در مسیل مسکنت خفتیم و چندی برگذشت
سر ز جا برداشتیم اکنون که آب از سرگذشت
موسم فرهنگ ویار و قوت بازو رسید
نوبت اورنگ و طوق و یاره و افسر گذشت
جز به بازوی توانا و دل دانا، دگر
کی توان هرگز ازین غرقاب پهناورگذشت
بر تو ای دارای منعم زین فقیران بگذرد
آنچه بر دارایی دارا ز اسکندرگذشت
بگذرد بر خانمان خان و مان و لُرد و مُرد
شعلهای کز قیصر و از خانهٔ قیصر گذشت
بگذرد زین آهنین صرصر برین عاد و ثمود
آنچه بر عاد و ثمود از آتشین صرصر گذشت
آه سخت کارگر در دخمهٔ محنت کشی
منفجر شد دود شد وز روزن کیفر گذشت
زیر سنگ آسیای ظلم یک چند آسیا
ماند و اینک آسمان بر محور دیگر گذشت
اتحاد آسیایی شد مدار آسیا
آسیابانا نبایستت ازین محور گذشت
آسیا جنبش کند و ین خواب سنگین بگلسد
تا ز نو بازآید آن آبی کزین معبر گذشت
جنبش پیرایهٔ احمر کند اکنون درست
بر اروپا آنچه از سهم نبی الاصفر گذشت
ای نژاد آسمانی وی نبیرهٔ آفتاب
ترک رامش کن که جور مغرب از حد در گذشت
شد اروپا دایه و مام تو را پستان برید
بایدت زین دایهٔ مشفقتر از مادر گذشت
ای اروپا آسیا را نوبت دیگر رسید
وآسیابان را ز بیدادت به دل خنجر گذشت
ای عروسک ساز و خرسگ باز بس کاین طفل را
موسم مکتب رسید و نوبت تسخر گذشت
ای کهن نرٌاد حیلت گر میفکن کعبتین
داو بر چین کاین تکاور مهره از ششدر گذشت
لشگر ژاپون گذشت اکنون ز منچوری به چین
تا بگردانی کلاه از برم و چالندر گذشت



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: بهار در این قصیده از بیداری دیرهنگام شرق پس از روزگاری خواری سخن میگوید و اعلام میکند که دوران تاج و تخت گذشته و عصر دانش و نیرو رسیده است. او به توانگران و اشراف هشدار میدهد که خشم کارگران و تهیدستان سرنگونشان خواهد کرد. سپس روی سخن را به اروپا میکند و میگوید آسیا با یگانگی ملتهایش بیدار شده و فریبها و استعمار اروپا دیگر کارگر نیست. پیشروی ژاپن در چین را نشانهٔ این دگرگونی میشمارد.
هوش مصنوعی: مدتی در سیلگاه فقر و خواری به خواب رفتیم و روزگاری گذشت. اکنون سر از خواب برداشتهایم که کار از کار گذشته و آب از سرمان گذشته است.
هوش مصنوعی: اکنون روزگار دانش و فرهنگ و نیروی بازو فرا رسیده است. دوران تخت و طوق و دستبند و تاج پادشاهی سپری شده است.
هوش مصنوعی: از این گرداب پهناور جز با بازوی نیرومند و دل دانا هرگز نمیتوان گذشت.
هوش مصنوعی: ای ثروتمند توانگر، از دست این تهیدستان همان بر سرت خواهد آمد که از اسکندر بر دارایی و پادشاهی دارا آمد.
هوش مصنوعی: همان شعلهای که قیصر و خاندانش را سوزاند، به خانه و زندگی خانها و لردها و اشراف هم خواهد رسید. «مُرد» در کنار «لُرد» برای همآوایی و تحقیر آمده است.
هوش مصنوعی: این توفان آهنین بر این ستمگرانِ امروز که چون قوم عاد و ثمودند، همان عذابی را فرود خواهد آورد که توفان آتشین بر عاد و ثمود فرود آورد.
