سنایی
»
حدیقة الحقیقه و شریعة الطریقه
»
الباب السّادس فی ذکر نفس الکلّی و احواله
»
بخش ۱۹ - اندر مذمّت شراب گوید
مرد دینی شراب تا چکند
بط چینی سراب تا چکند
چیست حاصل سوی شراب شدن
اوّلش شرّ و آخرش آب شدن
کردهای تو به خاک کوی گرو
نرخ عمرش چو باد خویش دو جو
تو بدان آب دل مگردان خوش
کو از آن آب رفت در آتش
همچو فرعون شوم گردن کش
کز ره آب رفت در آتش
وآتشی کان بودت لونالون
تکیه بر آب روی چون فرعون
گرچه بر روی قلزم از رشتی
بر سر بحر میرود کشتی
مثل خمر خوارهٔ پیوست
نزد عاقل کزین میانه بجَست
هست چون حقّهباز بیآزار
کرده هنگامه بر سرِ بازار
در دل از سرِّ او سروری نه
هرچه او داد جز غروری نه
چون کند عربده ولی شکنست
ور سخاوت کند دروغ زنست
مست کو را دو خوش سخن باشد
نور صبح دروغزن باشد
مست چون صبح کاذبست به فعل
روز و شب همچو جاذبست به فعل
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این متن شعری است که به نقد و بررسی رویکردهای مذهبی و عواقب نوشیدن شراب میپردازد. گوینده به دوگانگیهای زندگی اشاره میکند، از جمله شر و آب شدن در مسیر شراب. او به تمثیلهایی از فرعون و عواقب تلخ آنها اشاره میکند و نشان میدهد که برخی افراد تنها در ظاهر سخاوتمند هستند، در حالی که در باطن از غرور و فریب خالیاند. در نهایت، او نوشیدن شراب را به عنوان یک حالت کاذب و فریبنده توصیف میکند که نمیتواند به واقعیات زندگی راه ببرد. این شعر از افکار عمیق و نقد اجتماعی برخوردار است و به عواقب ناگوار وابستگی به لذتهای زودگذر اشاره میکند.
هوش مصنوعی: مرد دین وقتی که مینوشد، مانند بطی است که در آب سراب به دنبال تکیهگاه میگردد.
هوش مصنوعی: حاصل نوشیدن شراب چیست؟ آغازش بدی و پایانش به آرامش و آرامش تبدیل شدن است.
هوش مصنوعی: تو در کوی ما دل سپردهای و جانت را به بهایی ناچیز فروختهای، مانند باد که به آسانی میگذرد و هیچ ارزش چندانی ندارد.
هوش مصنوعی: به خودت زحمت نده و دلت را ناراحت نکن، زیرا آنچه که از دست رفته، در آتش سوخته است.
هوش مصنوعی: من نیز مانند فرعون، سرکشی میکنم و از راهی که به آب میرسد، به سوی آتش میروم.
هوش مصنوعی: آتش تو همچون رنگی که بر روی آب نشسته باشد، فقط برای نمایش است و از این رو به شکل فرعونیان تکیه میکند.
هوش مصنوعی: گرچه دریا به وسعت و عمق خود را نشان میدهد، اما کشتی در سطح آب در حال حرکت است و این نشاندهندهی سفر و تلاش است.
هوش مصنوعی: چنان که نوشیدنکنندهٔ شراب دائماً به سمت آن میرود، در نزد عاقل کسی که از این میان خود را دور کند، ارزش و احترام پیدا میکند.
هوش مصنوعی: شخصی مانند تردست و حقهباز که به نظر بیضرر و harmless میآید، در واقع در بازار حواشی و شلوغی به راه انداخته است.
هوش مصنوعی: در دل، راز و عظمت او وجود دارد و تنها چیزی که از او به انسان میرسد، عجب و خودبزرگبینی نیست.
هوش مصنوعی: اگر کسی در حال ایجاد سر و صدا و فریاد باشد، نشان از ضعف اوست و اگر کسی به بخل و خودداری خود ادامه دهد، نشاندهنده عدم صداقت اوست.
هوش مصنوعی: مست وقتی که خوشزبان باشد، مثل نور صبح است، اما وقتی که دروغ میگوید، همچون یک دروغزن میشود.
هوش مصنوعی: مست مانند سپیدهدم کاذب است که به روز و شب وابسته است، همانند نیرویی که همواره جذب میکند.
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
چون بیامد بوعده بر سامند
آن کنیزک سبک زبام بلند
برسن سوی او فرود آمد
گفتی از جنبشش درود آمد
جان سامند را بلوس گرفت
[...]
چیست آن کاتشش زدوده چو آب
چو گهر روشن و چو لؤلؤ ناب
نیست سیماب و آب و هست درو
صفوت آب و گونه سیماب
نه سطرلاب و خوبی و زشتی
[...]
ثقة الملک خاص و خازن شاه
خواجه طاهر علیک عین الله
به قدوم عزیز لوهاور
مصر کرد و ز مصر بیش به جاه
نور او نور یوسف چاهی است
[...]
ابتدای سخن به نام خداست
آنکه بیمثل و شبه و بیهمتاست
خالق الخلق و باعث الاموات
عالم الغیب سامع الاصوات
ذات بیچونش را بدایت نیست
[...]
الترصیع مع التجنیس
تجنیس تام
تجنیس تاقص
تجنیس الزاید و المزید
تجنیس المرکب
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.