بخش ۶ - پیام اردشیر به کید هندی، پیشگویی آمیختن نژاد مهرک و نهان شدن دخترش در جهرم
چو شاپور شد همچو سرو بلند
ز چشم بدش بود بیم گزند
نبودی جدا یک زمان ز اردشیر
ورا همچو دستور بودی وزیر
نپرداختی شاه روزی ز جنگ
به شادی نبودیش جای درنگ
چو جایی ز دشمن بپرداختی
دگر بدکنش سر برافراختی
همی گفت کز کردگار جهان
بخواهم همی آشکار و نهان
که بیدشمن آرم جهان را به دست
نباشم مگر شاد و یزدانپرست
بدو گفت فرخنده دستور اوی
که ای شاه روشندل و راهجوی
سوی کید هندی فرستیم کس
که دانش پژوهست و فریادرس
بداند شمار سپهر بلند
در پادشاهی و راه گزند
اگر هفت کشور ترا بی همال
بخواهد بدن بازیابد به فال
یکایک بگوید ندارد به رنج
نخواهد بدین پاسخ از شاه گنج
چو بشنید بگزید شاه اردشیر
جوانی گرانمایه و تیزویر
فرستاد نزدیک دانا به هند
بسی اسپ و دینار و چندی پرند
بدو گفت رو پیش دانا بگوی
که ای مرد نیکاختر و راهجوی
به اختر نگه کن که تا من ز جنگ
کی آسایم و کشور آرم به چنگ
اگر بود خواهد بدین دستگاه
به تدبیر آن زور بنمای راه
وگر نیست این تا نباشم به رنج
برین گونه نپراگند نیز گنج
بیامد فرستادهٔ شهریار
بر کید با هدیه و با نثار
بگفت آنک با او شهنشاه گفت
همه رازها برگشاد از نهفت
بپرسید زو کید و غمخواره شد
ز پرسش سوی دانش و چاره شد
بیاورد صلاب و اختر گرفت
یکی زیج رومی به بر در گرفت
نگه کرد بر کار چرخ بلند
ز آسانی و سود و درد و گزند
فرستاده را گفت کردم شمار
از ایران و از اختر شهریار
گر از گوهر مهرک نوشزاد
برآمیزد این تخمه با آن نژاد
نشیند به آرام بر تخت شاه
نباید فرستاد هر سو سپاه
بیفزایدش گنج و کاهدش رنج
تو شو کینهٔ این دو گوهر بسنج
گر این کرد ایران ورا گشت راست
بیابد همه کام دل هرچ خواست
فرستاده را چیز بخشید و گفت
کزین هرچ گفتم نباید نهفت
گر او زین نپیچد سپهر بلند
کند اینک گفتم برو ارجمند
فرستاده آمد بر شهریار
بگفت آنچ بشنید زان نامدار
چو بشنید گفتار او اردشیر
دلش گشت پر درد و رخ چون زریر
فرستاده را گفت هرگز مباد
که من بینم از تخم مهرک نژاد
به خانه درون دشمن آرم ز کوی
شود با بر و بوم من کینهجوی
دریغ آن پراگندن گنج من
فرستادن مردم و رنج من
ز مهرک یکی دختری ماند و بس
که او را به جهرم ندیدست کس
بفرمایم اکنون که جوینده باز
ز روم و ز چین و ز هند و طراز
بر آتش چو یابمش بریان کنم
برو خاک را زار و گریان کنم
به جهرم فرستاد چندی سوار
یکی مرد جوینده و کینهدار
چو آگاه شد دخت مهرک بجست
سوی خان مهتر به کنجی نشست
چو بنشست آن دخت مهرک بده
مر او را گرامی همی کرد مه
ببالید بر سان سرو سهی
خردمند با زیب و با فرهی
مر او را دران بوم همتا نبود
به کشور چنو سرو بالا نبود



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
شاپور اردشیر کید هندی مهرک نوشزاد دختر مهرک
هوش مصنوعی: در این بخش از شاهنامه، اردشیر به نگرانیهایش در مورد دشمنان و تلاش برای حفظ سلطنت و آرامش کشور میپردازد. او پس از مشاوره با وزیرش، تصمیم میگیرد پیامکی به کید هندی ارسال کند تا اطلاعاتی درباره رصد ستارهها و پیشگوییها در مورد آیندهاش دریافت کند. پیامبر، به هند میرود و متوجه میشود که اگر نژاد مهرک با نژاد او بیامیزد، دختر مهرک میتواند به آرامش کشور او کمک کند. اردشیر نسبت به این پیشبینی واکنشی منفی دارد و از خطرات ناشی از این نکته ابراز نگرانی میکند. در نهایت، او تصمیم میگیرد به جهرم برود تا دختر مهرک را پیدا کرده و به هر قیمتی که شده، مانع از خطرات بیشتری شود.
هوش مصنوعی: وقتی شاپور بزرگ شد و قامتی مانند سرو بلند یافت، از گزند چشم بد بر او بیم داشتند.
هوش مصنوعی: شاپور لحظهای از اردشیر جدا نمیشد و برای او همچون دستور و وزیر بود.
هوش مصنوعی: شاه حتی یک روز از جنگ فارغ نمیشد و فرصتی برای آسودن و شادی نداشت.
هوش مصنوعی: هر گاه جایی را از دشمن پاک میکرد، بدکار دیگری در جای دیگر سر به شورش برمیداشت.
