روز دوم که مساح عالم بالا به مساحت دوران گردون به نقطه افق مشرق رسید و سرادق مزعفر در چهره هفت طارم اخضر کشید و بساط ملون بر بسیط این کره اغبر گسترد، به سمع کنیزک رسید که شاه، سیاست پسر در تاخیر افکند به سبب آنکه یکی از وزراء پدر به لطایف مواعظ و دقایق نصایح، او را از امضا این رای در تردد و اشتباه افکنده است و حالت سخط او را به رضا و ارتضا بدل گردانیده و از تقدیم سیاست، زجر و منع کرده و در اصناف مکر زنان و اوصاف عذر ایشان، حکایات نادر و غریب آورده و تقریر کرده که به ذم و مدح و جد و هزل ایشان، التفات نشاید نمود و نکوهش و ستایش و ابا و ارادت ایشان لایق محو و اثبات پنداشت. و شاوروهن و خالفوهن، دستور اعتبار و نمودار اختبار باید ساخت چه هر کرا به تنصیص این تخصیص داده باشند که «الرجال قوامون علی النسا» به کلمات ناقص ایشان که از مکمن انهن ناقصات العقل والدین، ظهور پذیرفته بود، نظر نکند. پس متنکروار و متحیر کردار پیش تخت شاه رفت و بعد از تقریر تحیت و اقامت وظایف خدمت گفت: عدل شاه، مستغاث مظلومان و مستمسک مهجوران است و هر مبالغتی که رای ملک آرای شاه در تمهید قواعد انصاف و تشیید مبانی انتصاف فرماید، طلیعه دوام دولت و مقدمه بقا سلطنت بود. و این ظلم مفرط شنیع که برین بنده رفت، اگر بر یکی از آحاد خدمتکاران سرای حرم رفتی، از عدل شاه لازم آمدی که بر قضیت استکبار و حمیت و مقتضای استنکاف و انفت و لوازم قضایای معدلت و شرایط شریعت مروت، انصاف او بدادی و قبح این شین و فضیحت این عار، از جیب عفاف و ذیل صلاح او محو کردی. فکیف در حق بنده ای که به عقد شرعی و عهد دینی، خیر و شر و نفع و ضر او حوالت به نظر عاطفت و ایثار و رحمت شاه بود.
و اذ کان فی الانابیب خلف
وقع الطیش فی صدور الصعاد
که پازهر از زهر افزون شود
چو ز اندازه خویش بیرون شود
و بنده شنیده است که یکی از آحاد اعداد وزرا در باب بنده تضریب و تخلیط نموده است و اقوال بنده را در معرض کذب و فضیحت جلوه کرده و کلمات و مقدمات او را در لباس سماجت و تقبیح عرض داده و به تغییر اقوال او سعی نموده و می ترسم که به سبب مقالات وزرا و محالات شاهزاده، همان مقامات پیش آید که آن گازر را از پسر ناخلف و فرزند عاق پیش آمد. شاه پرسید که چگونه بوده است آن داستان؟ بازگوی.
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در روز دوم، مساح عالم بالا به نقطه افق مشرق رسید و شاه سیاست به دلیل مشاورهای از یکی از وزرا، در تصمیمگیری دچار تردید شده بود. وزیری با نازکخیالی او را از امضای یک حکم منصرف کرده و به جای آن دربارهی زنان و ویژگیهایشان نکاتی از قبیل ستایش و نکوهش را مطرح کرده بود. کنیزک در تلاش بود تا بر نظر شاه تأثیر بگذارد و به او یادآوری کند که بر شهامت و عدالت او باید تکیه کند. او عدم عدالت و ظلمی که متوجه خودش شده بود را به شاه گوشزد کرده و از او خواسته تا در حق بندهای که به عقد شرعی و عهد دینی وابسته است، عدالت را رعایت کند. همچنین، او اشاره کرد که یکی از وزرا در مورد او سخنان نادرست و بدی را مطرح کرده و نگران بود که این اظهارات به عواقب ناخوشایندی بینجامد.
هوش مصنوعی: در روز دوم، وقتی که عالم بالا به نقطه افق مشرق رسید و زیباییهای زمین را به تصویر کشید، خبری به گوشش رسید که شاه، به خاطر نصایح یکی از وزراء، سیاست پسر را به تعویق انداخته است. این وزیر با لطائف و نکات ظریف، جوان را از امضای تصمیم خود منصرف کرده و حالتی از نارضایتی او را به رضایت تبدیل کرده بود. بنابراین، او نتوانسته بود به تصمیمات خود ادامه دهد و به دلایل مختلفی که درباره زنان مطرح شده بود، هیچ توجهی به نکوهش و ستایش آنها نداشت. این وضعیت او را در موقعیت تردید قرار داد تا به حضور شاه برسد. او بعد از سلام و عرض ارادت گفت که عدالت شاه پناهگاه مظلومان است و هر اقدامی که به ایجاد انصاف بیانجامد، نشاندهنده استمرار حکومت و بقای سلطنت خواهد بود. او اضافه کرد که اگر چنین ظلمی به یکی از خدمتکاران در دربار اتفاق بیفتد، لازم است که شاه بر اساس اصول انصاف رسیدگی کند و عواقب ناگوار آن را از زندگی او دور کند. در پایان، او تأکید کرد که او، به سبب ارتباط دینی و شرعی که با شاه داشت، انتظار داشت که عدالت در مورد او رعایت شود.
هوش مصنوعی: وقتی در لولههای باران نشانهای از بارش وجود داشته باشد، اضطراب و هیجان در دل پرندگان آغاز میشود.
هوش مصنوعی: اگر پازهر از زهر بیشتر شود، یعنی وقتی از حد و اندازه خودش فراتر رود، اثر منفیاش بیشتر خواهد شد.
هوش مصنوعی: شنیدهام که یکی از وزرا درباره من اظهارنظر کرده و صحبتهایم را دروغ و بیاساس جلوه داده است. او با سماجت و انتقاد، نظراتش را بیان کرده و سعی کرده تا سخنانش را تغییر دهد. نگرانم که به خاطر نظرات وزرا و بیاحترامی شاهزاده، همان اتفاقی بیفتد که برای آن گازر و پسرش پیش آمد. شاه پرسید که داستان آن چگونه بوده است، و درخواست کرد تا آن را تعریف کنم.
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال یک حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.