مبارک‌روزی از خوش‌روزگاران
نشسته بود شیرین پیش یاران
سخن می‌رفتشان در هر نوردی
چنانک آید ز هر گرمی و سردی
یکی عیش گذشته یاد می‌کرد
بِدان تاریخ دل را شاد می‌کرد
یکی افسانهٔ آینده می‌خواند
که شادی بیش‌تر خواهیم از این راند
ز هر شیوه سخن کآن دل‌نواز است
بگفتند آن چه واگفتن دراز است
سخن چون شد مسلسل عاقبت کار
ستونِ بیستون آمد پدیدار
به خنده گفت با یاران دل‌افروز
علم بر بیستون خواهم زد امروز
ببینم کآهنین بازوی فرهاد
چگونه سنگ می‌بُرّد به پولاد
مگر زان سنگ و آهن روزگاری
به دل‌گرمی فُتد بر من شراری
بفرمود اسب را زین برنهادن
صبا را مهد زرین برنهادن
نبود آن روز گلگون در وثاقش
بر اسبی دیگر افتاد اتفاقش
برون آمد چه گویم چون بهاری
به زیبایی چو یغمایی‌نگاری
روان شد، نرگسان پرخواب گشته
چو صد خرمن گل سیراب گشته
بدان نازک‌تنی و آب‌داری
چو مرغی بود در چابک‌سواری
چنان چابک‌نشین بود آن دل‌آرام
که برجستی به زین مقدار دَه گام
ز نعلش بر صبا مسمار می‌زد
زمین را چون فلک پرگار می‌زد
چو آمد با نثار مشک و نسرین
برِ آن کوهِ سنگین کوهِ سیمین
ز عکس روی آن خورشید رخشان
ز لعل آن سنگ‌ها شد چون بَدخشان
چو کوهی کوهکن را نزد خود خواند
وز آن جا کوه‌تن زی کوهکن راند
به یاد لعل او فرهادِ جان‌کن
کننده کوه را چون مردِ کان‌کن
ز یار سنگدل خرسنگ می‌خورد
ولیکن عربده با سنگ می‌کرد
عیار دست‌بردش را در آن سنگ
ترازویی نیامد راست در چنگ
به شخص کوه‌پیکر کوه می‌کند
غمی در پیش چون کوه دماوند
درون سنگ از آن می‌کند مادام
که از سنگش برون می‌آمد آن کام
رخ خارا به خون لعل می‌شست
مگر در سنگ خارا لعل می‌جست
چو از لعل لب شیرین خبر یافت
به سنگ خاره‌در گفتی گهر یافت
به دستش آهن از دل گرم‌تر گشت
به آهن سنگش از گل نرم‌تر گشت
به دستی سنگ را می‌کند چون گل
به دیگر دست می‌زد سنگ بر دل
دلش را عشق آن بت می‌خراشید
چو بت بودش چرا بت می‌تراشید
شکرلب داشت با خود ساغری شیر
به دستش داد کاین بر یاد من گیر
ستد شیر از کف شیرین جوان‌مرد
به شیرینی چه گویم چون شکر خورد
چو شیرین ساقی‌ای باشد هم‌آغوش
نه شیر، ار زهر باشد هم شود نوش
چو عاشق مست گشت از جام باقی
ز مجلس عزم رفتن کرد ساقی
شد اندامش گران از زر کشیدن
فرو ماند اسبش از گوهر کشیدن
نه اسب ار کوه زر بودی ندیمش
سقط گشتی به زیر کوه سیمش
چنین گویند که‌اَسب بادرفتار
سقط شد زیر آن گنجِ گهربار
چو عاشق دید کآن معشوق چالاک
فرو خواهد فتاد از باد بر خاک
به گردن اسب را با شهسوارش
ز جا برداشت و آسان کرد کارش
به قصرش برد از آن‌سان نازپرورد
که مویی بر تن شیرین نیازرد
نهادش بر بساط نوبتی‌گاه
به نوبت‌گاه خویش آمد دگر راه
همان آهن‌گری با خاره می‌کرد
همان سنگی به آهن پاره می‌کرد
شده بر کوه کوهی بر دل تنگ
سری بر سنگ می‌زد بر سر سنگ
چو آهو سبزه‌ای بر کوه دیده
ز شورستان به گورستان رمیده
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی می‌توانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
شیرین فرهاد
هوش مصنوعی: شیرین با یارانش در روزی خوش نشسته و به یاد شادی‌های گذشته و افسانه‌های آینده سخن می‌گوید. او تصمیم می‌گیرد به کوه بیستون برود و دربارهٔ فرهاد و تلاش‌هایش در سنگ‌کنی بگوید. اسبش با زیبایی و چابکی او را به سوی کوه می‌برد، اما در حین حرکت، پس از باریدن گنجینه‌ای از طلا و جواهر، اسب از شدت بار کشیده شده سقوط می‌کند. شیرین با عشق و حساسیت به یاری اسب می‌شتابد و آن را به آرامی به قصر می‌برد تا از آسیب دور بماند. این داستان نشان‌دهندهٔ پیوند عمیق عشق و وفاداری است.
