بنگر صفای جام و می لعل فام را
کز باده فرق می نتوان کرد، جام را
نازم به بزم دُردکشان کز فروغ جام
از هم تفاوتی نبود، صبح و شام را
در طی راه عشق چو خامند، پختگان
اندیشه کن که حال چگونه است خام را
تحصیل نام، از در میخانه کی توان
طوفان خم به باد دهد، ننگ و نام را
انصاف خواهمی زتو، هرگز شنیده ای؟
عاقل به اختیار کند، ترک کام را
ما را غرض زباده، شراب ولایت است
نی باده ای که آمده مقصد، عوام را
دی بر در سرای مغان، ازدحام بود
پرسیدم از مُغی، سبب ازدحام را
گفتا که هست عید و به عیدانه، پیر دیر
بنموده وقف دُردکشان، رطل و جام را
میلاد فر خجسته ی ساقی کوثر است
آمد نوید فتح و بشارت، گرام را
سلطان اولیاء، شه مردان که حُب او
شرط قبول گشته صلوة و صیام را
مولود شد به کعبه و عزّ و شرف فزود
حجر و حطیم و زمزم و رکن و مقام را
اِحرام طوف درگه او هر که بست یافت
اجر هزار عمره و حجّ تمام را
بر خاک آستانهٔ وی هر که جبهه سود
دریافت حق واقعیِ استلام را
بین صفا و مروهٔ درگاه و روضه اش
کن سعی کسب روضهٔ دارالسلام را
می کُن وقوف، در عرفات ولای او
جویی اگر سلامت یوم القیام را
مقصد ز رمیِ جَمْر، تبری زخصم اوست
کین شیوه شاهد است، تولای تام را
قربانی منای تقرب، که فُزت گفت
دید از شراب وصل، لبالب چو جام را
بعد از ثنای شاه ولایت علی، رواست
گفتن مدیح صدر فلک احتشام را
ز آن رو که عرض مدحت مولی نمودن است
در کیش اهل عشق، ستودن غلام را
آن خواجهٔ کریم که زد جاودان صلا
بر خوان جود و فضل و کرم، خاص و عام را
فرزانه صدر اعظم اشرف که شه سپرد
در کفّ او زمام تمام انام را
در دفع خصم مملکت و حفظ داد و دین
کلکش نموده کار بُرنده حسام را
ز آن شد امین سلطان، کز پای گوهری
جز در ره امانت، ننهاده گام را
دایم «محیط» از کرم شاه اولیاء
خواهد دوام دولت صدرالکرام را
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این شعر، شاعر به زیبایی و طراوت می و جام اشاره میکند و تأکید دارد که در میخانه، تفاوتی میان روز و شب وجود ندارد. او عشق را به پختن خامها تشبیه میکند و به نزدیکی با دردکشان میپردازد. شاعر بر این باور است که هدف از نوشیدن، رسیدن به میخانه محبت و ولایت است و نه فقط شرابهای معمولی.
سپس به عید و تولد یک شخصیت بزرگ اشاره میکند که نوید بخش فتح و خیر است و او را به عنوان ولی خدا معرفی میکند. شاعر از اهمیت والای این شخص در کعبه و به عنوان منبع ثواب و رحمت سخن میگوید و به اعمال عبادی مانند حج و عمره اشاره دارد.
در نهایت، شاعر به صفات عالی این ولی و مقام او در حفظ دین و عدالت پرداخته و از کرم و بزرگواری او یاد میکند و آرزوی دوام و بقا برای حکومت او دارد. Overall, شعر در مورد عشق، ولایت، و بالاترین درجات بزرگواری و مقام معنوی است.
هوش مصنوعی: به زیبایی و روشنی نوشیدنی و شرابی که رنگی چون لعل دارد، نگاه کن. زیرا از باده نمیتوان تفاوتی میان شراب و جام قائل شد.
هوش مصنوعی: من به محافل افرادی که مشغول نوشیدن شراب هستند، افتخار میکنم، چرا که نور و روشنی جام شراب به قدری زیاد است که تفاوتی میان صبح و شب نیست.
هوش مصنوعی: در مسیر عشق، افرادی که ناپختگی دارند مانند خامی هستند، ولی کسانی که اندیشمند و پختهاند با تفکر و درک عمیق به حال و وضعیت خامها توجه میکنند.
هوش مصنوعی: به دست آوردن اعتبار و شهرت از طریق میخانه چگونه میتواند باعث شود که ننگ و نام به باد برود؟
هوش مصنوعی: من انصاف از تو میطلبم، آیا هرگز این را شنیدهای؟ کسی که عاقل است، با اراده خودش، لذتها را ترک میکند.
