نوش لب لعل تو قیمت شکر شکست
چین سر زلف تو رونق عنبر شکست
نوبت خوبی بزن هین که سپاه خطت
کشور دیگر گشاد لشکر دیگر شکست
نسخهٔ زلف تو برد آنکه بر اطراف صبح
طرهٔ میگون شب خم به خم اندر شکست
لعل تو در خنده شد رشتهٔ پروین گسست
جزع تو سرمست گشت ساغر عبهر شکست
جرعهٔ جام لبت پردهٔ عیسی درید
نقطهٔ نون خطت خامهٔ آزر شکست
رهرو امید را عشوهٔ تو پی برید
خانهٔ اندیشه را غمزهٔ تو در شکست
جان من آزرم جوی بس که به تو درگریخت
کبر تو بیگانهوار بس که به من برشکست
مشکن اگر جان کشم پیش غمت خدمتی
شیر شکاری بسی آهوی لاغر شکست
با تو نیارد گشاد مهر فلک مهر کان
کبر تو چون جود شاه قاعدهٔ زر شکست
خسرو فیروزشاه آنکه به رزم و به بزم
بذلش لشکر فزود باسش لشکر شکست
تا عدد لشکرش در قلم آرد قضا
از ورق آسمان کاغذ و دفتر شکست
گرد سپاهش به روز شعلهٔ خورشید کشت
عکس سنانش به شب لمعه در اختر شکست
تیزی تیغش ببرد گرمی آتش ببین
تیغ چه جنس از عرض نفس چه جوهر شکست
کرد بشیر علم خانهٔ خورشید دو
گرچه به تمثال چتر قدر دو پیکر شکست
کی بود از روم و چین پیک ظفر در رسد
کان دو سپاه گران شاه مظفر شکست
جوشن چینی به تیر بر تن فغفور دوخت
مغفر رومی به گرز بر سر قیصر شکست
وقت هزیمت چو خصم سرزد و از بیم جان
گه ره و بیره برد گه که و گه درشکست
کیش فدا برگشاد راز نهان گفتیی
زهره بر آن رزمگاه حقهٔ زیور شکست
شاه بدان ننگریست گفت که روز حنین
مال مهاجر گرفت جیش پیمبر شکست
وهم نیارد شمرد آنکه شه از حمل و حمل
در پی اشتر سپرد در سم استر شکست
اسب سکندر نبود رخشش چندانک رفت
در ظلمات مصاف گوهر احمر شکست
تا سگ خر بندگانش وحشی دنیا گرفت
تا لگد پاسبانش چنبر افسر شکست
آنکه بدو صد هزاره بنده و بندی رسید
نایب مؤمن گماشت تا بت کافر شکست
ای ملکی کز ملوک هرکه ز تو سر بتافت
سختی دیوار دهر عاقبتش سر شکست
از ملکان عهد تو هرکه شکست از نخست
مذهب باطل گرفت بیعت داور شکست
حزم تو از بس درنگ بیخ خطر خشک سوخت
عدل تو از بس شتاب شاخ ستم برشکست
مرگ ز باس تو کرد آنچه به چشم ستم
درشد و چون دست یافت پای برادر شکست
ناصیهٔ سکه را نام تو مطلوب گشت
چون کله خطبه را نعت تو بربر شکست
پشت ظفر تیغ تست گر نکشی بشکند
شعله چو مستور گشت پشت سمندر شکست
کوس تو در حربگاه زخمه به آهنگ برد
گریهٔ خصم از نهیب در فم خنجر شکست
رزق زمین بوس اگر خصم ببرد از درت
زان چه ترا جام بخت بر لب کوثر شکست
از حسد فتح تو خصم تو پی کرد اسب
همچو جحی کز خدوک چرخهٔ مادر شکست
خصم تو گرید بسی کز پی پیکان زر
تیر تو در چشم و دل هر دو مخیر شکست
حیدر شرع کرم بازوی احسان تست
کین در روزی گشاد وان در خیبر شکست
سدهٔ قدرت کجاست وای که سیمرغ وهم
در پی بوسیدنش جملهٔ شهپر شکست
دست سخن کی رسد در تو که از باس تو
تا که سخن رنگ زد رنگ سخنور شکست
در صف آن کارزار کز فزع کر و فر
زلزلهٔ رزمگاه گوشهٔ محور شکست
شست به پیغام تیر خطبهٔ جان فسخ کرد
دست به ایمای تیغ منبر پیکر شکست
حدت دندان رمح زهرهٔ جوشن درید
صدمهٔ آسیب گرز تارک مغفر شکست
گوهر خنجر چو شد لعل به خون گفتیی
لعب هوا بر سراب اخگر آذر شکست
تشنگی خاک رزم دردی اوداج خورد
