مگر میرفت آن دیوانه دل شاد
فتادش چشم بر بقال استاد
بدو گفتا که ای مرد نکو نام
شکرداری سپید و مغز بادام
چنین گفتا که دارم هر دو بسیار
ولیکن تا پدید آید خریدار
بدو دیوانه گفت آخر کجایی
چرا آن هر دو خوش را خوش نخایی
اگر این هر دو بفروشی بصد ناز
ازین هر دو چه خوشتر میخری باز
بیک یک دم که در زیر دل و جانست
که میداند که چه اسرار پنهانست
هزاران بحر پر اسرار کامل
بیک دم میتوانی کرد حاصل
ترا این پند بس در هر دو عالم
که برناید زجانت بی خدا دم
اگر تو باز داری پاس انفاس
بسلطانی رسانندت ازین پاس
خدا را یاد کن تا کی ز اشعار
خموشی پیشه کن تا کی ز گفتار
اگرچه شعر در حد کمالست
چو نیکو بنگری حیض الرجالست
یقین میدان که هر حرف از کتابت
بتست و بت بود بی شک حجابت
کنون بیدار شو از خواب مستی
رها کن بعد ازین این بت پرستی
دریغا فوت شد عمری که یک دم
اگر گویی به ارزد هر دو عالم
مرا گر عمر بایستی خریدن
نبودی یک زمانم آرمیدن
همه عمرم اگر یک دم بماندست
همی دانم که صد عالم بماندست
چرا چندین سخن میبایدم راند
چو میدانم که می بربایدم خواند
بگو چندین سخن کی رانمی من
اگر یک حرف بر خود خوانمی من
اگر بودی ازآنجا رنگ و بویم
نبودی رنگ و بوی گفت و گویم
دریغا کانچ دانستم نکردم
غم خود وقت کار خود نخوردم
اگر صد سال پویم راه دین را
ندانم کرد استغفار این را
گر استغفار یک یک دم کنم من
ندانم تا بعمری هم کنم من
ولیکن چون خداوند کریم است
ببخشد گرچه این جرمی عظیم است
عجب نیست ار بفضل جاودانی
بیک بیتم ببخشد رایگانی
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این متن به گفتگو با بقالی حکایت میکند که از او میپرسد چرا محصولاتش را نمیفروشد. بقال پاسخ میدهد که هر دو کالا را دارد، اما منتظر خریدار است. در ادامه، شاعر به یادآوری میپردازد که ارزش واقعی زندگی در یک لحظهای است که خداوند در نظر دارد. او انسان را به یاد خدا و پاسداشت نفسش دعوت میکند و هشدار میدهد که بیخبری از حقیقت و گرفتار شدن در دنیای مادی، انسان را از مسیر درست دور میکند. شاعر تأکید میکند که عمر انسان به اندازه یک دم هم ارزشمند است و اگرچه گناهان او زیاد است، امید به بخشش الهی وجود دارد. در کل، این متن به تواضع انسان و اهمیت ارتباط با خداوند و استفاده از لحظات زندگی اشاره دارد.
هوش مصنوعی: آیا ممکن است آن آدم دیوانه، با دل شاد به کنار بقال برود و در آنجا به او نگاه کند؟
هوش مصنوعی: به او گفتند: ای مرد خوشنام، تو مانند شکر شیرین و مغز بادام سفیدی.
هوش مصنوعی: او گفت که چیزهای زیادی دارم، اما تا زمانی که خریدار پیدا نشود، چیزی از آنها فایدهای نخواهد داشت.
هوش مصنوعی: او به دیوانه گفت: چرا آخر کجایی؟ چرا از آن دو خوشی که در دست داری، لذت نمیبری؟
هوش مصنوعی: اگر تو این دو چیز را به زیبایی بفروشی، از این دو چیز چه چیز بهتر و خوشحالکنندهتری را دوباره میخری؟
هوش مصنوعی: این جملات به این معناست که در لحظهای کوتاه، در دل و روح انسان، دانشی پنهان وجود دارد که میداند چه رازهایی در درون هست.
هوش مصنوعی: به طور خلاصه میتوان گفت: در یک لحظه میتوانی به تمامی دانشها و رموز عمیق دست پیدا کنی.
هوش مصنوعی: این نصیحت برای تو کافی است که در هیچکدام از دو جهان، نفس تو بدون یاد خدا کشیده نخواهد شد.
هوش مصنوعی: اگر تو مراقب نفسهای خود باشی و آنها را به خوبی مدیریت کنی، به واسطه این مراقبت، دیگران هم تو را به مقام و سلطنت خواهند رساند.
هوش مصنوعی: خدا را به یاد داشته باش و از سکوت و بیگفتاری دست بردار. چرا هنوز به این حالت ادامه میدهی؟
هوش مصنوعی: شعر به خودی خود بسیار زیبا و کامل است، اما اگر به دقت نگاه کنی، نشانههایی از ضعف و نقص در آن پیدا میشود.
هوش مصنوعی: بدان که هر کلمهای که از نوشتهات میآید، مانند مجسمهای زیباست و حجاب آن بدون تردید باعث جذابیت و زیباییاش میشود.
هوش مصنوعی: حالا از خواب غفلت بیدار شو و از مستی خود خارج شو. از این به بعد، پرستش این بت را کنار بگذار.
هوش مصنوعی: ای کاش عمرم تلف نشود، چرا که اگر فقط یک لحظه با یاد خدا سپری شود، ارزش هر دو جهان را دارد.
هوش مصنوعی: اگر زندگیام اجازه میداد، هرگز نمیخواستم حتی برای لحظهای از خواب بیدار شوم.
هوش مصنوعی: اگر تمام عمرم فقط یک لحظه بماند، میدانم که در آن لحظه، میلیونها دنیا در درونش وجود دارد.
هوش مصنوعی: چرا باید سخنهای زیادی بگویم وقتی میدانم که نوشیدنی مرا از دستم میرباید؟
هوش مصنوعی: بگو چقدر حرف میزنم، اگر یک کلمه هم برای خودم نگویم.
هوش مصنوعی: اگر تو در آنجا بودی، من هیچ رنگ و بویی از وجود و حال خود نداشتم و صحبتهایم نیز بیمعنا و dull میبود.
هوش مصنوعی: با کمال تاسف، هرچه که آموختم، در هنگام نیاز به آن، غم خود را نخوردم و به کار خود رسیدگی نکردم.
هوش مصنوعی: اگر صد سال در پی فهم دین باشم و در نهایت به حقیقتی نرسم، این استغفار (توبه و درخواست بخشش) چه فایدهای خواهد داشت؟
هوش مصنوعی: اگر هر لحظه از اشتباهاتم عذرخواهی کنم، نمیدانم تا چه زمانی باید این کار را ادامه دهم.
هوش مصنوعی: اما چون خداوند بزرگ و بخشنده است، ممکن است که او این گناه بزرگ را ببخشد.
هوش مصنوعی: عجیب نیست اگر کسی به خاطر لطف و کرم همیشگیاش، یک بیت شعر را به رایگان به من بدهد.
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.