ای دوست، دزد حاجب و دربان نمیشود
گرگ سیه درون، سگ چوپان نمیشود
ویرانهٔ تن از چه ره آباد میکنی
معمورهٔ دلست که ویران نمیشود
درزی شو و بدوز ز پرهیز پوششی
کاین جامه جامهایست که خلقان نمیشود
دانش چو گوهریست که عمرش بود بها
باید گران خرید که ارزان نمیشود
روشندل آنکه بیم پراکندگیش نیست
وز گردش زمانه پریشان نمیشود
دریاست دهر، کشتی خویش استوار دار
دریا تهی ز فتنهٔ طوفان نمیشود
دشواری حوادث هستی چو بنگری
جز در نقاب نیستی آسان نمیشود
آن مکتبی که اهرمن بد منش گشود
از بهر طفل روح دبستان نمیشود
همت کن و به کاری ازین نیکتر گرای
دکان آز بهر تو دکان نمیشود
تا زاتش عناد تو گرمست دیگ جهل
هرگز خرد بخوان تو مهمان نمیشود
گر شمع صد هزار بود، شمع تن دلست
تن گر هزار جلوه کند جان نمیشود
تا دیدهات ز پرتو اخلاص روشن است
انوار حق ز چشم تو پنهان نمیشود
دزد طمع چو خاتم تدبیر ما ربود
خندید و گفت: دیو سلیمان نمیشود
افسانهای که دست هوی مینویسدش
دیباچهٔ رسالهٔ ایمان نمیشود
سرسبز آن درخت که از تیشه ایمن است
فرخنده آن امید که حرمان نمیشود
هر رهنورد را نبود پای راه شوق
هر دست دست موسی عمران نمیشود
کشت دروغ، بار حقیقت نمیدهد
این خشک رود، چشمهٔ حیوان نمیشود
جز در نخیل خوشهٔ خرما کسی نیافت
جز بر خلیل، شعله گلستان نمیشود
کار آگهی که نور معانیش رهبرست
بازارگان رستهٔ عنوان نمیشود
آز و هوی که راه بهر خانه کرد سوخت
از بهر خانهٔ تو نگهبان نمیشود
اندرز کرد مورچه فرزند خویشرا
گفت این بدان که مور تن آسان نمیشود
آنکس که همنشین خرد شد، ز هر نسیم
چون پر کاه بی سر و سامان نمیشود
دین از تو کار خواهد و کار از تو راستی
این درد با مباحثه درمان نمیشود
آن کو شناخت کعبهٔ تحقیق را که چیست
در راه خلق خار مغیلان نمیشود
ظلمی که عجب کرد و زیانی که تن رساند
جز با صفای روح تو جبران نمیشود
ما آدمی نِی ایم، از ایراک آدمی
دردی کش پیالهٔ شیطان نمیشود
پروین، خیال عشرت و آرام و خورد و خواب
از بهر عمر گمشده تاوان نمیشود



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این قصیده به بررسی ارزش واقعی زندگی و نیاز به عزم و اراده میپردازد. او به دوستی که به بیتوجهی به مسائل واقعی و عمیق زندگی مشغول است، میگوید که تنها دزد و دربان نمیشود و فرد روبرو باید به عمق وجود خود بپردازد. او بر اهمیت دانش و کوشش در برابر چالشهای زندگی تأکید کرده و میگوید که راحتی و خوشی بدون تلاش به دست نمیآید. همچنین، او از ذهن انسان و نیاز به توازن در زندگی یاد میکند و اشاره میکند که زحمت و سختی در زندگی، انسان را به معرفت و حقیقت نزدیکتر میکند. در نهایت، شاعر به هشداری دربارهٔ عواقب تنبلی و بیاعتنایی به امور مهم زندگی میپردازد و تأکید میکند که زندگی بدون تلاش به فضیلتهای واقعی نمیرسد.
هوش مصنوعی: ای دوست، دزد نمیتواند به عنوان یک نگهبان و دربان عمل کند؛ زیرا ذات او تغییر نخواهد کرد، همانطور که گرگ سیاه هرگز نمیتواند به سگی تبدیل شود که نگران گله باشد.
هوش مصنوعی: بدن که ویران شده است، چگونه میتوانی آن را آباد کنی، در حالی که دل که محل عشق و احساس است، هرگز خراب نمیشود و پابرجاست.
هوش مصنوعی: به دوختن جامهای بپرداز که از پرهیز ساخته شده و چون این پوشش در واقع به زشتیها و گناهان اختصاص ندارد، تنها به افرادی نیکو و پاک تعلق میگیرد.
هوش مصنوعی: دانش مانند جواهر گرانبهایی است که ارزش عمر را دارد و باید با هزینه و تلاش زیادی به دست آید، زیرا به آسانی و به صورت بیهزینه به دست نمیآید.
هوش مصنوعی: انسان با بصیرت و هوش، با وجود مشکلات و تغییرات زمان، نگران نمیشود و دچار آشفتگی نمیگردد.
هوش مصنوعی: زندگی مانند دریا است و تو باید کشتی خود را محکم و استوار نگهداری، زیرا این دریا هرگز از آشوب و چالشهای طوفانی خالی نمیشود.
هوش مصنوعی: مشکلات و سختیهای زندگی را که نگاه میکنی، متوجه میشوی که جز در پوشش و ظاهری غیرواقعی، به آسانی حل نمیشوند.
