بی گاه شد بیگاه شد خورشید اندر چاه شد
خیزید ای خوش طالعان وقت طلوع ماه شد
ساقی به سوی جام رو ای پاسبان بر بام رو
ای جان بیآرام رو کان یار خلوت خواه شد
اشکی که چشم افروختی صبری که خرمن سوختی
عقلی که راه آموختی در نیم شب گمراه شد
جانهای باطن روشنان شب را به دل روشن کنان
هندوی شب نعره زنان کان ترک در خرگاه شد
باشد ز بازیهای خوش بیذق رود فرزین شود
در سایه فرخ رخی بیذق برفت و شاه شد
شب روحها واصل شود مقصودها حاصل شود
چون روز روشن دل شود هر کو ز شب آگاه شد
ای روز چون حشری مگر وی شب شب قدری مگر
یا چون درخت موسیی کو مظهر الله شد
شب ماه خرمن میکند ای روز زین بر گاو نه
بنگر که راه کهکشان از سنبله پرکاه شد
در چاه شب غافل مشو در دلو گردون دست زن
یوسف گرفت آن دلو را از چاه سوی جاه شد
در تیره شب چون مصطفی میرو طلب میکن صفا
کان شه ز معراج شبی بیمثل و بیاشباه شد
خاموش شد عالم به شب تا چست باشی در طلب
زیرا که بانگ و عربده تشویش خلوتگاه شد
ای شمس تبریزی که تو از پرده شب فارغی
لاشرقی و لاغربیی اکنون سخن کوتاه شد


با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این غزل، مولانا به وصف حال و هوای شب و روز پرداخته و به دگرگونیهای روحانی اشاره میکند. او از خورشید و ماه به عنوان نمادهای روشنایی و آگاهی یاد میکند و از انسانها میخواهد که در جستجوی حقیقت و درک واقعیات باشند. حضور شمس تبریزی به عنوان مظهر روشنی و آگاهی در این شعر بیان شده و تاکید بر این است که در دل شب، شبزندهداران باید جستجو کنند تا به حقیقت برسند. شاعر با نمادهای مختلف، درصدد ترغیب خواننده به شفافیت و روشنی در زندگی و روح خود است.
هوش مصنوعی: زمان به نیمه شب رسیده و شب به پایان آمده است. خورشید به تاریکی فرو رفته مثل اینکه در چاهی قرار گرفته. بیدار شوید ای خوشبختها، زیرا وقت طلوع ماه (ماه نورانی) فرا رسیده است.
هوش مصنوعی: ساقی، به سمت جام بیا، ای پاسبان، به سمت بام برو، ای جان ناآرام، برو، چون آن محبوب اکنون خواهان خلوت است.
هوش مصنوعی: اشکی که به خاطر عشق ریختی، مانند صبر و تحملی که در دل داشتی، مانند عقلی که به تو آموزش داده شد، در شب تاریک و پرخطر گم شد.
هوش مصنوعی: جانهای روشن باطن در شب، دلهای روشن را بیدار کن که هندوی شب، نعرهزنان در خرگاه به وجود آمده و در حال پرواز است.
هوش مصنوعی: بازیهای شاد و دوستداشتنی ممکن است برای کسی خوشبختی و سعادت به ارمغان بیاورد. اگر کسی با چهرهای خوشایند و زیبا در زیر سایهای از آرامش آرام گیرد، به مقام و سلطنت میرسد.
هوش مصنوعی: شب همچون پیوند روحها با حقیقت، برآوردهکنندهٔ آرزوها و مقصودهاست. زمانی که دل روشن شود مثل روز، هر کسی که از تاریکی شب آگاه باشد، به روشنی و حقیقت دست مییابد.
هوش مصنوعی: ای روز، آیا مانند قیامت برپا میشوی، یا همچون شب قدر با ارزش و بزرگ هستی، یا مانند درخت موسی که مظهر الهی شد؟
هوش مصنوعی: شب همچون ماه، خرمنسوزی میکند و ای روز، به این وضعیت نگاه نکن؛ زیرا گاو را نادیده بگیر، چون راه کهکشان از سنبله به کاه تبدیل شده است.
هوش مصنوعی: در این بیت، مولانا به ما میآموزد که در زمانهای تاریک و مشکل (چاه شب) غافل نشویم و سعی کنیم با تلاش و اراده (دلو گردون) به موفقیت دست پیدا کنیم. او به یوسف اشاره میکند که با کمک الهی (گرفتن دلو از چاه) به مقام و جایگاهی بالا (سوی جاه) رسید.
هوش مصنوعی: در شب تار، مانند پیامبر اسلام، محمد (مصطفی)، به جستجوی زیبایی و صفا برو، زیرا که آن پادشاه در شب معراج خود به مرتبهای بیهمتا و بینظیر رسید.
هوش مصنوعی: جهان در شب آرام و ساکت است تا تو بتوانی با آرامش در جستوجوی مطلوب خود باشی، چرا که صداها و جنجالها باعث برهم زدن فضای تنهایی و خلوت تو شده است.
هوش مصنوعی: ای شمس تبریزی، تو که از محدوده شب آزاد هستی و نه شرقی و نه غربی، اکنون صحبت کوتاه شده است.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
ابیات ۸ ،۱۰ ،۱۱ و۱۲ خوانش نشد
معرفی ترانههای دیگر
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۱۶ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.