مجوی شادی چون در غمست میل نگار
که در دو پنجه شیری تو ای عزیز شکار
اگر چه دلبر ریزد گلابه بر سر تو
قبول کن تو مر آن را به جای مشک تتار
درون تو چو یکی دشمنیست پنهانی
بجز جفا نبود هیچ دفع آن سگسار
کسی که بر نمدی چوب زد نه بر نمدست
ولی غرض همه تا آن برون شود ز غبار
غبارهاست درون تو از حجاب منی
همیبرون نشود آن غبار از یک بار
به هر جفا و به هر زخم اندک اندک آن
رود ز چهره دل گه به خواب و گه بیدار
اگر به خواب گریزی به خواب دربینی
جفای یار و سقطهای آن نکوکردار
تراش چوب نه بهر هلاکت چوبست
برای مصلحتی راست در دل نجار
از این سبب همه شر طریق حق خیرست
که عاقبت بنماید صفاش آخر کار
نگر به پوست که دباغ در پلیدیها
همیبمالد آن را هزار بار هزار
که تا برون رود از پوست علت پنهان
اگر چه پوست نداند ز اندک و بسیار
تو شمس مفخر تبریز چارهها داری
شتاب کن که تو را قدرتیست در اسرار



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این غزل به تأمل در دل و روح انسان میپردازد و میگوید که نباید به دنبال شادی ظاهری بود، زیرا در باطن غم و درد وجود دارد. او اشاره میکند که درون انسان نباید به سادگی قضاوت شود، چرا که ممکن است دشمنی پنهان وجود داشته باشد. شاعر به موانع درونی و غبارهای روح اشاره میکند که مانع از شناخت واقعی خود میشوند و این مشکل باید با صبر و تحمل برطرف شود. در نهایت، تأکید میکند که هر جفا و زحمت در زندگی، در نهایت به صلاح و روشنگری میانجامد و دلی را که در جوهر خود شفاف است، نیازمند پاکسازی از حجابها میداند.
هوش مصنوعی: شادی را دنبال نکن، چون در حال غم هستی. ای عزیز، محبوبی که در چنگال شیر گرفتار شدهای، به او توجه کن.
هوش مصنوعی: اگرچه محبوب (دلبر) با گلاب بر سرت میبارد، این را بپذیر که آن را به جای مشک تاتاری (عطر خوش) بپذیری.
هوش مصنوعی: در درون تو دشمنی پنهان وجود دارد که جز آزار و اذیت چیزی نمیتوان از آن دور کرد و نمیتوان آن را از خود دور کرد.
هوش مصنوعی: این بیت میگوید که اگر کسی بر روی یک نمد چوب بزند، در واقع به خود نمد ضربه نمیزند، بلکه هدفش پاک کردن غبار یا کثیفی است. به عبارت دیگر، در اینجا اشاره به این است که برای زدودن مشکلات و کثیفیها، باید اقداماتی انجام داد که شاید در ابتدا به نظر بیاید که به خود آن چیز آسیبی میزند، اما در واقع هدف چیز دیگری است.
هوش مصنوعی: غبارهایی که درون تو وجود دارد به خاطر حجاب من است و این غبار به راحتی با یک بار نگاه بیرون نمیآید.
هوش مصنوعی: هر بار که کسی به من خسارتی میزند یا زخمی به من میزند، به آرامی آن درد و رنج از چهرهام نمایان میشود، چه در خواب و چه در بیداری.
هوش مصنوعی: اگر در خواب فرار کنی و خواب ببینی که یار بر تو ظلم میکند و دربارهٔ آن کردار خوبش احساس ناامیدی میکنی، این نشاندهندهٔ خستگی و بیتوجهی نسبت به عشق است.
هوش مصنوعی: چوب را نجار بهمنظور خراب کردن تراش نمیدهد، بلکه برای ساختن و درستی کارهای بهموقع و مصلحتآمیز، آن را شکل میدهد. این اشاره به این است که برخی اقدامات ممکن است در ابتدا ناپسند یا زیانآور به نظر برسند، اما در واقع به یک هدف مثبت و مصلحتآمیز منجر میشوند.
هوش مصنوعی: به همین دلیل، همهٔ مشکلات و سختیها در مسیر حقیقت، در نهایت به نیکی و خیر میانجامد، چون نتیجهٔ نهایی آن، روشن و پاک خواهد بود.
هوش مصنوعی: به تن پوست توجه کن که دباغ (چرمساز) به آن در کارش چقدر تمیزکاری میکند، حتی اگر بارها و بارها آن را در شرایط ناپسند قرار دهد.
هوش مصنوعی: نگاه کن که برای اینکه علت پنهان از درون پوست بیرون بیاید، باید پوست از این مسئله بیخبر باشد، چه کم و چه زیاد.
هوش مصنوعی: ای شمس، تو از تبریز هستی و راهحلهایی برای مسائل داری. بنابراین، هرچه سریعتر اقدام کن، زیرا تو قدرت و توانایی در درک اسرار داری.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
میخواهید شما بخوانید؟ اینجا را ببینید.
بیت اول مصرع اول،چون صحیح است.
بیت ۸،مصرع اول،هلاکت،به معنی ازبین بردن،به کسر،ت،میباشد.
بیت ۱۱،مصرع دوم،جهت رعایت وزن وزیبایی شعر ،بجای ز اندک ، زندک خوانده می شود.
اگر گل آرد بار آن رخان او، نه شگفت
هر آینه چو همه مِیْ خورَد گل آرد بار
به زلفْ کژ ولیکن به قد و قامت راست
به تن درست ولیکن به چشمکان بیمار
مدیح تا به بر من رسید عریان بود
ز فرّ و زینت من یافت طیلسان و ازار
چنین نماید شمشیر خسروان آثار
چنین کنند بزرگان چو کرد باید کار
به تیغ شاه نگر، نامهٔ گذشته مخوان
که راستگویتر از نامه تیغ او بسیار
چو مرد بر هنر خویش ایمنی دارد
[...]
قوی کننده دین محمد مختار
یمین دولت محمود قاهر کفار
چو بازگشت به پیروزی از در قنوج
مظفر وظفر و فتح بر یمین و یسار
هنوز رایتش از گرد راه چون نسرین
[...]
فغان ز دست ستمهای گنبد دوار
فغان ز سفلی و علوی و ثابت و سیار
چه اعتبار بر این اختران نامعلوم
چه اعتماد بر این روزگار ناهموار
جفای چرخ بسی دیده اند اهل هنر
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال یک حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.