بر تشنه کامیش نه همین بحر و بر گداخت
گیتی تمام زیر و زبر خشک و تر گداخت
تنها فرات ز آتش خجلت بر او نسوخت
از شرم وی محیط همی تا شمر گداخت
دریا و رود از دم وی برمدر گریست
صحرا و کوه از غم او برحجر گداخت
ثابت به جای خود ز سها تا سهیل سوخت
سایر به پای خود ز زحل تا قمر گداخت
این آتش از چه خاست که تا شعله برکشید
ذرات ملک جمره صفت سر به سر گداخت
از فرقه تا ردا همه را تار و پود سوخت
از صعوه تا هما همه را بال و پر گداخت
کیهان به کید عشق بتان را بهانه کرد
عشاق تن به تن همه را آن شرر گداخت
از تیشه ی تحسر و تأثیر سوگ اوست
فرهاد اگر به سر زد و مجنون اگر گداخت
اصناف خلق، دیو و پری تا بهیمه سوخت
افراد نوع جن و ملک تا بشر گداخت
حیوان خود از نبات و نبات از جماد بیش
انسان ز جن و جن ز ملک سخت تر گداخت
تنها به خوف خواهر و دختر نخورد خون
هم سوخت بر برادر و هم بر پسر گداخت
بر خواهران خوار غریبش کمر خمید
بر دختران خرد یتیمش جگر گداخت
برآن نساء یاره و سنجوق سیم سوخت
برآن بنات خاتم و خلخال زر گداخت
آن بزم را که سقف و زمین عرش و فرش بود
از اشک و آه زیر فرو شد زبر گداخت
از کج مداری فلک این فتنه راست شد
درباره ی حسین، آنچه خواست شد
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: این متن شعری است که به توصیف احساسات عمیق و رنجهای ناشی از مصایب انسانی و بهویژه در کربلا اشاره دارد. شاعر با استفاده از تصاویری از طبیعت، مانند دریا و کوه، نشان میدهد که چگونه هر چیزی تحت تأثیر درد و غم قرار گرفته و میسوزد. او درد عشق و فراق را به نوعی آتش تشبیه میکند که تمام موجودات را درگیر کرده است. همچنین اشاره میشود که حتی در این فراق، برادران و فرزندان نیز رنج میبرند و جامعه به طور کلی از این مصیبت متاثر است. شاعر با تأکید بر فقدان خواهران و دختران، نقش زنان را در این فاجعه یادآوری میکند و در پایان، یادآور میشود که همهی این مصیبتها نتیجهی ناعدالتیهای جهان و کجمداری زمانه است.
هوش مصنوعی: به این معناست که تنها با دریا و آب نمیتوان تشنگی را رفع کرد، زیرا تمام دنیا از زمین و آسمان در حال تغییر و دگرگونی است.
هوش مصنوعی: تنها رودخانه فرات از شرم و خجالت او نسوخت و به خاطر احساس او، اطرافش همچنان داغ و آتشین باقی ماند.
هوش مصنوعی: دریا و رود با صدای او به حرکت درآمدند و از شدت غم او، صحرا و کوهها به درد آمده و شکسته شدند.
هوش مصنوعی: در این بیت، شاعر به مقایسه ستارهها و سیارات در آسمان پرداخته است. وی اشاره میکند که ستاره سها در درخشش و ثبات خود بر جای است و تا ستاره سهیل میسوزد، در حالی که سایر سیارات و ستارهها از زحل تا قمر در دما و وضعیتهای مختلف ذوب و تغییر میکنند. این به نوعی نماد پایداری و ثبات در برابر تغییرات و ناپایداریهای دیگران است.
هوش مصنوعی: این آتش از کجا بوجود آمد که با شعلهاش همه ذرات خاک را به هم پیوسته و ذوب کرد؟
هوش مصنوعی: در میان طایفهها و گروهها، هرکسی از کوچک تا بزرگ به نوعی دچار آسیب و شکست شده است. حتی از پرندگان معمولی تا پرندگان بلندپرواز، همه به نوعی تحت تأثیر این وضعیت قرار گرفته و بال و پرشان آسیب دیده است.
هوش مصنوعی: جهان به تدبیر عشق، به بهانهای از معشوقها مشغول است و عاشقان، یکی پس از دیگری، تماماً تحت تأثیر آن آتش عشق قرار گرفتهاند.
هوش مصنوعی: فرهاد اگر به سرش زد که کوه را بشکافد و مجنون اگر از عشق دیوانهوارش آشفته شد، تمام اینها نتیجهی اندوه و تأثیر عاطفی ناشی از غم اوست.
هوش مصنوعی: مخلوقات مختلف، از جمله دیوان و پریها، تا موجودات بیجان، همه تحت تاثیر نوعی از جن و فرشتگان قرار دارند که انسان را شکل میدهند و به وجود میآورند.
هوش مصنوعی: این بیت به این معناست که موجودات زنده مانند حیوانات از گیاهان به وجود آمدهاند و گیاهان نیز از اجسام بیجان نشأت میگیرند. اما انسانها از موجودات اثیری و نامرئی مانند جن به وجود آمدهاند و حالتی دارند که از جن و دیگر موجودات بالاتر و پیچیدهتر هستند. این نکته به تفاوتهای طبیعی و وجودی بین موجودات اشاره میکند.
هوش مصنوعی: فقط به خاطر ترس از خواهر و دختر نیست که خسارت و درد میچشد، بلکه برادر و پسر نیز به همین شکل رنج میبرند و از آسیب در امان نیستند.
هوش مصنوعی: او برادران و خواهران خود را در وضعیت دشواری میبیند و برای دختران یتیم و بیسرپرست، قلبش به درد میآید.
هوش مصنوعی: در اینجا به زیبایی و ظرافت جواهرات زنانه اشاره شده است، که درخشش و جذابیت آنها نظر همه را جلب میکند. این جواهرات شامل سنجاقهای نقرهای و زینتآلاتی مانند خاتم و خلخالهای طلا هستند که نشاندهنده ارزش و شکوه زنانی است که از این زیورآلات استفاده میکنند.
هوش مصنوعی: آن جمعی که سقف و زمینش بهشت و زمین بود، به خاطر اشکها و نالهها زیر فشار و سختی ویران شد.
هوش مصنوعی: چرخ فلک با تغییرات خود، این بحران را در مورد حسین به وجود آورد و آنچه را که خواسته بود، محقق کرد.
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.