گنجور

شگفتی دیگر بتخانه ها

 
اسدی توسی
اسدی توسی » گرشاسپ‌نامه
 

دگـــر جـــای خـــارا یـــکـــی کـــوه دیـــد

بــَرکـــوه شـــهـــری پـــُر انـــبـــوه دیـــد

بـــه دروازهٔ شــــهـــر بـــر راه بــــر

نــــشــــانــــده بـــتـــی دیـــد بـــر گـــاه بــر

بـــرو مـــردم شـــهـــر پـــاک انـــجـــمـــن

زده حـــلـــقــــه انـــبـــوه و چـــنـــدی شـمن

بـــدان اَنـــبـــه انـــدر یـــکـــی مـــرد مـــســـت

بـــــه ســــنــــگـــی بـــر از دور تیغی به دست

نــشـــســـتـــی گـــهـــی، گـــاه بـــر خـــاســـتــی

بـــر آن بــــت بـــه مـــهــــر آفـــریــن خــواسـتی

پـــس از نـــا گـــه آن تــیــغ کــش بــُد به مشت

بـــــزد بــــر شـــکـــم، بـــرد بـــیـــرون ز پُـشت

بــد و نــیـــک هــرچ آشـــکـــار و نـــهـــفـــت

در آن ســــال بـــد خـــواســـت یــــکــسر بگفت

ســـرایـــنـــده تـــا گـــاهِ شـــب هـــم چـــنـــیـن

هـــمـــی بـــود ازو خـــون روان بـــر زمـــیـــن

از آن پـــس بـــیـــفــتــاد بــی جــان نـــگــون

بــــرو هـــــر کــــس از دیــــده بــــاریــــد خـــون

هــمــی تـــیــز تــیــز آتـــشـــی ســـاخــتـــنــد

مــــرآن کـــُشــــتـــه در آتـــش انـــداخـــتـــنــد

بــیـــامـــد یـــکی مـــرد از آن انـــجـــمـــن

کـــه ســـوزد ز مـــهـــرش هـــمـــی خویشتن

شـــمـــن هـــر چـــه بـــد گـــرد آتـــش فـــراز

ســــتــــادنـــد بــــا نــــیــــزه هـــای دراز

بــه کــف طـــاس روغـــن کـــهـــان و مـــهـــان

چـــو تـــنـــبـــول و فــوفـــلــش انــدر دهـــان

بـــه پـــای انـــدرون مـــوزه و بـــســـتـــه روی

زده گــــرد آن مـــرد صــف هـــمـــچـو کوی

ز نـــظـــّاره بـــرخــاســـتـــه بـــانـــگ و جـــوش

ز بـــانـــگ دهـــل رفـــتــــه بـــر مـــه خــــروش

بـــســـی پـــنـــد دادنـــد و نـــشـــنـــیـــد پـــنـــد

چــــــو پــــــروانــــــه تـــــن را بــــه آتــــش فکند

بـــس از بـــیـــم آن خـــواســـت کـــآرد گـــریـــز

زدنــــدش بـــــه نــــوک ســــنـــــان هــــای تـــــیـــز

فـــشـــانـــدنـــد روغـــن بـــر او تـــا بـــه جــای

ســــبــــکـــتـربـــرافـــروخـــت ســـر تـــا بــه پای

چــو انـــگـــشـــت گـــشـــت آتـــش و رفـــت دود

بـــبـــردنـــد خـــاکـــســـتـــر هـــر دو زود

بــر گــنـــگ و حـــج گـــاهــشـــان تـــاخـــتـــنــد

بــــــد آن آب گــــنـــــگ انــــدر انـــداخــتند

چــنـــیـــن آمـــد آیـــیـــن شـــان از نـــخـــســت

بـــُد آیـــیـــن و کـــیـــشی بــی اندام و سـُست

بــه یـــزدان بـــه دیـــن و دل افـــروخـــتــن

رســـد مــــرد، نــــز خـــویـــشـــتن سـوختن

خـــردمـــنـــد کـــوشــــد کـــز آتـــش رهـــد

نــه خـــود را بــــســـوزنــــده آتـــش

خـــود ابـــلـــیــس کـــز آتـــش تـــیـــز بـــود

چـــه پــاکـــیـــش بـــُد یــــا چــــه آمــدش سود

گـــر آتـــش نــــمــــودی بــــدارنــــده راه

نـــبـــودی بـــه دوزخ درش جـــایـــگـــاه

بــــه شـــهـــــری دگـــــر دیـــــد بــــتـــــخـــانه ای

شـــمـــن مـــرورا هـــر چـــه فـــرزانـــه ای

بــــدودر بــــُتــــی از خـــــمـــــآهــــنــــش تـــن

ز بـــُســـدش تــــاج، از گـــهر پـــیـــرهـــن

کـــف دســــت هـــا بـــر نـــهـــاده بــــه بـــر

یـــکــــی دســـتــــش از ســــیــــم و دیــگر ز زر

بــــه پــــیـــش انـــدرش حــــوضـــی از زرّ نــاب

