قاصرات الطرف فی حجب الخیام
حال ترکانست گویی والسلام
عکس کین و مهر ایشان کفر و دین
رنگ روی و زلف ایشان صبح و شام
هم به معنی زهره را نایب مناب
هم به صورت ماه را قایم مقام
همچو دولت، گاه دشمن، گاه دوست
همچو گردون، گاه تند و گاه رام
بر ثوابت جزع ایشان را ستم
از کواکب اسب ایشان را ستام
کوچ ایشان رحلت صیف و شتا
خوی ایشان جنبش شمس و غمام
روز نرمی همچو سوسن خوش نسیم
وقت تندی همچو توسن بد لگام
تنگ چشمانند، لیکن دوربین
خوبرویانند، لیکن خویش کام
صحن لشکر گاهشان چرخ و نجوم
هیات خرگاهشان رکن و مقام
روی ایشان در کله خورشید و ماه
چشم ایشان در قبا ماهی و دام
رونق بعظاق رنگ آمیز شان
جلوهٔ طاوس را ماند مدام
میل ترکان کن، که یابی برقرار
نزد ترکان رو، که بینی بر دوام
ساقیان بربری از پیش و پس
بادهای کوثری از کاس و جام
دلبران کاسه گیر بوسه ده
دلبران عشقبار نیک نام
گر مرادی هست اینست، ای پسر
ور بهشتی هست اینست،ای غلام
اوحدی را با چنین قوم اوفتاد
راه سلطانیه و دارالسلام



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این غزل به وصف زیباییها و جذابیتهای ترکان میپردازد و از تمام ویژگیهای محبوب و دلربا آنها سخن میگوید. او بر تضادهای میان عشق و کینه، دوستی و دشمنی، و پیوستگیهای متقابل اشاره میکند و جلوهای از پیچیدگیهای روحی و احساسی آنها را به تصویر میکشد. همچنین، تشبیهات زیبا به کار میبرد تا اوج زیباییهای ظاهری و باطنی ترکان را در قالبهایی چون گل، خورشید و ماه به تصویر بکشد. شاعر در پایان به ارزش والای ارتباط با این قوم و تاثیر آن در زندگی فردی اشاره میکند و نظر به لذتهای معنوی و مادی شان دارد.
هوش مصنوعی: چشمهای بسته و نگاهی کوتاه در پشت پردههای خیمه حالتی از ترکان را به نمایش میگذارد، گویی که با به سلامتی گفتن، این حالت را توصیف میکند.
هوش مصنوعی: محبت و دشمنی آنها در حقیقت کفر و ایمان است، و رنگ چهره و موهای آنها مانند صبح و شب مدام در تغییر و تحول است.
هوش مصنوعی: منظور این بیت این است که زهره، ستاره زیبای صبح، به نمایندگی از من در دلها میدرخشد و همزمان صورت ماه، به عنوان نماد زیبایی، جایگاه او را پر میکند. یعنی زهره به عنوان نماد عشق و زیبایی، در کنار صورت ماه حضور دارد و آن را تکمیل میکند.
هوش مصنوعی: دولت (نعمت و خوشی) ممکن است در یک زمان دشمن باشد و در زمان دیگر دوست، شبیه به آسمان که گاهی طوفانی و بیرحم است و گاهی آرام و ملایم.
هوش مصنوعی: در میان چیزهای ثابت، اضطرابشان به خاطر ظلم ستارههاست و این باعث میشود که مانند اسب، دچار فشار و سختی شوند.
هوش مصنوعی: خروج آنها (معشوقان) در فصلهای تابستان و زمستان به گونهای است که تغییرات حال آنها مانند گردش خورشید و ابرهاست.
هوش مصنوعی: در روزهای نرمی، هوایی مانند نسیم خوش وجود دارد، اما در زمانهایی که تندی و خشونت در جریان است، حالتی شبیه به اسبهای زیننشده و سرکش میباشد.
هوش مصنوعی: چشمانشان تنگبین است، اما خوبرویان دوربین و دقیق هستند، ولی در کار خود خویشتن کاماند و به آنچه میخواهند میرسند.
هوش مصنوعی: محل تجمع جنگجویانشان با حرکت ستارهها و سیارهها خواهد بود، و اساس و مرکز گاهشان به مانند ستونی محکم و با اعتبار است.
هوش مصنوعی: چهرهٔ آنها مثل خورشید و ماه میتابد، و چشمهایشان همچون ماهی در قبا (لباس) میدرخشد و زیبایی خاصی دارد.
هوش مصنوعی: رنگ و رونق صورت و چهره آنها همچون طاووس، همیشه و بهطور دائمی زیبا و دلرباست.
هوش مصنوعی: اگر به دنبال محبت و دوستی ترکها باشی، میتوانی روابط پایداری برقرار کنی و آنها را همیشه در کنار خودداری.
هوش مصنوعی: ساقیهای بربر بهطور هماهنگ و با نشاط، همراه با نسیمهای خوشبو و بهشتی، از جلو و عقب در حال سروصدایند و شراب را در کاسه و جام میریزند.
هوش مصنوعی: دلبران (معشوقان) کاسهگیر، بوسهای را به دلبران عشقبار (کسانی که عاشقانه وجود دارند) که نام نیک دارند، میدهند.
هوش مصنوعی: اگر خواستهای وجود دارد، آن همین است، ای پسر؛ و اگر در بهشت چیزی هست، آن نیز همین است، ای غلام.
هوش مصنوعی: اوحدی با چنین مردمی به راه سلطانی (پایتخت) و دارالسلام (آرامش) رفته است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
تا به خانه برد زن را با دلام
شادمانه زن نشست و شادکام
دوش تا هنگام صبح از وقت شام
برکف دستم ز فکرت بود جام
آمد از مشرق سپاه شاه زنگ
چون شه رومی فروشد سوی شام
همچو دو فرزند نوحاند ای عجب
[...]
ای گرفته عالم از عدلت نظام
ای نظام ابن النظام ابن النظام
ملک اقبال تو ملک لایزال
بخت بیدار تو حی لاینام
روی تقدیر از شکوهت در حجاب
[...]
کی کشم در چشم و کی بوسم به کام
خاک درگاه شهنشاه انام
کی بود گوئی که بینم بر مراد
شاه را دلشاد و گردم شاد کام
از قبول شاه کی باشد مرا
[...]
مرد چون بشنید آن پاسخ تمام
گفت بر ما شد ترا کشتن حرام
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.