هوش مصنوعی: مدرسهای که اهرمن (نماد شر و زشتی) با نیت بد خود آن را تأسیس کرده، نمیتواند جایگاه مناسبی برای پرورش روح و ذهن کودکان باشد.
هوش مصنوعی: تلاش کن و به کار مهمتری روی بیاور، زیرا دکان آز و فریب به نفع تو نخواهد بود و نتیجهای نخواهد داشت.
هوش مصنوعی: تا زمانی که آتش مخالفت و دشمنی تو شعلهور است، دیگ جهل و نادانی همیشه بجوش است و هرگز خرد و اندیشه به آن راه پیدا نمیکند.
هوش مصنوعی: اگرچه جسم و تن انسان میتواند به شکلهای مختلفی درآید و به زینتهای ظاهری بیاراید، اما روح و جان او همیشه یکی و همان خواهد بود و تغییر نمیکند.
هوش مصنوعی: چون چشمان تو به نور اخلاص روشن است، نور الهی از نگاه تو پنهان نمیماند.
هوش مصنوعی: دزد طمع که به نوعی نشانهٔ خطر و وسوسه است، وقتی نقشههای ما را به هم میریزد، با تمسخر میگوید که هرگز نمیتواند از قدرت و حکمت سلیمان، پیامبر معروف، بهرهمند شود.
هوش مصنوعی: افسانهای که از دلخواه و خواهش نفس نوشته میشود، مقدمهای بر رسالهٔ ایمان نخواهد بود.
هوش مصنوعی: درختی که از تیشه ایمن است، سرسبز و شاداب است، و امیدی که از ناامیدی و حرمان محفوظ مانده، فرخنده و خوشحال است.
هوش مصنوعی: هر مسافری به اندازهٔ عشق و شوق خود نمیتواند در این راه پیش برود، و تنها کسانی مانند موسی پسر عمران (پیامبر بزرگ) میتوانند از قدرت و کمک الهی بهرهمند شوند.
هوش مصنوعی: دروغ و نادرستی نتیجهای از حقیقت به همراه نخواهد داشت، مانند اینکه این رود خشک، نمیتواند به چشمهای حیاتبخش برای موجودات تبدیل شود.
هوش مصنوعی: تنها در درخت خرما خوشهای میروید و فقط خلیل، یعنی ابراهیم (ع)، میتواند شعلهٔ آتش را به گلستان آرامش تبدیل کند.
هوش مصنوعی: آگاهان در کار، که روشنایی معانی را هدایت میکنند، نمیتوانند از نظر مردم به عنوان تجار و بازرگانان شناخته شوند؛ زیرا این عنوان مختص کسانی است که به ظاهر مسئله میپردازند و از عمق معانی غافلاند.
هوش مصنوعی: آرزو و خواستهای که به منظور رسیدن به منزلت و جایگاه تو بهکار میرود، از عشق و محبت به تو میسوزد و نمیتواند بهعنوان نگهبان و محافظ منزلت تو عمل کند.
هوش مصنوعی: مورچه به فرزندش نصیحت کرد و گفت: این نکته را به خاطر بسپار که افرادی که تنبلی میکنند و سختی نمیکشند، به جایی نمیرسند.
هوش مصنوعی: کسی که با آدمهای باهوش و خرد همنشینی کند، مثل پر کاهی میشود که در برابر هر نسیمی بیهدف و بیثبات حرکت میکند و آرام و مرتب نمیماند.
هوش مصنوعی: دین به رفتار و عمل تو وابسته است و کارهای تو باید با صداقت همراه باشد؛ این مشکل و درد نمیتواند با بحث و گفتگو حل شود.
هوش مصنوعی: کسی که حقیقت و مفهوم واقعی کعبه (نماد حق و حقیقت) را درک کرده باشد، هرگز در مسیر مردم عادی که مملو از مشکلات و رنجهاست، گمراه نخواهد شد و به سختیها دچار نخواهد شد.
هوش مصنوعی: ظلم و زیانی که به تو رسیده، تنها با پاکی و صفای روح تو قابل جبران است و هیچ چیز دیگری نمیتواند آن را اصلاح کند.
هوش مصنوعی: ما انسان نیستیم که از نوع آدمی در ایراک درد بکشیم، بنابراین نمیتوانیم پیالهای از شیطان را تحمل کنیم.
هوش مصنوعی: پروین میگوید که خیال لذتهای زندگی، آرامش، و استراحت، به خاطر عمری که از دست رفته است، ارزشی ندارد و نمیتوان بهای آن را پرداخت.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
کاری ست در سرم که به سامان نمی شود
دردی ست در دلم که به درمان نمی شود
می کن به ناز خنده که دیوانه تر شوم
دیوانگی من چو به پایان نمی شود
رخسار می نمایی که خوش لذتی ست، آنک
[...]
آن نوجوان ز جور پشیمان نمیشود
وین پیر بت پرست مسلمان نمیشود
کارم ز دست عشق بمردن کشید دل
از کار خود هنوز پشیمان نمیشود
یکشب نمیشود که زغم دست یاربم
[...]
از خط گرفته آن مه تابان نمی شود
این مور بار دست سلیمان نمی شود
بر روی خویش تیغ چرا می کشی عبث
این دل سیه به تیغ مسلمان نمی شود
از ماهتاب خواب سبک می شود گران
[...]
تا بر رخ تو زلف پریشان نمی شود
آشفته خاطریم به سامان نمی شود
ارباب جستجوی به راهش سپرده اند
آن پای را که رزق مغیلان نمی شود
کو لمحه ای که پنجهٔ مژگان شوخ او
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۶ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.