روان از دهــــانـــــش در آن حــــوض آب

کـــرا بــــودی از درد بـــیـــمـــار تـــن

بـــشـــســـتـــی بـــدان آب در خـــویـــشـــتـــن

ســـه ره بـــردی از پـــیـــش آن بـــت نـــمــاز

ســــوی دســـت او دســـت بـــردی فـراز

بـــت ار دادی آن دســـت کـــز زرّبـــود

بـــدان درد در مـــُردی آن مـــرد زود

ورآن دســـت دادی کـــه بـــودی ز ســـیـــم

بـــرســــتـــی ز بـــیـــمـــاری و تـرس و بیم

هـــر آن کـــز پـــی مـــزد آن هـــنـــدوان

فـــدا کـــردی از پـــیـــش آن بــــت روان

پـــُرآتـــش یـــکـــی طـــشــــت رخــــشــــان ز زرّ

ز خــــیــــره ســــری بـــر نـــهـــادی بـــه سر

زدی پــــیـــش او زانـــوان بـــر زمـــیـــن

هـــمــــی خـــوانــــدی از دل بــــه مـــهـــرآفـــریــن

چـــنـــیـــن تـــاش دو دیـــده بـــگـــداخـــتــی

ز مـــژگــــان بـــه رخـــســـار بـــر تــاخـــتـــــی

بــــه شــــهــــری دگـــر، بــــا ســـپـــه بــرگـذشت

بـــــه ره گـــنـــبـــدی دیــد بـــر پـــهــن دشـت

دروچــشـــمـــهٔ آب روشــــن چـــو زنـــگ

بــــه نـــزدش بـــتـــی مـــَرد پــیـــکر ز سنگ

بـــدان شـــهــــر در هـــر زنـــی خـــوبـــروی

کـــه تـــخــــمـــش بـــرآورد نـــبـــودی ز شـوی

چـــو هـــم جـــفــت آن بــُت شــدی در نـــهـــفـت

از آن پــس بـــرومــند گـــشـــتـــی ز جــفـت

هر آن کــس کــه کـــردی بـــکـــنـــدنـــش رای

فـــتـــادی هـــمـــانـــگـــاه بـــی جـــان بــجــای

دگـــر دیـــد شـــهـــری چـــو خـــرّم بـــهار

درود نـــغـــز بـــتـــخـــانـــه ای زرنـــگـــار

مـــیـــانـــش درخـــتـــی چـــو ســـرو ســـهـــی

کـــه از بـــار هـــرگــــز نـــگـــشــتــی تــهــی

هـــم از بــــیــــخ او خـــاســـتـــی کـــیـــمـــیــا

بـــُدی بــــرگ او چــــشـــم را تـــوتـیا

چـــو جـــســـتـــنــی کـــسی بــا کسی گفتگوی

بـــه چــــیـــزی کــــه ســـــوگــــند بودی بدوی

ز پـــولاد ســـنــــدانـــی انــــدر شــــتـــاب

بـــبـــردی چــــو تـــفـــســـیـــده اخـــگــر ز تـاب

یـــکـــی بـــرگ تـــَر زآن درخـــت بـــبـــر

نــــهادی ابــــر دســـت و ســـنـــدان ز بــر

کــفـــش ســـوخـــتـــی گـــر بـــُدی آهـــمـــنــد

و گـــر راســــت بـــودی،نـــکردی گـــزنـــد

ز پـــیـــروزه و نـــعل رویـــیـــن دگـــر

نـــبــــد چــــیــــزی آن جا بــــهـــاگـــیــرتـر

کـــزیـــن هـــر دو از بـــهر نـــام بـــلـــنــد

کــــُلا ســــاخــــتــــی مــــردو،زن گـــیـــس بــند

ســـتـــاره پـــرســـتـــان بـــســـی چـــنـــد نـــیـــز

شـــگـــفـــت انـــدر آن کـــیــــش بـــســــیــار چیز

هـــمـــان نـــیــز کـــز پـــیــش گـــاو و خـــروس

شـــــدنــــدی پــــرســـــتــــنـــــده و چـــاپـــلــــوس

با دو بار کلیک بر روی هر واژه می‌توانید معنای آن را در لغت‌نامهٔ دهخدا جستجو کنید.

شماره‌گذاری ابیات | وزن: فعولن فعولن فعولن فعل (متقارب مثمن محذوف یا وزن شاهنامه) | منبع اولیه: منابع گرشاسب‌نامه | ارسال به فیس‌بوک

این شعر را چه کسی در کدام آهنگ خوانده است؟

برای معرفی آهنگهایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است اینجا کلیک کنید.

حاشیه‌ها

تا به حال ۲ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. برای نوشتن حاشیه اینجا کلیک کنید.

امین کیخا نوشته:

بر گاه بر یعنی بر تخت

امین کیخا نوشته:

اهمند غمگین و بیمار

کانال رسمی گنجور در تلگرام