بر سر ارواح مست مرگ چو ساغر شکست
حملهٔ تو تنگ کرد عرصهٔ موقف چنانک
پهلوی خصمان چونال یکبهٔک اندر شکست
هرچه از آن پس برید تیغ مثنی برید
هرچه از آن پس شکست گرز مکرر شکست
بیمدد عمرو و زید جز تو به یک چشم زد
لشکر چون کوه قاف کس به خدا ار شکست
زین همه اندر گذر با سخن خواجه آی
کز سخنش سحر را زیب شد و فر شکست
صاحب صاحبقران چون تو سلیمان نداشت
آصف او صف دیو نیک مزور شکست
باز در ایام تو از پی تسکین ملک
خواجه چه صفهای دیو یک به دگر بر شکست
معرکهٔ مکر دیو ظل عمر بشکند
چرخ که نظاره بود دید که منکر شکست
دین به عمر شد قوی گرچه پس از عهد او
باقی ناموس کفر خنجر حیدر شکست
خواجه به تدبیر و رای سدی دیگر کشید
رخنهٔ یاجوج بست سد سکندر شکست
تربیت خواجه کن زانکه نیارد ز بیم
بیعت تدبیر او چرخ مدور شکست
آنچه به کلک او کند خنجر از آن عاجزست
از وزرا کس به کلک صولت خنجر شکست
گرچه ز بس موج جود بحر محیط کفش
هیبت جیحون گسست سد دو کشور شکست
تا که در افواه خلق هست که از چار طبع
اصل فساد جهان فرع دو گوهر شکست
آتش اعدادی نوح شوکت طوفان نشاند
گردن کفران عاد سیلی صرصر شکست
بیعتی شاه باد دست جهان کز جهان
پای ستم عدل شاه تا شب محشر شکست



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شاعر در این قصیده به ستایش خاقان اعدل، عمادالدین پیروز شاه، میپردازد و ویژگیهای مثبت او را در میدان رزم و بزم توصیف میکند. او از قدرت و جود شاه و پیروزیهای او در نبردها میگوید و با تشبیهاتی زیبا، توانمندیهای او را به تصویر میکشد. شاعر به شکستن حریفان و دشمنانش به دست توانمند خاقان اشاره میکند و از عدالت و شجاعت او میستاید. در نهایت، او بر این باور است که مقام و منزلت خاقان قابل قیاس با هیچ یک از ملوک دیگر نیست و برتری او در همه امور روشن است.
هوش مصنوعی: لبهای قرمز تو همانند شکر ارزشمند است و زیبایی و لطافت آنها به اندازهای است که شکر را تحتالشعاع قرار میدهد. موجهای سیاه و نرم موهای تو نیز به خوشبویی عطر عنبر میافزاید و آن را زیباتر میکند.
هوش مصنوعی: نوبتی که در آن زیبایی تو نمایان میشود، فرا رسیده است. اکنون باید به زیبایی تو پرداخته شود، چون که خطوط چهرهات، کشور دلها را گشوده و لشکر عشق را شکست داده است.
هوش مصنوعی: زلف تو به قدری دلربا و زیباست که کسی را به خود جذب کرده و او را وادار کرده که از کنار آن صبحی خوشرنگ و خوشبو بگذرد، در حالی که شب با خمیدگی و پیچیدگی در دل زلف تو گم شده است.
هوش مصنوعی: لبهای سرخ تو در حین خنده مانند رشتهای که ستارههای پروین را از هم میگسست، زیباست. همچنین دندانهای تو باعث میشود که اشک ما مانند ساغری تاثیرگذار به سرمستی برسد و از غم بگریزد.
هوش مصنوعی: نوشیدن یک جرعه از جام لبهای تو مانند این است که پردهٔ عیسی (که نماد شگفتی و معجزه است) پاره شود و نقطهٔ نون در نوشتههای تو، که نشان از زیبایی خط تو دارد، با قلم آذر (در اینجا به معنای آتش و قدرت خلاقیت) شکسته شود.
هوش مصنوعی: عشوه و زیبایی تو باعث میشود که مسافران امید از راه خود منحرف شوند و دلهای اندیشمندان را با نگاههای فریبندهات در هم بشکند.
