بی جا شو در وحدت در عین فنا جا کن
هر سر که دوی دارد در گردن ترسا کن
اندر قفس هستی این طوطی قدسی را
زان پیش که برپرد شکرانه شکرخا کن
چون مست ازل گشتی شمشیر ابد بستان
هندوبک هستی را ترکانه تو یغما کن
دردی وجودت را صافی کن و پالوده
وان شیشه معنی را پرصافی صهبا کن
تا مار زمین باشی کی ماهی دین باشی
ما را چو شدی ماهی پس حمله به دریا کن
اندر حیوان بنگر سر سوی زمین دارد
گر آدمیی آخر سر جانب بالا کن
در مدرسه آدم با حق چو شدی محرم
بر صدر ملک بنشین تدریس ز اسما کن
چون سلطنت الا خواهی بر لالا شو
جاروب ز لا بستان فراشی اشیاء کن
گر عزم سفر داری بر مرکب معنی رو
ور زانک کنی مسکن بر طارم خضرا کن
می باش چو مستسقی کو را نبود سیری
هر چند شوی عالی تو جهد به اعلا کن
هر روح که سر دارد او روی به در دارد
داری سر این سودا سر در سر سودا کن
بی سایه نباشد تن سایه نبود روشن
برپر تو سوی روزن پرواز تو تنها کن
بر قاعده مجنون سرفتنه غوغا شو
کاین عشق همیگوید کز عقل تبرا کن
هم آتش سوزان شو هم پخته و بریان شو
هم مست شو و هم می بیهر دو تو گیرا کن
هم سر شو و محرم شو هم دم زن و همدم شو
هم ما شو و ما را شو هم بندگی ما کن
تا ره نبرد ترسا دزدیده به دیر تو
گه عاشق زناری گه قصد چلیپا کن
دانا شدهای لیکن از دانش هستانه
بی دیده هستانه رو دیده تو بینا کن
موسی خضرسیرت شمس الحق تبریزی
از سر تو قدم سازش قصد ید بیضا کن



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این غزل مولانا، شاعر دعوت میکند که فرد در وحدت و فناءی از خود، خود را بیجا کند و از قید هستی رها شود. او به پالایش درونی و صاف کردن دردها اشاره میکند و بیان میکند که باید به تحصیل معانی عمیق پرداخته و در سفر عرفانی به حقیقت نزدیک شود. همچنین، از شخص میخواهد که در زمینه روحانی به بالاترین مراحل برسد و عشق را تجربه کند، بهگونهای که در هر دو حال، هم در حالت غفلت و هم در حال آگاهی، حضور داشته باشد. اشاره به شخصیتهای عرفانی مانند موسی و شمس الحق تبریزی نیز به بسط معنا و نقش آموزگاری در این سفر میافزاید.
هوش مصنوعی: در وحدت الهی خود را گم کن و از محدودهٔ وجود خود عبور کن. هر کسی که پندار دوگانگی دارد، همچون یک ترسا (کافر) است و باید او را در این حالت ناپسند به گردن زدن و دوری از حقیقت سوق داد.
هوش مصنوعی: در قفس وجود، این پرندهٔ آسمانی (قدسی) را که یادآور نعمتهاست، به شکرگزاری و سپاسگزاری وادار کن، پیش از آنکه آزادش کنی.
هوش مصنوعی: وقتی به مستی ابدی رسیدی، باید از زندگی مادی و دنیاستی خود (هستی) فاصله بگیری و آن را به غارت ببری. در اینجا اشاره به دوری از تعلقات دنیوی و تجربه نکردن وابستگی دارد.
هوش مصنوعی: دردها و رنجهای وجودت را پاک و خالص کن و بهجای آلودگیهای معنوی، ظرف وجودت را با خوب و ناب، یعنی با شراب ناب و بینقص، پر کن.
هوش مصنوعی: تا وقتی که به زمین مربوط باشی، نمیتوانی نمایندهٔ دین باشید. وقتی که خود را بهعنوان ماهی در نظر گرفتی (که به دریا تعلق دارد)، پس باید به دریا بروی و اقدام کنی.
