و از آن جمله سَتْر و تَجلّی است. عام در پردۀ ستر باشند و خاص اندر دوام تجلّی. و اندر خبر است که چون حق تعالی چیزی را تجلّی کند آن چیز خاشع گردد، خداوند ستر دائم بوصف شهود بود و خداوند تجلّی دائم بنعت خشوع بود و ستر عام را عقوبت بود و خاص را رحمت بود که اگر نه آنستی کی بر ایشان بپوشد آنچه کشف کند، ایشانرا ناچیز گرداند نزدیک سلطان حقیقت ولیکن چنانک بر ایشان اظهار کند باز بپوشد.
از منصور مغربی شنیدم رَحِمَهُ اللّهُ که درویشی بقبیلۀ افتاد از قبیله هاء عرب جوانی ویرا مهمان کرد، این جوان او را خدمت همی کرد، اندر میانه بیفتاد و بیهوش شد. این درویش پرسید از حال وی، گفتند او را عم زادۀ است دلش به وی گرم است این دختر در خیمه فراز رفت این جوان نگاه کرد دامنش بدید زهرۀ وی آب شد آن درویش بدر خیمه شد گفت غریبان را در میان شما حرمت است بشفاعت آمده ام بر آن جوان رحمت کن کی اندر حالی صعب است آن زن گفت عظیم سلیم دلی، او را طاقت گرد دامن ما نیست طاقت دیدار ما کی دارد.
عام این طایفه را عیش اندر تجلّی بود و بلا اندر ستر، امّا خاصگان میان طیش و عیش باشند چون تجلّی کند ایشانرا، سبکی و طربی اندر ایشان پدیدار آید و چون برایشان بپوشد با حال عیش آیند و گویند خداوند تعالی موسی را گفت وَما تِلْکَ بِیَمینِکَ یا موسی. مراد آن بود تا برو پوشیده گردد بدان سؤال از آنچه کشف کرده بود بسماع نابیوسان و پیغامبر صَلَّی اللّهُ عَلَیْهِ و سَلَّم گفت اِنَّهُ لَیُغانُ عَلی قلبی حتّی اَسْتَغْفِرُاللّهَ فی الْیَوْمِ سَبْعینَ مرّةً واستغفار طلب ستر بود که وی خبر میدهد از طلب ستر بر دلش بوقت هیبت حقیقت و سلطان مکاشفت از بهر آنک خلق را بقا نبود با وجود حق، و اندر خبر همی آید. لو کَشَفَ عن وجْهِهِ لاَحْرَقَتْ سُبْحاتُ وَجْهِهِ ما اَدْرَکَ بَصَرُهُ.
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این متن به تضاد ستر (پوشش) و تجلی (ظهور) خداوند اشاره شده است. ستر به معنای پوشش و حجاب است که باعث میشود مخلوقات به حالت خاشع درآیند و رحمت خداوند شامل حالشان شود. در مقابل، تجلی به ظهور و نمایان شدن حقایق ناشناخته اشاره دارد که میتواند مخلوق را در حیرت و شگفتی قرار دهد. داستان درویش و جوان عرب نیز نشاندهنده تفاوت نگاه مردم به تجلی و ستر است. در نهایت، بر این نکته تأکید میشود که دریافت حقیقت با پدیداری آن ممکن است برای مخلوقات دشوار باشد و نیاز به ستر و پوشش دارد تا آنها دچار عذاب و ناچیزی نشوند. درخواست استغفار از سوی پیامبر نیز نشاندهنده نیاز به حفاظت از دلها در برابر حقیقت ناب خداوند است.
هوش مصنوعی: سترو تجلی از جمله مفاهیمی هستند که به دو دسته عمومی و خاص تقسیم میشوند. به طور کلی، در پرده ستر، عموم مردم قرار دارند و در تجلی خاص، افراد خاصی در استمرار تجلی قرار میگیرند. در روایتی آمده که وقتی خداوند چیزی را تجلی میدهد، آن چیز خاضع و تسلیم میشود. خداوند ستر دائمی دارد که به صورت شهود نمایان است و تجلی دائمی نیز با ویژگی خشوع برقراری مییابد. برای ستر عمومی، عواقبی وجود دارد، در حالی که خاصها از رحمت برخوردارند، زیرا اگر پوشش الهی نباشد و آنچه را که کشف میکند فاش کند، آنان در نزد حقیقت بیارزش خواهند شد. اما خداوند، آنچه را که به آنها نشان میدهد، دوباره میپوشاند.
هوش مصنوعی: منصور مغربی روایت کرده است که درویشی به قبیلهای از عربها رفت و جوانی او را به مهمانی دعوت کرد. این جوان به او خدمت میکرد، اما ناگهان در میانه کار بیهوش شد. درویش از اوضاعش پرسید و به او گفتند که این جوان پسرعمو دارد و دلش به او گرم است. سپس دختر این پسرعمو به خیمه رفت و جوان با دیدن دامن او به شدت تحت تأثیر قرار گرفت. درویش به خیمه رفت و گفت: "برای غریبان باید حرمت قائل شد. من برای شفاعت آمدهام تا بر این جوان رحم کنید؛ زیرا او در وضع دشواری به سر میبرد." اما زن پاسخ داد که او خیلی سلیم و با دل پاکی است و توان تحمل دیدار ما را ندارد.
هوش مصنوعی: معمولاً افرادی که فطرت خاصی دارند، در خوشی و شادی به سر میبرند و در زمان دشواری به حالت پنهانی درمیآیند. اما برخی از افراد خاص، در میانه احساسات و خوشحالی قرار دارند. وقتی حقیقتی برای آنان روشن میشود، احساس سبکی و شادابی به آنان دست میدهد و در زمانی که این حقیقت از آنها پوشیده میماند، به حالت عادی برمیگردند. خداوند با حضرت موسی سخن میگوید و به او میفرماید که آن چیزی که در دستانش است چیست. این پیام کنایه از این دارد که برای پوشاندن چیزی که درک کرده است، به او دستور داده شده است. همچنین پیامبر اسلام فرموده است که قلب او گاهی تحت تأثیر واقعیتها قرار میگیرد و برای آمرزش باید بارها از خداوند طلب مغفرت کند. این غفلت نشاندهنده نیاز طبیعی انسان به حفاظت و پوشش در برابر حقیقت عظیم و قدرت الهی است. در نهایت، اگر حقیقت به طور کامل بر انسان آشکار شود، توان دیدن آن را نخواهد داشت و دچار حیرت و شگفتی خواهد شد.
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.