هوش مصنوعی: جان من به خاطر ویژگیهای تو، که مورد اهانت قرار میدهد، از تو فراری است. غرور و تکبر تو به قدری بیگانه و دور از من است که باعث ناامیدی من شده است.
هوش مصنوعی: اگر جانم را در راه عشق تو فدای کنم، نباید غمگین باشی، زیرا من خدمتگزاری پُرجرأت هستم که بارها آهوهای لاغر را شکار کردهام.
هوش مصنوعی: محبت آسمان با تو گشوده نمیشود، زیرا بزرگی و خودپسندی تو مانند بخشندگی پادشاه، یعنی قاعدههای زرین را نیز در هم میشکند.
هوش مصنوعی: خسرو فیروزشاه، کسی است که با بخشندگی و سخاوتش، هم در جنگ و هم در جشنها، به پیروزی و قدرت لشکر خود افزوده و دشمنانش را شکست داده است.
هوش مصنوعی: برای اینکه تعداد لشکر او را در قضا و تقدیر ثبت کند، از ورق آسمان مانند کاغذ و دفتر، شمارهاش را مینویسد تا به ثبت رسید.
هوش مصنوعی: گرد سپاه خاقان در روز مانند شعلهٔ خورشید درخشان است و عکس نیزهاش در شب مانند نور ستارهها به صورت درخشان شکسته میشود.
هوش مصنوعی: تیزی تیغ خاقان آنقدر تند است که اگر آتش را ببیند، به راحتی آن را خواهد برید. این تیغ از لحاظ جنس و کیفیت، درخشان و باارزش است و به ما نشان میدهد که مانند نفس و روح انسان، دارای عمق و جوهر خاصی است.
هوش مصنوعی: بشیر، پیامآور علم و دانش، به مانند خورشید طلوع کرده و بر دو پیکر که به نمایندگی از چتر عظمت و قدرت ایستادهاند، پیروزی و شکست را اعلام میکند.
هوش مصنوعی: هیچکس از روم و چین نمیتواند فرستادهٔ پیروزی باشد، زیرا که آن دو سپاه بزرگ در برابر شاه مظفر شکست خوردهاند.
هوش مصنوعی: فغفور (شاه چین) را با زره چینی به تیر زخمی کردند و مغفر (کلاهخود) رومی را با گرز بر سر قیصر (شاه روم) شکستند.
هوش مصنوعی: وقتی دشمن ظاهر میشود و ترس از جان باعث فرار او میشود، او گهگاهی به راههای مختلف و گاهی به سمت دروازهها یا نقاط ضعیف دشمن میگریزد.
هوش مصنوعی: دشمن در برابر لشکر قهرمانان، خود را تسلیم کرد و رازهای پنهان را فاش ساخت و گفتی که در آن میدان جنگ، زینا، میدانی که تزیین و زیبایی دارد، از هم پاشیده شده است.
هوش مصنوعی: شاه به این موضوع توجهی نکرد و گفت که در روز حنین، پیامبر (دین) مال مهاجران را گرفت.
هوش مصنوعی: کسی که به خیال خود نمیتواند شمارش کند، شاهی نیست که در پی شتر برود و به شدت به سم اسب بزند.
هوش مصنوعی: اسب سکندر (که به خاطر قدرت و زیباییاش مشهور است) بهاندازهای در میدان نبرد (مصاف) زیبا و درخشان نبود که در تاریکیها (ظلمات) آن را ببینند و شکوه آن به حسیی از شکست تبدیل شود.
هوش مصنوعی: خداوندی که فرمانروای عالم و بندهای از بندگانش را در دنیا به ذلت میآورد، حتی آنقدر حقیر است که سگش در مقابل پاسبانش به او لگد میزند و این نشاندهندهٔ ضعف و انحطاط اوست.
هوش مصنوعی: آنکه به او صد هزار بنده و غلام بستگی دارند، نایب مؤمن خود را گماشت تا بت کافر را شکست دهد.
هوش مصنوعی: ای پادشاهی که هر کس از ملکان به تو سرکشی کرد، در نهایت، سختیهای زندگی او را به زانو درآورد و سرش شکست.
هوش مصنوعی: هر کسی در زمان تو که از ابتدا راه باطل را در پیش گرفت و پیمان داور (خدا) را شکست، از میان ملوک و پادشاهان در نهایت شکست خورد.
هوش مصنوعی: حزم و احتیاط تو به قدری باعث تأخیر در کارها شده که خطر بهطور کامل از بین رفته است، و عدالت تو به قدری با سرعت عمل کرده که ریشههای ستم از بین رفته و شکست خورده است.