هوش مصنوعی: آه سوزناک کارگر رنجکشیده در سیاهچال سختی سرانجام منفجر شد، دود شد و از روزن انتقام و کیفر بیرون رفت.
هوش مصنوعی: آسیا چندی زیر سنگ آسیاب ستم خرد شد. اما اکنون آسمان بر محوری دیگر میگردد و روزگار دگرگون شده است.
هوش مصنوعی: اکنون یگانگی ملتهای آسیا محور زندگی آسیا شده است. ای آسیایی، نباید از این محور دور شوی و آن را رها کنی. در این بیت میان «آسیا» به معنای آسیاب و نام قاره بازی لفظی هست.
هوش مصنوعی: آسیا به جنبش درخواهد آمد و این خواب سنگین را خواهد گسست، تا آن آبِ آبرو و شکوهی که از این گذرگاه رفته بود دوباره بازگردد.
هوش مصنوعی: اکنون جنبش سرخ همان بلایی را بر سر اروپا خواهد آورد که از تیر و ستم اروپاییان، یعنی بنیالاصفر، بر دیگران رفت.
هوش مصنوعی: ای نژاد آسمانی و ای نوادهٔ خورشید، خوشگذرانی و آسودگی را کنار بگذار، چون ستم غرب از حد گذشته است.
هوش مصنوعی: اروپا خود را دایهٔ تو کرد و پستان مادرت را برید. باید این دایه را که به ظاهر از مادر مهربانتر است رها کنی. سخن طنزآمیز است.
هوش مصنوعی: ای اروپا، بار دیگر نوبت آسیا رسیده است، و از بیداد تو خنجر بر دل آسیایی فرو رفته است.
هوش مصنوعی: ای عروسکساز و خرسگردان، بس کن. این کودک، یعنی آسیا، به سن مکتب رسیده و دوران ریشخند کردن و بازی دادن او گذشته است.
هوش مصنوعی: ای نردباز کهنهکار حیلهگر، دیگر تاس نینداز و شرط خود را جمع کن، چون این مهرهٔ تیزرو از بنبستِ ششدر رهایی یافته است.
هوش مصنوعی: اکنون سپاه ژاپن از منچوری به چین رسیده است. دورانی که در برمه و جالندر فریبکاری میکردی و کلاه سر مردم میگذاشتی سپری شده است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
دستبرد غم چو میبینی چه پرسی سر گذشت
پای مال محنتم زآن اشکم از سر درگذشت
نیم تشت فرش اغبر تا لبالب شد ز خون
عکس موج او ز تاس قبه اخضر گذشت
لشکر ضحاک شد در شهر کرمان خیمه زد
[...]
چند گویم در فراقت کآبم از سر گذشت؟
شد به پایان عمر و پایانی ندارد سرگذشت
چون نویسم کز فراقت بر سر کلکم چه رفت
باز سودایت چو بر طومار و بر دفتر گذشت
جانم آمد بر لب و کشتیش، بر خشک اوفتاد
[...]
شمعوار از سر گذشتم بشنو از من سرگذشت
آتشم سر تا به پا بگرفت و آب از سر گذشت
رفت دل چون مُهر لعل او به جان پنهان نداشت
عین لطف است آنکه رنگ باده از ساغر گذشت
با فراغ بال پروانه وصال شمع را
[...]
ذوق وصلت یافت دل از ساقی و ساغر گذشت
شد خلیل خلوت خلت ز ماه و خور گذشت
آب چشمم راست طوف آستانت آرزو
هر چه خواهد می تواند کرد چون از سر گذشت
چون مسیحا می تواند پای بر گردون نهد
[...]
در دلم هرگاه زلف آن پری پیکر گذشت
از سر دریای چشمم موجه عنبر گذشت
بر سر مجنون اگر کردند مرغان آشیان
مرغ نتواند ز سوز دل مرا بر سر گذشت
از در دل می توان کام دو عالم یافتن
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۳ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.