هوش مصنوعی: اردشیر میگفت که از خداوند جهان در آشکار و نهان درخواست میکنم،
هوش مصنوعی: که جهان را بیدشمن به دست آورم و از آن پس جز به شادی و خداپرستی نپردازم.
هوش مصنوعی: وزیر خجستهاش به او گفت: ای شاه روشندل و جویندهٔ راه درست،
هوش مصنوعی: کسی را نزد کید هندی بفرستیم که مردی دانشپژوه است و به یاری درماندگان میرسد.
هوش مصنوعی: او حساب گردش آسمان را میداند و از کار پادشاهی و راههای آسیب آگاه است.
هوش مصنوعی: اگر قرار باشد تو در هفت کشور بیهمتا و فرمانروا شوی، او این را با فال و اخترشناسی درمییابد.
هوش مصنوعی: او همه را یکایک بیدریغ و بیرنج بازمیگوید و برای این پاسخ گنجی از شاه نمیخواهد.
هوش مصنوعی: اردشیر چون این سخن را شنید، جوانی ارجمند و تیزهوش را برگزید.
هوش مصنوعی: او را با اسبان و دینار بسیار و چند پارچهٔ ابریشمین نزد دانای هند فرستاد.
هوش مصنوعی: به فرستاده گفت: برو و به آن دانا بگو: ای مرد نیکبخت و راهجوی،
هوش مصنوعی: در ستارگان بنگر که من کی از جنگ میآسایم و کشور را بهتمامی به دست میآورم.
هوش مصنوعی: اگر چنین کامیابیای برای من مقدر است، راه رسیدن به آن را با تدبیر و نیرو نشانم بده.
هوش مصنوعی: و اگر چنین نیست، بگو تا دیگر خود را به رنج نیندازم و گنج را اینگونه پراکنده و هزینه نکنم.
هوش مصنوعی: فرستادهٔ شاه با هدیهها و پیشکشها نزد کید آمد.
هوش مصنوعی: هرچه شاهنشاه به او گفته بود بازگفت و همهٔ رازهای پنهان را آشکار کرد.
هوش مصنوعی: کید از او جویا شد و برای کار شاه دلسوز و اندیشناک گشت و پس از پرسش به دانش و چارهجویی روی آورد.
هوش مصنوعی: اسطرلاب آورد و ارتفاع ستارگان را سنجید و یک زیج رومی را پیش خود گرفت.
هوش مصنوعی: کید در گردش آسمان بلند نگریست تا ببیند آسانی و سود و درد و آسیب در کار اردشیر چگونه است.
هوش مصنوعی: به فرستاده گفت: دربارهٔ ایران و ستارهٔ بخت شاه حساب کردم.
هوش مصنوعی: اگر نژاد اردشیر با خاندان مهرک نوشزاد درآمیزد و پیوند خویشاوندی بیابد،
هوش مصنوعی: شاه با آرامش بر تخت مینشیند و دیگر لازم نیست به هر سو سپاه بفرستد.
هوش مصنوعی: گنجش افزون و رنجش کم میشود؛ تو برو و دشمنی میان این دو خاندان را بسنج و چارهاش را بیندیش.
هوش مصنوعی: اگر این کار را بکند، کار ایران برایش سامان مییابد و به هر آرزویی که بخواهد میرسد.
هوش مصنوعی: کید به فرستاده هدیه داد و گفت: از آنچه گفتم هیچ چیز را از شاه پنهان مکن.
هوش مصنوعی: اگر شاه از این سخن سر نپیچد، آسمان بلند آنچه گفتم را برایش به انجام میرساند و او را سربلند میکند.
هوش مصنوعی: فرستاده نزد شاه بازگشت و آنچه از آن مرد نامدار شنیده بود بازگفت.
هوش مصنوعی: اردشیر چون این سخن را شنید، دلش پر از درد شد و رنگ چهرهاش مانند گل زرد زریر زرد شد.
هوش مصنوعی: به فرستاده گفت: هرگز مباد که من از نسل مهرک فرزندی در خاندان خود ببینم.
هوش مصنوعی: آیا دشمن را از بیرون به درون خانهٔ خود بیاورم تا با سرزمین و کشور من کینهتوزی کند؟
هوش مصنوعی: افسوس بر آن همه گنجی که خرج کردم و سپاهیانی که فرستادم و رنجی که کشیدم (اگر چنین شود).
هوش مصنوعی: از مهرک تنها یک دختر باقی مانده است که در جهرم کسی او را ندیده است.
هوش مصنوعی: اکنون فرمان میدهم که جویندگان او را در روم و چین و هند و طراز بجویند.
هوش مصنوعی: چون او را بیابم، بر آتش کبابش میکنم و خاک را بر او به زاری و گریه میاندازم.
هوش مصنوعی: اردشیر چند سوار را با مردی جستوجوگر و کینهتوز به جهرم فرستاد.
هوش مصنوعی: دختر مهرک چون آگاه شد، گریخت و به خانهٔ بزرگ و کدخدای دهی رفت و در گوشهای پنهان نشست.
هوش مصنوعی: چون دختر مهرک در آن ده ماند، کدخدای ده او را گرامی میداشت.
هوش مصنوعی: دختر مانند سروی راست بالید و بزرگ شد و خردمند و زیبا و باشکوه گشت.
هوش مصنوعی: در آن سرزمین هیچکس همتای او نبود و در همهٔ کشور کسی به بلندبالایی و زیبایی او یافت نمیشد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۲ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.