هوش مصنوعی: مرگ به خاطر قدرت و سیاست تو، آنچه در ظاهر مانند ستم مینمود را ترمیم کرد؛ و وقتی برادر به این قدرت دست یافت، از آن حالت ضعیفانه و ناتوانی خارج شد.
هوش مصنوعی: روی سکه ناصیه (جای مخصوص حک کردن نام) نام تو پسندیده شد، همانطور که در خطبه، مدح و شهادت (نعت) تو چنان شکوهی دارد که باعث افتخار و ارجمندی میشود.
هوش مصنوعی: پیروزی تو مانند تیغی است که اگر به کار نرود، بر شکست پیروز خواهد شد. مانند شعلهای که زمانی که مخفی و پنهان میشود، به شدت میسوزد و باعث شکست و ناکامی سمندر (موجودی افسانهای که نماد عدم نابودی است) خواهد شد.
هوش مصنوعی: صدای طبل تو در میدان جنگ، با ضربهای به صدا درآمد و دشمنان از شدت ترس و هیبت، به گریه افتادند، در حالی که نعرهٔ تو مانند گاز خنجر به دل دشمنان مینشیند.
هوش مصنوعی: اگر دشمنان بر زمین بوس (دولت و ثروت) تو دست پیدا کنند، از این موضوع خوشحال نباش، زیرا بخت نیک تو در کنار نعمتهای الهی (کوثر) هرگز کم نخواهد شد.
هوش مصنوعی: به دلیل حسادت به پیروزی تو، دشمن تو مانند اسبی احساساتی میشود که از خط سیر مادرش منحرف شده است. در واقع، دشمن به قدری تحت تأثیر حسادت قرار گرفته که از مسیر درست خود خارج شده است.
هوش مصنوعی: دشمن تو بسیار گریه میکند، زیرا تیر طلایی تو همانند پیکان، در چشم و دل هر دو را زخمی کرده است.
هوش مصنوعی: حیدر، که همان علی (علی بن ابیطالب) است و در اینجا به عنوان نماد کرم و بخشش معرفی شده، یاریگر توست. کین و دشمنی در یک روز گشاده و فراهم شده و در جنگ خیبر هم کسانی که با او درگیر شدند، شکست خوردند.
هوش مصنوعی: قدرت و اقتدار کجا قرار دارد؟ وای بر آنکه سیمرغ، نماد خیال و رویا، برای رسیدن به او، همهٔ پرهایش را از دست داده است.
هوش مصنوعی: سخن به کجا میتواند به تو برسد، در حالی که قدرت تو به قدری است که حتی سخنوران هم از توانایی تو شگفتزده و ناتوان شدهاند.
هوش مصنوعی: در آن نبردی که به علت ترس و وحشت، زمین مانند زلزله میلرزید، گوشهای از میادین جنگ به شدت آسیب دید و شکسته شد.
هوش مصنوعی: پیغام تیر، یعنی تیر به عنوان پیامآور، جان را به شدت تهدید کرده و پیام آن را تحت تأثیر قرار داده است. دست به سوی تیغ کشیده و با آن نشان میدهد که بدن خویش را در میدان جنگ شکست و زخمی کرده است.
هوش مصنوعی: دندان سر نیزه که از جوشن (زره) عبور کرده، به خاطر شدت آن، تارک کلاهی که محافظتی برای سر است را نیز شکسته است و این نشاندهندهی قدرت و آسیبپذیری در جنگ است.
هوش مصنوعی: وقتی خنجر به رنگ لعل (یاقوت) درآید از خون، گویی بازیچهای در میان سراب (تصور) شعلههای آتش شکسته است.
هوش مصنوعی: تشنگی خاک میدان جنگ باعث شده است که دردی از آن به جان سربازان بزند، مانند اینکه ارواحی که در حال مستی هستند، به یکباره در اثر شکست ساغر، متوجه واقعیت مرگ میشوند.
هوش مصنوعی: حملهٔ تو (ابوالمظفر عمادالدین پیروز شاه) باعث شد که دشمنان (خصمان) در میدان جنگ احساس محاصره و فشار کنند، به گونهای که مانند اسبهایی که پی در پی میافتند، شکست بخورند.
هوش مصنوعی: هرچه بعد از آن، شمشیر مثنی (شمشیر دو لبه) زد، هر شکست دیگری هم با ضربهٔ مکرر شکست داده شد.
