ز جزع و لعلت ای سیمین بناگوش
دلم پر نیش گشت و طبع پر نوش
دو جادوی کمینساز کمانکش
دو نقاش شکرپاش گوهرنوش
که پیش این و آن، جان را و دل را
هزاران غاشیه ست امروز بر دوش
چو بینمت آن دو تا لعل پر از کبر
چو بینمت آن دو تا جزع پر از جوش
بدین گویم زهی خاموش گویا
بدان گویم زهی گویای خاموش
بسا زهاد گیتی را که بردی
بدان لبهای چون می مایهٔ هوش
بسا شیران عالم را که دادی
ز چشم آهوانه خواب خرگوش
زنی گل را و مل را خاک در چشم
چو اندر مجلس آیی زلف بر دوش
ز مستی باز کرده بند کرته
ز شوخی کج نهاده طرف شبپوش
ز جزعت خانهخانه دل شود خون
ز لعلت چشمهچشمه خون شود نوش
گریزد در عدم هر روز و هم شب
ز شرم روی و مویت چون دی و دوش
تو جانی، گر نهای در بر عجب نیست
که جان در جان در آید نه در آغوش
نگارا از سر آزادمردی
حدیث دردناک بنده بنیوش
مرا چون از ولی بخریدهای دی
کنونم بر عدو امروز مفروش
مرا گفتی فراموشم مکن نیز
تو روی از بهر این مخراش و مخروش
که گشت از بهر یاد جزع و لعلت
سنایی را فراموشی فراموش



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این غزل به زیباییهای یک معشوق اشاره میکند که دلش را به درد و شوق آمیخته است. او از نقاشیهای چهره و لب معشوق میگوید که همچون جادوگران تاثیر عمیقی بر دل و جان دارد و حتی زهاد و شیران را به خواب میبرد. شاعر با اشاره به ویژگیهای خاص معشوق، از غم و شادی و درد عشق سخن میگوید و حالاتی چون شرم و مستی را به تصویر میکشد. در نهایت، او به درد جدایی و فراموشی اشاره میکند و از معشوق میخواهد که این یاد را در دل نگه دارد.
هوش مصنوعی: ای زیبا، سبب غم و اندوه من شدهای و دل من را پر از زخمها کردهای، در حالی که روحم از شادی و لذت سرشار است.
هوش مصنوعی: دو نفر هستند که با هنر و زیبایی خود دلها را به تفتیش وادار میکنند؛ یکی مانند کمانکش که تیر عشق را به دل میزند و دیگری مانند نقاشی که شیرینی و لطافت را به تصویر میکشد. این دو اهل زیبایی و جادو، گوهر وجود و دلهای انسانی را به سحر خود میکشانند.
هوش مصنوعی: امروز در برابر این و آن، جان و دل من بارها و بارها سنگینی غم و اندوه را بر دوش احساس میکند.
هوش مصنوعی: وقتی تو را میبینم، آن دو دانه لعل (که به زیبایی تو اشاره دارد) پر از خودبینی و تکبر است و همچنین آن دو دانه جزع (اشاره به احوال و اندوه) پر از هیجان و شور درونی است.
هوش مصنوعی: من میگویم کسی که در سکوت است، حقیقتی عمیق دارد، و برعکس، کسی که در حرف زدن بیوقفه است، در واقع خاموش و بیحکمتی است.
هوش مصنوعی: بسیاری از زاهدان دنیا را که به لبهای مانند شراب در جذب و هوش آنها تأثیر گذاشتی، به خواب بردی.
هوش مصنوعی: بسیاری از مردان دلاور و قوی را به خواب آسان و بیخیالی فرو بردی، مانند خواب خرگوشی که در چشمان آهوان میافتد.
هوش مصنوعی: چشمهایت چون زنی گل و مَلّ است و در نگاه تو خاکی به چشم میآید، وقتی که با زلفهای بر دوش به مجلس وارد میشوی.
هوش مصنوعی: چشمها را از اثر مستی باز کرده و بندهایی که بسته بودم را رها کردهام. از روی شوخی، کلاهی که به سر داشتم را به شکلی نامناسب گذاشتهام و شبپوش به تن دارم.
هوش مصنوعی: خونریزی دل از غم جدایی، به خاطر زیبایی لبهایت است؛ به طوری که این دلتنگی و اشک به مانند چشمهای جاری و جاری میشود.
هوش مصنوعی: هر روز و هر شب از شرم چهره و موهای تو، موجودیت و هستی به دور میشود و از هم دور میگردد.
هوش مصنوعی: اگر تو وجود نداری، شگفتی ندارد که جان (عشق) در درون من باشد و نه در آغوش تو. در واقع، اگر تو نباشی، عشق به من دست نمیدهد.
هوش مصنوعی: ای زیبای من، از روی آزادگی و رهاییات، داستان و احوال دردناک این بنده را بشنو.
هوش مصنوعی: تو به من نشان دادی که از ولی (شاه یا سرپرست) آزاد شدهام، پس اکنون دیگر مرا به دشمنان نفروش.
هوش مصنوعی: به من گفتی که فراموشم نکن، همچنین روی خود را به خاطر این زخم و درد (عاطفی) از من برنگردان.
هوش مصنوعی: سنایی در این بیت میگوید که به خاطر یاد تو، جواهرات و زیباییات، فراموشی را از یاد برده است و نمیتواند از خاطره تو فاصله بگیرد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
بود زودا، که آیی نیک خاموش
چو مرغابی زنی در آب پاغوش
چو شاهِ روم بود آن رویِ نیکوش؛
دو زلفش پیشِ او چون دو سیهپوش.
چه رسمست آن نهادن زلف بر دوش
نمودن روز را در زیر شبپوش
گه از بادام کردن جعبهٔ نیش
گه از یاقوت کردن چشمهٔ نوش
برآوردن برای فتنهٔ خلق
[...]
خداوندا زدوران زمانه
دلم از غصه چون دیگ است در جوش
همی سوزد جهان هر ساعتم دل
همی مالد فلک هر لحظه ام گوش
دراین فکرت چگونه خوش بود دل
[...]
چو زخمه راندی از کین سیاوش
پر از خون سیاوشان شدی گوش
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.