گنجور

بخش ۴ - گفتار اندر احسان با نیک و بد

 
سعدی
سعدی » بوستان » باب دوم در احسان
 

گره بر سر بند احسان مزن

که این زرق و شید است و آن مکر و فن

زیان می‌کند مرد تفسیردان

که علم و ادب می‌فروشد به نان

کجا عقل یا شرع فتوی دهد

که اهل خرد دین به دنیا دهد؟

ولیکن تو بستان که صاحب خرد

از ارزان فروشان به رغبت خرد

 


🖰 با دو بار کلیک روی واژه‌ها یا انتخاب متن و کلیک روی آنها می‌توانید آنها را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.

🖐 شماره‌گذاری ابیات | وزن: فعولن فعولن فعولن فعل (متقارب مثمن محذوف یا وزن شاهنامه) | منبع اولیه: ویکی‌درج | ارسال به فیس‌بوک

این شعر را چه کسی در کدام آهنگ خوانده است؟

🎜 معرفی آهنگهایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است ...

تصاویر مرتبط در گنجینهٔ گنجور

بوستان سعدی به خط رکن‌الدین مسعود کاشانی مورخ ۱۰۳۹ هجری آگرهٔ هند » تصویر ۱۸۲ بوستان به خط  بابا شاه بن سلطان علی مورخ ۹۸۹ هجری قمری » تصویر ۱۰۱

📷 پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی، 📖 راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور

حاشیه‌ها

تا به حال ۹ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 شما حاشیه بگذارید ...

مینا نوشته:

شید به معنی مکر و حیله است و همچنین به معنی درخشندگی در فارسی چنانکه در جمشید داریم جم یا یم که همان دریا ست و شید یعنی تابان و همینطور در مهشید و..

👆☹

امین کیخا نوشته:

یم دریا به فارسی نیست یاما یا یم به اوستایی است . شید یعنی نور اما کلمه دیگر که از بر کردن دارد شند است که یعنی نوک پرنده و به لری شند یعنی حقه و نیرنگ

👆☹

امین کیخا نوشته:

یاما یا یم در فسانه های هندی که متن سنسکریتی مشابه اوستا دارند پادشاه مردگان است و چون سال می گردد کسی به نزد او باید برود و بر گردد اما او از برخورد و دیدار یاما و یا جمشید بدلیل اینکه شاه مردگان را دیده است رخ و صورتش سیاه می شود ، و حکایت حاجی پیروز نیز چنین است روی سیاه دارد و سال می گرداند

👆☹

امین کیخا نوشته:

رزق فارسی است از روچیک گرفته شده است و به لری روزیک می گوییم و رزق از این لغت فارسی میانه بنا شده است

👆☹

امین کیخا نوشته:

زرق یعنی ریا و فارسی است با برق هم می اید که باز انجا هم یعنی جلوه دادن و به نوعی با ریا ارتباط دارد اما زرق عربی یعنی تزریق کردن و نیز بیماری گلوکوم چشم را نیز گویند و نیزه را گاهی زرق گویند به عربی اما حافظ ازرق پوش را چنین مسخره کرده است که زرق و ریا را به ازرق عربی به معنی ابی دوخته است و با هم به ذهن ادم می ایند ، برای اینکه سری لغت های آرائه شده کامل شود باید بگویم به فارسی ازرق می شود خشین که در بندهشن امده است اما به کردی خ ان افتاده و شین یعنی کبود و ازرق

👆☹

عنقا نوشته:

به نظرم صحیح بیت اول که در برخی از نسخه ها اومده این چنین است:
گره بر سر بند احسان مزن
که این زرق و شیدست و تزویر و فن.

زیرا بیت اول به دو موضوع متفاوت اشاره نمیکند که در مصرع دوم گفته شود:که این زرق و شیدست و ان مکر و فن!

👆☹

عنقا نوشته:

بیت اخر تصحیح شود:

ز ارزان فروشان …

👆☹

mohsen نوشته:

کسی معنی بیت آخر رو می دونه؟

👆☹

عبدالله نوشته:

در جواب دوست عزیزی که معنی بیت آخر رو پرسیده
منظور از ارزان فروشان عالمان و ملاهاست که به اسم دین رزق
روزی میخورن بدون اینکه قلبا و در خفا احکام و دستورات الهی رو انجام بدن
در واقع همان واعظان که در شعر حافظ اومده و منظور از اینکه تو ازشون بخر
یعنی اینکه دین چیز قیمتی هست و هرچند هم که اونا بد باشن بازهم قرآن و احدیث البته اگه صحیح باشن رو ازشون یادبگیر

👆☹

گنجور را در اینستاگرام دنبال کنید.