هوش مصنوعی: جز تو هیچکس، حتی عمرو و زید (دو جنگجوی نامی)، توانایی ایستادن در برابر لشکری را که مانند کوه قاف مستحکم است، ندارد و اگر لشکر شکست بخورد، فقط به خواست خدا خواهد بود.
هوش مصنوعی: از این همه زیبایی و جذابیت در کلام خواجه (خاقان اعدل) بگذر که سخن او آنچنان دلانگیز و جادویی است که زیبایی و سحر را تحتالشعاع قرار میدهد و جذابیتهای دیگر را محو میکند.
هوش مصنوعی: هیچکس مانند تو، که صاحب قرآن هستی، سلیمان را نداشت؛ آصف (وزیر سلیمان) هم نتوانست صفوف دیوان را به این خوبی و درستی بشکند.
هوش مصنوعی: در زمان تو، خواجه (ابوالمظفر عمادالدین پیروز شاه) به دنبال آرامش کشور بود و در این راستا، صفهای دیو (دشمنان و موانع) یکی پس از دیگری نابود شدند.
هوش مصنوعی: در این بیت گفته میشود که در جنگ نیرنگ دیو (نماد شر و زشتی) سایه عمر (حکومت او) خواهد شکست و در این هنگام، آسمان (چرخ) شاهد خواهد بود که منکر (کفر و باطل) نیز شکست میخورد.
هوش مصنوعی: دین در زمان عمر قوی و تثبیت شد، هرچند پس از او، ناموس کفر (اعتقاد به شرک) به وسیله خنجر علی (حیدر) از بین رفت.
هوش مصنوعی: خواجه (عمادالدین پیروز شاه) با تدبیر و خرد خود، مانع از نفوذ یاجوج (قوم ویرانگر در افسانهها) شد و از سوی دیگر، سدی که سکندر (اسکندر مقدونی) ساخته بود را نیز از هم گسیخت.
هوش مصنوعی: خواجه (عمادالدین پیروز شاه) را تربیت کن، زیرا از ترس بیعت، تدبیر او نمیتواند چرخ روزگار را متوقف کند.
هوش مصنوعی: هر اقدامی که او با قلم و نوشتهاش انجام دهد، از عهدهٔ هیچیک از وزرا برنمیآید و اگر بخواهد با خنجر (که نماد قدرت و جنگ است) ضربهایی بزند، آن نیز ناتوان میماند.
هوش مصنوعی: اگرچه generosity او به قدری زیاد است که مانند امواج دریا، هیبت جیحون (رودخانهای بزرگ در ایران) را شکسته و مرز دو کشور را دور کرده است.
هوش مصنوعی: تا زمانی که در بین مردم بر این باورند که بر اثر چهار طبع، فساد در جهان به وجود آمده است، دو گوهر اصل و فرع (خوب و بد) دچار شکست و ناکامی شده است.
هوش مصنوعی: آتش دشمنان را مانند آتش نوح که طوفانی عظیم به پا کرد، به خاطر بزرگی قدرت تو مینشانم؛ این آتش بر گردن کفران قوم عاد همچون سیلی از باد شدید و طوفانی فرود آمده و آنها را نابود کرده است.
هوش مصنوعی: بیعتی که شاه بر آن است ببیند، در دست جهان است و از ستم و ظلم جهانیان به خاطر عدالت او تا روز قیامت وجود نخواهد داشت.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
چون بت من بر سمن زلف معنبر شکست
رونق کافور شد قیمت گوهر شکست
بر مه تابان او ابروی همچون هلال
پرده مانی درید خامه آذر شکست
تا بشکر خنده کرد لعل لبش درفشان
[...]
سرو گل اندام من طرف کله برشکست
کاکل او بر سمن غالیه تر شکست
نافه گشا شد نسیم از گره زلف او
رونق سنبل ببرد قیمت عنبر شکست
بررخ پر گردم اشک از دل آزرده رفت
[...]
خط تو چون بردمید رونق عنبر شکست
سرو تو چون قد کشید قدر صنوبر شکست
طره پرچین چرا مالش گوش تو داد
نسترنت از چه رو برگ گل تر شکست
آه که تا دم زدم سنبل مشکین او
[...]
قامت موزون تو قد صنوبر شکست
خندهٔ شیرین تو قیمت شکّر شکست
ماه قصبپوش من طرفه کله برنداشت
زلف سمنسای او غالیهٔ تر شکست
طره پرچین او بوی ز سنبل ببرد
[...]
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.