دوش در مجلس ما بود ز روی دلبر
طبقی پر ز گل و پسته و بادام و شکر
ذکر آن پسته و بادام مکرر نکنم
شکرش قوت روان بود و گلش حظ نظر
عقل در سایه حیرت شده زآن رو و دهان
که ز خورشید فزونست وز ذره کمتر
خط ریحانی بر چهره مشکین خالش
همچو بر برگ سمن بود غبار عنبر
وصف آن حسن درازست و من کوته بین
بمعانی نرسیدم ز تماشای صور
پیش رخسار چو خورشید وی آن مرکز نور
کمتر از نقطه بود دایره روی قمر
هست آن میوه دل نوبر بستان جمال
وندرو جمع شده حسن گل و لطف زهر
خوبی از صورت او بود چو پر از طاوس
حسن از صورت او خوب چو طاوس از پر
از پی حسن بهین همه اجزا شد روی
وز پی روی رئیس همه اعضا شد سر
هردم از آتش حسرت لب عشاقش خشک
دایم از آب لطافت گل رخسارش تر
او توانگر بجمالست و شده خوار و عزیز
ما بر او چو گدا او بر ما همچون زر
اوست پیدا و سرافراز میان خوبان
همچو در قلب سپهدار و علم در لشکر
سر انصاف بزیر قدم او آورد
سرو اگر داشت قد از قامت او بالاتر
بر جگر تیغ زند غمزه تیر اندازش
دل چون آهنش از رحم ندارد جوهر
سیف فرغانی دلبر بلطافت آبست
نه چنان آب که از وی بتوان کرد گذر



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر از دیدار شب گذشته با دلبر در مجلس یاد میکند و چهرهٔ او را به طبقی از گل و پسته و بادام و شکر مانند میکند. سپس زیبایی او را با خورشید و ماه و سرو و طاووس میسنجد و برتر میشمارد و ناتوانی خود را در وصف آن اعتراف میکند. در کنار این ستایش، از بیرحمی غمزهٔ یار و خواری عاشقان شکوه دارد و در پایان او را به آبی لطیف تشبیه میکند که نمیتوان از آن گذشت.
هوش مصنوعی: دیشب در مجلس ما، چهرهٔ دلبر مانند طبقی بود پر از گل و پسته و بادام و شکر؛ یعنی گونهٔ گلرنگ، دهان پستهمانند، چشم بادامی و لب شیرین او.
هوش مصنوعی: از پسته و بادام (دهان و چشم) او دوباره سخن نمیگویم؛ شکرِ لبش غذای جان بود و گلِ رویش مایهٔ لذت چشم.
هوش مصنوعی: عقل از آن رو و آن دهان در حیرت فرو رفته است، زیرا رویش از خورشید درخشانتر و دهانش از ذره کوچکتر است.
هوش مصنوعی: خط سبزِ ریحانمانندِ چهرهٔ او که خال سیاه دارد، مانند گرد عنبر بر برگ سفید یاسمن بود.
هوش مصنوعی: وصف زیبایی او طولانی است و من کوتاهبینم؛ از بس به تماشای صورتهای ظاهر مشغول شدم، به معنای باطن نرسیدم.
هوش مصنوعی: در برابر رخسار خورشیدمانند او که کانون نور است، دایرهٔ چهرهٔ ماه از یک نقطه هم کوچکتر است.
هوش مصنوعی: آن محبوب میوهٔ دل و نوبرِ باغ زیبایی است و زیبایی گل و لطافت شکوفهها همه در او جمع شده است.
هوش مصنوعی: خوبی به سبب صورت او زینت یافته، همانگونه که پر از طاووس زیبایی میگیرد؛ و زیبایی با صورت او نیکو شده، چنانکه طاووس با پرش زیباست. یعنی حسن و صورت او مایهٔ جلوهٔ یکدیگرند.
هوش مصنوعی: به خاطر بهترین زیبایی، چهره از همهٔ اجزای تن برتر شد؛ و به خاطر چهره، سر سرور همهٔ اعضا گشت.
هوش مصنوعی: لب عاشقانش همواره از آتش حسرت خشک است، اما گل رخسار او همیشه از آب لطافت و طراوت تر و تازه است.
هوش مصنوعی: او به زیبایی توانگر است؛ ما نزد او مانند گدا خوار و بیارزشیم و او نزد ما مانند زر عزیز و گرانبهاست.
هوش مصنوعی: او در میان زیبارویان آشکار و سربلند است، مانند فرمانده در قلب سپاه و پرچم در میان لشکر.
هوش مصنوعی: اگر سرو قدی بلندتر از قامت او داشت، از روی انصاف سر خود را زیر پای او مینهاد و فروتنی میکرد.
هوش مصنوعی: غمزهٔ تیرانداز او بر جگر عاشق تیغ میزند؛ دل آهنین او هیچ گوهری از رحم ندارد.
هوش مصنوعی: ای سیف فرغانی، دلبر در لطافت مانند آب است، اما نه آبی که بتوان از آن گذشت؛ یعنی نمیتوان از او دل کند و گذشت.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
از خضاب من و از موی سیه کردن من
گر همی رنج خوری، بیش مخور، رنج مبر!
غرضم زو نه جوانی است؛ بترسم که زِ من
خردِ پیران جویند و نیابند مگر!
رمضان رفت و رهی دور گرفت اندر بر
خنک آن کو رمضان را بسزا برد بسر
بس گرامی بود این ماه ولیکن چکنم
رفتنی رفته به و روی نهاده بسفر
سبکی کرد و بهنگام سفر کرد و برفت
[...]
عید شاداب درختیست که تا سال دگر
از گل و میوۀ او بوی همی یابی و بر
بوی آن گل بترازد چو خرد کار دماغ
بر آن میوه بتازد چو خرد سوی جگر
زین گل و میوه همان به که یکی گیرد بار
[...]
دستهها بسته به شادی بر ما آمدهای؟
تا نشان آری ما را ز دل افروز بهار؟
ای دلارام و دل آشوب و دلاویز پسر
عهد کرده بوفا با من و نابرده بسر
غم عشق تو روانم بلب آورده بلب
درد هجر تو توانم بسر آورده بسر
شمنان چون تو ندیدند و نبینند صنم
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.