هوش مصنوعی: شیرین در یکی از روزهای خوش و دل‌انگیز، در کنار دوستانش نشسته بود.
هوش مصنوعی: شیرین و یارانش در دل هر صحبتی که داشتند، به‌گونه‌ای سخن می‌گفتند که از هر نوع حالتی، چه خوشی و چه ناخوشی، تأثیر می‌پذیرفتند.
هوش مصنوعی: شخصی به یاد گذشته‌های خوش می‌افتد و با مرور آنها دلش شاد می‌شود.
هوش مصنوعی: یکی داستانی از آینده می‌خواند که از این لحظه، شادی بیشتری خواهیم داشت.
هوش مصنوعی: هر شیوه‌ای از گفتار که شیرین و دلپذیر باشد، بر اساس آنچه گفته شده، به آنها گفته‌اند که آنچه دراز و طولانی است، نیازی به صحبت کردن ندارد.
هوش مصنوعی: وقتی سخن به صورت پراکنده و پیوسته گفتار می‌شود، در نهایت کار به جایی می‌رسد که نشان خاصی مثل ستون بیستون نمایان می‌شود.
هوش مصنوعی: شیرین با شادی و خنده به دوستانش می‌گوید که امروز می‌خواهد علم (پرچم) را بر بالای کوه بیستون ببرد و در این کار شادی و خوشحالی دارد.
هوش مصنوعی: شیرین می‌خواهد ببیند که فرهاد، آن دلاور آهنین، چگونه با دستان قوی و آهنین خود سنگ را می‌شکند و به حالت‌های پولادین تبدیل می‌کند.
هوش مصنوعی: شاید روزی سنگ و آهن، که به دست فرهاد ساخته شده، به من انرژی و شجاعت بدهد و در دلم آتش و انگیزه‌ای روشن کند.
هوش مصنوعی: خسرو دستور داد که زین را از اسب بردارند و صبح را بر تختی زرین بنشانند.
آنروز گلگون در آنجا نبود پس اسبی دیگر برای او آماده کردند.
از آنجا سوار بر اسب بیرون تاخت و همچون بهار، دلکش و خرم بود چگونه وصفش کنم! همچون یک بت یغمایی بود.
به‌حرکت درآمد با چشمانی مست و سراپای او همچون گل‌های سیراب و تازه و باطراوت بود.
با وجود آن همه نازکی و لطافت، اما در سوارکاری همچون پرنده چابک و سریع بود.
آنقدر در سواری چابک بود که از دور می‌توانست بر زین اسب بجهد و بنشیند.
با تاخت اسب، باد را برجا می‌نهاد و بر فراز زمین همچون فلک می‌رفت.
وقتی آن بت سیمین با عطر خود آن کوه را خوش‌عبیر کرد.
و با چهره زیبای خود سنگ‌های آنجا را جان بخشید و کوه از قدم او خوش همچون بدخشان شد. (بدخشان سرزمینی‌است خرّم و کوهستانی که به‌داشتن لعل‌های ناب و سنگ‌های زیبای جواهر معروف است؛ امروزه پاره‌ای در افغانستان و پاره‌ای در تاجیکستان)
همچون کوهی بدن(منظور فرهاد)کوه کن (فرهاد) را فرا خواند،و فرهاد کوه تن از آنجا خیلی زود به سمت شیرین رفت
فرهاد بر یاد لبان سرخ او، همچون معدن‌چیان و جویندگان جواهر، کوه را می‌کند.
