نامه نوشتم به دلربای خود از قم
کای بت شیرینسخن سلام علیکم
در قم از ری به طمطراق زدم تخت
لیک به یزد این دو روزه میرسم از قم
مردمِ چشمم ز یُمنِ خدمتِ خسرو
ننگرد از کبر بر معارف مردم
پای سریر شه از سخن به ادیبان
فرق من آمد سزای تاج تسلم
شاد زی ای مه که چون زره رسم آید
طیش و تألّم بدل به عیش و تنعّم
لیک نیاوردمت تحف ز لطایف
کآنچه بیارم تو را بر اوست تقدم
قاقم بهر تو آورم به چه زهره
کاطلس اندام تو است غیرت قاقم
مرسله در دهم تو را به چه یارا
کآرد لعلت گهر به گاه تکلم
منت خمار هم نمیکشم امسال
ریزم انگور خود ز بهر تو در خُم
وز خم آرم میی که در مه ساغر
گویی شمس است یا عصارهٔ اَنجُم
نقصی اگر فی المثل به کارم باقیست
میبرم اینجا به نزد خواجه تظلّم
سبطپیمبر حسیننام حسنخلق
اول مملوک اخت قبلهٔ هفتم
پیش کف راد او گدایی معدن
با دلِ زخّار او فقیریِ قلزم
هم گهرش طیّب است از اب برِ اب
هم صدفش طاهر است از ام برِ ام
در فر و اجلال گوید ار لِمَنُ الْمُلک
چرخ سراید که قَد یَکونُ لَأنتُم
جدش رخ تافته ز خرمن هستی
نگذشت آدم اگر ز خوشهٔ گندم
در یکی از تنگتر عوالم فضلش
نُه فلکِ پهنهور چو حلقه شود گم
تخت مهی تا زده است بختش در ملک
نیست به تخت شهان مکانت هیزم
یک میل از ارض جاه او نکند طی
خنگ فلک گر به ساحتش فکند سم
میرا بر من نگر که بلبل طبعم
آمده بر شاخ مدح تو به ترنّم
گفته جیحون گزین نه غیر که در شرع
باشد تا آب باطل است تیمّم
تا که بهر مه در این دوازده منظر
یک بار آید قمر به جانبِ کژدم
دشمن از زمردین عمامهٔ تو کور
گر همه تن افعی است از دم تا دم
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این نامه شاعر به معشوق خود مینویسد که از قم به سمت یزد در حال سفر است. او به زیبایی و لطافت سخنان معشوقش اشاره میکند و ابراز میدارد که ارزش و جایگاه او در دلش بسیار بالاست. شاعر تاکید دارد که او نمیتواند هدیهای از لطایف برای معشوقش بیاورد، زیرا هرچه که بیاورد، برتر از آن است که تقدیم کند. او همچنین به عرق شراب و ویژگیهای خوب فردی به نام حسین، که به او عشق میورزد، اشاره میکند و از مقام بلند او سخن میگوید. در انتها، شاعر از زیباییها و فضایل معشوق خود ستایش میکند و با استفاده از تصاویری زیبا، عشق و ارادتش را ابراز میدارد.
هوش مصنوعی: نامهای به معشوقهام از قم نوشتم، ای زیبای شیرینزبان، سلام بر تو!
هوش مصنوعی: من از شهر ری با شکوه و عظمت، به قم سفر کردم و حالا پس از گذر از قم، در دو روز آینده به یزد میرسم.
هوش مصنوعی: مردم، به خاطر خدمتی که خسرو انجام داده، به دیگران نگاه نمیکنند و به خاطر تکبر، در مورد دانش و آگاهی مردم قضاوت نمیکنند.
هوش مصنوعی: وقتی که پای تخت شاه است، از سخن گفتن با ادیبان تفاوت من مشخص شد و این را به عنوان پاداش تاج تسلیم میدانم.
هوش مصنوعی: ای ماه زیبا، خوشحال باش که وقتی همچون زره در آید، اندوه و درد به شادی و لذت تبدیل میشود.
هوش مصنوعی: اما من هدایای زیبا و لطیف را برای تو نیاوردم، زیرا آنچه که میتوانم برایت بیاورم، نسبت به آن برتری دارد.