هوش مصنوعی: به رفتار و حرکات حیوانات توجه کن که سرشان به سمت زمین است. اگر تو انسانی هستی، باید توجهت را به بالای سر و تعالی خود معطوف کنی.
هوش مصنوعی: وقتی در مدرسه آدم (که در اینجا به معنای انسانیت و شناخت واقعی است) با خداوند آشنا شدی و به مقام محرمیت دست یافتی، بر جایگاه و احترام خاصی نشسته و به آموزش و تدریس اسامی و صفات الهی بپرداز.
هوش مصنوعی: اگر میخواهی سلطنت و مقام را به دست آوری، مانند لالا (پرستار کودک) شو و از بینظمی و آلودگیها دوری کن و خود را از هر چیز غیرضروری پاک کن.
هوش مصنوعی: اگر قصد سفر به عالم معنویت را داری، بر مرکب فهم و درک سوار شو، زیرا باید اقامتگاهت را در سرزمین سبز و سرشار از حیات معنوی قرار دهی.
هوش مصنوعی: خود را چون شخصی ببین که به بیماری تشنگی مبتلا شده و هیچگاه سیرابی نمییابد؛ هرچند به مقام والایی برسی، باید تلاش کنی تا به بالاترین درجات دست یابی.
هوش مصنوعی: هر روحی که دارای سر (آگاهی و اندیشه) است، به سوی در (خروج از قید و بند دنیا) تمایل دارد. تو نیز که چنین آگاهی داری، باید در این موضوع عمیقتر فکر کنی و به سراغ این مفهوم بروی.
تن و بدن ما تاریکی و ظلمت است و نور به آن راه ندارد، پس بدون تن و بدن فقط با نفس خود بسوی نور پرواز کن یا أَيَّتُهَا النَّفْسُ الْمُطْمَئِنَّةُ ارْجِعِي إِلَىٰ رَبِّکِ اى نفس باثبات و بدون لغزش به سوى پروردگارت بیا (سوره فجر) ..و (نفس) شما را از تاریکی ها بسوی نور خارج میکند...
اگر به روش دیو ها (انسان) عمل کنی باید فتنه جو و ستیزه گر باشی و غرائز جای عقلت می نشیند کشته باد «انسان» ، چه بی عقل و ناسپاس است (80 :17) ما انسان را از نطفه ای مختلط (حیوان و آدم) آفريديم (76:2) پس بنگاه او ستيزهجويى آشکار شده است (16 : 4)
هوش مصنوعی: آتش عشق را در خود شعلهور کن، بهطوری که هم سوزان و آتشین باشی و هم در اثر آن پخته و بار آمده. در عین حال، مست شده و معشوق را با خود همراه کن، به گونهای که هر دو را در عشق و حال خود بهدست آوری.
هوش مصنوعی: با ما یکی شو و در دل ما جای بگیر، با ما دوست و همراه باش و به ما خدمت کن و بندگی ما را بپذیر.
هوش مصنوعی: ترسا (مسیحی) به دنبال راهی است تا به مکان عبادت تو بیسر و صدا وارد شود؛ گاهی عاشق زنی میشود و گاهی به فکر نماد مسیحیت (چلیپا) میافتد.
فهم و عقل تو از علم تحصیلی و تقلیدی و تحمیلی تو نشأت می گیرد این نگاه تحصیلی و تقلیدی و تحمیلی رو کنار بگذار تا عقلت رشد کند آنگاه با چشم عقل ببین
هوش مصنوعی: موسی، پیامبری که با معجزهاش ید بیضا (دست سفید) را نشان داد، مانند شمس الحق تبریزی، در پیری و نورانیت و با روحی پاک شده است. شاعر از مخاطب میخواهد که همچون موسی، سبب ظهور و تاثیرات شمس را فراهم کند.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
چون چنگ شدم جانا آن چنگ تو دروا کن
صد جان به عوض بستان وان شیوه تو با ما کن
عیسی چو تویی ما را همکاسه مریم کن
طنبور دل ما را هم ناله سرنا کن
دستی بنه ای چنگی بر نبض چنین پیری
[...]
ای شب پره جولان زن ای سرسره غوغاکن
ای خرچسنه بنشین هنگامه تماشا کن
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۵ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.