از یار سنگدل خود عتاب و جور می‌دید اما خشم خود را بر سر سنگ‌ها خالی می‌کرد. (خرسنگ: سنگ درشت)
میزان و اندازه دست مزدش که بر آن سنگ کار می کرد به ترازو و اندازه نمی آمد(زیبایی کارش قابل اندازه گیری نبود)
به کوه پیکر(منظور فرهاد) که درحال کوه کندن بود و غمی به بزرگی کوه دماوند داشت
درون سنگ را به‌طور مداوم می‌تراشد که از درون دل سنگ ش به کامیابی و آرزویش برسد
سنگ سخت(خارا)با خون سرخ لعل گون می‌تراشید چه بسا در سنگ خارا به لب لعل و عشق شیرین راه پیدا کنید.
هوش مصنوعی: وقتی خبر رسید که لب‌های شیرین مانند لعل (معنی زیبایی و جذابیت) است، به سنگ سخت گفت که در دلش گوهر (زیبایی و ارزش) یافته است.
هوش مصنوعی: شیرین در حالی که دلش به خاطر خبر لعل لب (رنگ و زیبایی لب) گرم شده بود، با دست خود آهن را نرم‌تر کرد، و این نشان‌دهندهٔ قدرت اساسی عشق و عواطف اوست که می‌تواند حتی آهن را در اثر این احساسات تغییر دهد.
هوش مصنوعی: شیرین با یک دست سنگ را به سادگی مانند گل نرم می‌کند، اما با دست دیگرش به دلش می‌زند و آن را می‌آزارد.
هوش مصنوعی: عشق معشوقی با زیبایی‌هایش دل او را می‌آزرد و او نمی‌دانست که چرا باید این زیبایی را به شکل بت مجسم کند و آن را بتراشد.
هوش مصنوعی: شیرین به یاد من ساغری پر از شراب در دست داشت که لب‌هایش همچون شکر شیرین بود.
جوان مرد(فرهاد) شیر را از دست شیرین گرفت،از شیرینی شیر هر چه بگویم کم گفته ام انگار که شیر نبود و شکر می خورد.
هنگامی که ساقی ت شیرین باشد و در آغوشت،شیر که نه حتی اگر زهر هم باشد با جان و دل می نوشم.
هوش مصنوعی: وقتی عاشق تحت تأثیر عشق و شوق قرار گرفت و از جام باقی (جامی که گنجایش عشق را دارد) مست شد، تصمیم گرفت از مجلس دلربا خارج شود و به سمت معشوق برود.
هوش مصنوعی: شیرین با پیراهنی سنگین از زر (طلا) که به تن دارد، به سختی راه می‌رود و به همین دلیل اسبش نمی‌تواند به حرکت خود ادامه دهد، زیرا سوارش (شیرین) بار سنگینی بر دوش دارد.
هوش مصنوعی: اگر اسب هم از زر بود و با او دوستی داشت، باز هم به زیر کوه نقره‌ای می‌افتاد و می‌مرد.
هوش مصنوعی: می‌گویند که اسب چابک و سریع به زیر آن گنج باارزش افتاد و به زمین افتاد.
هوش مصنوعی: وقتی عاشق مشاهده می‌کند که معشوقش که بسیار چالاک و توانمند است، به خاطر نیرومندی باد به زمین خواهد افتاد.
هوش مصنوعی: اسب را به همراه سوارش از زمین برداشت و کارش را به سهولت انجام داد.
هوش مصنوعی: اسب شیرین را به قصرش برد، به گونه‌ای که حتی موهای او را هم آسیب نرساند و به آرامی رفتار کرد.
هوش مصنوعی: شیرین را بر تختی که مخصوص نشستن و پذیرایی است نشاندند و هر از گاهی او را می‌بردند و دوباره به جایی دیگر می‌بردند.
هوش مصنوعی: شیرین در کوه بیستون، به جای اینکه آهنگر به‌عنوان یک هنرمند مشغول به کار باشد، سنگ‌ها را به حالتی می‌کوبد که انگار به آهن تبدیل می‌شود و این نشان‌دهندهٔ شدت حزن و غم اوست.
هوش مصنوعی: شیرین در بالای کوه، دلش پر از ناراحتی و تنگی است و سرش را به شدت به سنگی می‌کوبد.
هوش مصنوعی: شیرین مانند آهویی که در دشت سبز دیده می‌شود، به‌خاطر غصه و پریشانی به سوی گورستان فرار کرده است.
در حال بارگذاری آرایه‌های ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانه‌هایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتب‌سازی حاشیه‌ها: محبوب‌ترین | جدیدترین | قدیمی‌ترین
تا به حال ۲ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیه‌گذاری باید در گنجور نام‌نویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.