چون حقیقت زهد و فضیلت آن را دانستی اکنون نپنداری که هر که ترک مال دنیا را نمود زاهد است، زیرا که ترک مال، و اظهار ضیق معاش، و خفت در اکل و لباس بسیار سهل است در جنب جاه و شهرت و مدح و منزلت و بسیارند از دنیاپرستان که دست از مال دنیا برداشته و به اندک قوتی اکتفا نموده و به منزل ویرانی قناعت نموده اند تا مردم آنها را زاهد شناسند و مدح کنند و به طمع لذت بالاتری از لذت پست تر گذشته اند و این اشخاص ترک دنیا را از برای دنیا کرده اند.
پس زاهد حقیقی آن است که ترک مال و جاه، بلکه جمیع لذتهای نفسانیه نموده باشد و علامت این، آن است که فقر و عزت و ذلت و مدح و ذم در نزد او مساوی باشد و سبب این حالت، غلبه انس به خداست، زیرا که مادامی که در دل محبت خدا و انس به او غالب نشود، محبت دنیا بالکلیه از دل خارج نمی شود و محبت خدا و محبت دنیا در دل او مثل آب و هوا هستند در قدح، چون یکی از اینها داخل شود دیگری بیرون می رود پس دل آکنده از محبت دنیا، از دوستی خدا خالی است و دل مشغول به محبت خدا، از دوستی دنیا فارغ است و هر قدر که یکی از اینها کم می شود دیگری زیاد می شود، و بالعکس.
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: نویسنده در این متن بیان میکند که زهد و فضیلت واقعی به معنای ترک مال و لذتهای دنیوی است، نه صرفاً بیتوجهی ظاهری به مال و موقعیت. بسیاری از افراد به خاطر شهرت و مدح دیگران از مال دنیا دست میکشند، اما این عمل نشاندهنده زهد واقعی نیست. زاهد حقیقی کسی است که عشق به خدا در دلش غلبه دارد و برای او فقر و ثروت، عزت و ذلت، مدح و ذم، همه برابرند. محبت واقعی به خدا باید بر محبت به دنیا غالب شود. در این حالت، هرگاه محبت دنیا در دل کاهش یابد، محبت به خدا افزایش مییابد و برعکس. بنابراین، زهد واقعی مستلزم رهایی کامل از تعلقات دنیوی و انس عمیق با خداست.
هوش مصنوعی: اگر حقیقت زهد و فضیلت را بشناسی، متوجه خواهی شد که هر کسی که مال دنیا را ترک کند، لزوماً زاهد نیست. چون ترک مال و نشان دادن تنگدستی، و کمخوری و سادهپوشی بسیار راحتتر از جستجوی مقام و شهرت و مدح است. بسیاری از دنیاپرستان نیز هستند که از مال دنیا دست میکشند و به زندگی سادهای قانع میشوند تا دیگران آنها را زاهد بدانند و ستایش کنند. این افراد در واقع برای دستیابی به لذتی بالاتر از لذتهای ناچیز دنیوی، به ترک دنیا میپردازند و این عمل را به خاطر دنیا انجام میدهند.
هوش مصنوعی: زاهد واقعی کسی است که تمام لذتهای دنیوی، از جمله ثروت و جاه و مقام را ترک کرده باشد. نشانه این حالت این است که برای او فقر و ثروت، عزت و ذلت، ستایش و نکوهش هیچ تفاوتی ندارد. دلیل این وضعیت، انس و عشق به خداوند است، زیرا تا زمانی که محبت خدا در دل غالب نشود، محبت به دنیای مادی کامل از دل خارج نمیگردد. این دو محبت مانند آب و هوا در یک ظرف هستند؛ زمانی که یکی از آنها وارد شود، دیگری خارج میشود. بنابراین، دلی که پر از محبت دنیا باشد، از عشق به خدا خالی است و برعکس، دلی که به خدا مشغول است، از محبت دنیا آزاد است. هر چه یکی از این محبتها کمتر شود، دیگری بیشتر میشود و بالعکس.
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.