هوش مصنوعی: برای تو قاقم میآورم، اما چه فایده که اندام تو مانند پردهای زیباست و غیرت قاقم باعث میشود که نتواند با تو رقابت کند.
هوش مصنوعی: این بیت به نوعی بیان میکند که در موقعیت گفتگو و سخن گفتن، زیبایی و ارزش صحبتهای تو به قدر و اهمیت لعل و گوهر است. به عبارت دیگر، زیبایی کلام تو به شدت تحت تاثیر شخصیت و کیفیت بیان تو قرار دارد.
هوش مصنوعی: امسال دیگر از درد خماری شکایت نمیکنم، بلکه خودم انگور را برای تو در خمره میریزم.
هوش مصنوعی: از لبی مینوشم که گویی در این جام، نور خورشید یا عصارهٔ ستارههاست.
هوش مصنوعی: اگر در کار من کاستی یا عیبی وجود دارد، آن را اینجا نزد خواجه مطرح میکنم و از او کمک میخواهم.
هوش مصنوعی: این بیت دربارهٔ شخصیتی مهم و بزرگوار صحبت میکند که فرزند حسین و دارای خلق و خوی نیکو است. او به عنوان مملوک و خدمتگزار در پیشگاه خداوند، به قبهٔ هفتم که نماد علو مقام و نزدیکی به خداست، اشاره دارد. این فرد به نوعی نمایندهٔ ویژگیهای برجستهٔ خانوادهٔ پیامبر اسلام است.
هوش مصنوعی: در برابر دست و دل بزرگ او، حتی بهترین معادن نیز بیاهمیتند و فقر و ناچیزی در برابر دریای رنج و درد او به شمار میآید.
هوش مصنوعی: همانطور که مروارید در صدف، از آب پاک و خوب به وجود میآید، همچنین خود آب نیز خالص و خوشطعم است.
هوش مصنوعی: اگر درخشندگی و بزرگی بگوید، بگوید که مالِ چه کسی است، با اینکه ممکن است این مال برای شما باشد.
هوش مصنوعی: جدش از خیل هستی ظاهر شده، آدم هیچگاه از خوشهٔ گندم دور نمیشود.
هوش مصنوعی: در دنیای تنگ و محدود، فضیلت او به اندازهای است که نُه آسمان وسیع، مثل یک حلقه در برابر آن گم میشود.
هوش مصنوعی: تختی که بختش آن را به وجود آورده، در زمین پادشاهان جایی ندارد و در واقع همانند چوبی برای گرم کردن آتش است.
هوش مصنوعی: به خاطر مقام و عظمت او، زمین هم حاضر نیست حتی یک قدم به سوی او پیش برود و اگر هم بخواهد چیزی به او تحمیل کند، تنها آسیب میزند.
هوش مصنوعی: به من نگاه کن، زیرا حالا بلبل روح من بر شاخهی ستایشت نشسته و به شادی میخواند.
هوش مصنوعی: به این معناست که در دین، انتخاب آب از جیحون باید درست و صحیح باشد، و اگر آب غیر از آن باشد، وضو باطل است و لازم است که تیمّم انجام شود.
هوش مصنوعی: هر سال در این دوازده زاویه، یک بار ماه به سمت صورت کژدم میآید.
هوش مصنوعی: دشمنان تو به خاطر زیبایی و ارزشمندی عمامهات نابینا شدهاند، هرچند خودشان مانند افعی از سر تا دم مملو از زهر و خطر هستند.
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
صاحب عادل وزیر شاه معظم
صدر خجسته پی عزیز مکرم
سرور عالم که هست از نیت نیک
عالمیانرا بشفقت پدر و عم
خرم و خوش باش کز قبل اوست
[...]
اذا کنت قوت النفس ثم هجرتها
فلم تلبث النفس التی انت قوتها
جان و جهانم تویی و گرت نبینم
یکسر بد روز باد جان و جهانهم.
چون چنبر عنبرین بنفشه در هم
گاهیش قدم فرق و گهی فرق قدم
هست امیدم که خاک پای تو گردم
بار خدایا بدین امید رسانم
گر سلسلهٔ زلفت در دور چنان پیچد
در پیچِ نماز خود دوزخ به دعا خواهم
روی سیه و موی سفید آوردم
چشمی گریان، قدی چو بید آوردم
چون خود گفتی که ناامیدی کفر است
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.