هوش مصنوعی: هدف ما از نوشیدن، بادهای است که در آن مقام و مراتب معنوی وجود دارد، نه نوشیدنیای که تنها برای افراد عادی و عوام جذابیت دارد.
هوش مصنوعی: دیروز در دروازه خانه میخانهداران شلوغی بود. از یکی از میخانهداران پرسیدم که علت این شلوغی چیست.
هوش مصنوعی: او گفت که امروز عید است و به خاطر عید، پیر میخانه برای شرابنوشان، مقدار زیادی شراب و جام را قرار داده است.
هوش مصنوعی: زایش مبارک ساقی کوثر به ما خبر از پیروزی و بشارتی خوش میدهد.
هوش مصنوعی: سلطان اولیاء، سرآمد مردان، که عشق و محبت او، شرط پذیرفته شدن نماز و روزههاست.
هوش مصنوعی: به دنیا آمدن او در کعبه، موجب افزایش عزت و شرافت آن مکان شد و ارزشهای حجر، حطیم، زمزم، رکن و مقام نیز به خاطر این ولادت بیشتر شد.
هوش مصنوعی: هر کس به حرمت و احترام درگاه او (خدا) قدم بردارد، پاداشی برابر با هزار عمره و حج کامل خواهد داشت.
هوش مصنوعی: هر کسی که در آستانهٔ او با تواضع و فروتنی سجده کند، به حقیقت دسترسی پیدا کرده و حقایق را درک خواهد کرد.
هوش مصنوعی: میان صفا و مروه، در تلاش برای رسیدن به درگاه و باغ رضایت و آرامش باش.
هوش مصنوعی: در عرفات با آگاهی از ولایت او باش و اگر در پی سلامت در روز قیامت هستی، تلاش کن.
هوش مصنوعی: هدف از پرتاب سنگ به سوی شیطان، دوری جستن از دشمن اوست. چون این روش، روش شاهد است و فقط با محبت کامل میتوان به آن دست یافت.
هوش مصنوعی: قربانی من برای نزدیکتر شدن به اوست، زیرا وقتی شراب وصل را دیدم، مانند جامی پر از آن حالت شگفتانگیزی را تجربه کردم.
هوش مصنوعی: پس از آنکه از بزرگواری و فضیلتهای علی، شاه ولایت، سخن گفتیم، شایسته است که از مقام و شخصیت برجسته صدر فلك نیز یاد کنیم.
هوش مصنوعی: به این دلیل که در مکتب عشق، تمجید از مقام مولی، به معنی ستودن و تعریف از خدمتگزار او است.
هوش مصنوعی: آن بزرگوار مهربان که همیشگی صدای دعوتش به میهمانی بخشش و نیکوکاری بلند است، به همه مردم، چه خاص و چه عام، روی میآورد.
هوش مصنوعی: این بیت به توصیف شخصیتی بلندمرتبه و حکیم اشاره دارد که در مقام صدارت و رهبری، قدرت و مدیریت کل مردم را در دستان خود دارد. او به عنوان فردی برجسته و با درایت شناخته میشود که مدیریت و سرپرستی جامعه را به عهده دارد و به نوعی فرمانروایی بر زندگی افراد را در اختیار گرفته است.
هوش مصنوعی: در مقابله با دشمنان کشور و برای حفظ عدالت و دین، او تدابیری اندیشیده است که مانند شمشیری تیز و برنده عمل کند.
هوش مصنوعی: به خاطر همین امانتداری و صداقت، امین سلطان شد؛ زیرا او هرگز قدمی جز در راه امانتداری برنداشته است.
هوش مصنوعی: بهطور مداوم، محیطبان از نعمت و کرم شاه اولیاء حفاظت خواهد کرد و به همین ترتیب، دوام و استمرار حکومت برترین بزرگان را خواهد خواست.
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
جورست پیشه گنبد فیروزه فام را
آخر غلام توست، ادب کن غلام را
صوفی بیا که آینه صافیست جام را
تا بنگری صفای می لعلفام را
راز درون پرده ز رندان مست پرس
کاین حال نیست زاهد عالیمقام را
عَنقا شکار کَس نشود دام بازچین
[...]
در باز شد ز میکده ناموس و نام را
ساقی صلای باده بگو خاص و عام را
مست و خراب و بیخودم ای پیر می فروش
بنمای راه میکده مستان جام را
دریاب ساقیا بدو جامی دگر مرا
[...]
در خور اگر نییم می لعل فام را
ای کاش تر کنند به بویی مشام را
بر قدر زخم مرهم لایی نمی دهند
زان می که طعم و بوش گزد مغز و کام را
بر بام ما دریغ نپایید هفته یی
[...]
در گردش آورید می لعلفام را
زین بیش خشک لب مپسندید جام را
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.