادل ، علاء دولت ، آن کز عدل اوست
هم خلایق را امان و هم شرایع را پناه
مسند خوارزمشاهی تا مسلم شود بدو
[...]
آنکه روی چرخ را زینت بانجم داد و ماه
داد ملک شرق را زینت بخیل شاه و شاه
شهریار شیردل خوارزمشاه آتسز که هست
در سر شمشیر او پیروزی دین الله
دولتی شاهی که بی کوشش سپهر از بهر او
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.