عشقم دلیل شد بسوی دوست راه دیدم
از خویشتن بدر شدم آن بارگاه دیدم
علمی و عالمی را کآوازه می شنودم
ناخوانده درس گفتم و نارفته راه دیدم
دنیا بدید طبع چو خر در رمید و گفتا
اینجا کنم درنگ که آب و گیاه دیدم
عالم بساط بازی شطرنج امتحانست
من رخ بدین طرف نکنم زآنکه شاه دیدم
چون روی جانم از طرف خود بکشت او را
زآن پس بهر طرف که بکردم نگاه دیدم
امروز بر سریر سعادت رسید پایم
کز تاج وصل او سر خود (را) کلاه دیدم
ای خورده نان خشک امل روزه گیر و بنشین
من عید می کنم پس ازین زآنکه ماه دیدم
دیدم گناه غفلت خود را عذاب دوری
اکنون بهشتیم که جزای گناه دیدم
در بوته مجاهده گشتم چو سیم صافی
اکنون زغش خویش برستم که کاه دیدم
خوش خوش دلم بر انفس و آفاق مطلع شد
اکنون رسم بخدمت شه چون سپاه دیدم
چون یوسفم عزیز و مکرم بمصر وصلش
اکنون بتخت ملک رسیدم که چاه دیدم
آن جام وصل وآن رخ زیبا که بود امیدم
بی امتناع خوردم و بی اشتباه دیدم
دولت بصدر صفه الاالهم رسانید
از بس که آستان و در لا اله دیدم



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: گوینده از سفر عرفانی خود سخن میگوید: عشق راهنمایش شد، از خود بیرون آمد و به درگاه دوست رسید. او طبع دنیاپرست را به خری که دنبال آب و علف است مانند میکند و خود را از بازی دنیا بیزار میداند، چون شاه را دیده است. با تمثیلهایی چون نقره در بوته، یوسف پس از چاه و عید پس از دیدن ماه، نشان میدهد که رنج دوری و ریاضت به وصل انجامید و سرانجام از راه «لا اله» به «إلا الله» رسید.
هوش مصنوعی: عشق راهنمای من شد و راه رسیدن به دوست را نشانم داد. از خودِ خویش بیرون آمدم و درگاه او را دیدم.
هوش مصنوعی: دانش و عالمی را که تنها آوازهاش را شنیده بودم، به برکت عشق بیآنکه درس بخوانم آموختم و بیان کردم و بیآنکه راه بپیمایم دیدم؛ یعنی معرفت عاشقانه بیواسطه و بیکسب حاصل شد.
هوش مصنوعی: طبعِ نفسانی وقتی دنیا را دید، مانند خر به سوی آن شتافت و گفت: همینجا میمانم، چون آب و علف یافتم. یعنی نفس پست به لذتهای دنیا دل میبندد.
هوش مصنوعی: جهان صفحهٔ شطرنجِ آزمایش است؛ من رخ (هم مهرهٔ رخ و هم چهره) به این سو نمیگردانم، زیرا شاه را دیدهام. یعنی چون حق را دیدهام به دنیا روی نمیآورم.
هوش مصنوعی: وقتی روی جانم از جانب خودم برگشت و به سوی او گشت، از آن پس به هر سو که نگاه کردم او را دیدم.
هوش مصنوعی: امروز پایم به تخت سعادت رسید، زیرا تاجِ وصل او را کلاهِ سر خود یافتم.
هوش مصنوعی: ای کسی که نان خشکِ آرزوهای دنیوی خوردهای، روزه بگیر و بنشین؛ من از این پس عید میگیرم، چون ماه (هلال عید و روی معشوق) را دیدم.
هوش مصنوعی: کیفر گناهِ غفلت خود را در دوری از معشوق دیدم؛ اکنون که سزای گناهم را چشیدهام، در بهشتِ وصل هستم.
هوش مصنوعی: در بوتهٔ ریاضت و کوشش مانند نقرهٔ ناب پاک شدم؛ اکنون از ناخالصی خود رها شدم، زیرا آن را مانند کاهی بیارزش دیدم.
هوش مصنوعی: دلم آرامآرام بر نشانههای درون جان و جهان بیرون آگاه شد؛ اکنون که اینها را چون سپاهِ شاه دیدم، به خدمت خودِ شاه میرسم.
هوش مصنوعی: مانند یوسف در مصرِ وصل او عزیز و گرامی شدهام؛ اکنون به تخت پادشاهی رسیدم، چون پیش از آن سختیِ چاه را دیده بودم.
هوش مصنوعی: آن جام وصل و آن روی زیبا را که آرزویم بود، بیهیچ مانعی نوشیدم و بیهیچ تردیدی دیدم.
هوش مصنوعی: بخت مرا به صدر ایوانِ «إلا الله» (اثبات حق) رساند، چون بسیار بر آستان و درِ «لا اله» (نفی هر چه جز خدا) ایستاده بودم؛ یعنی از راه نفیِ غیر به اثبات حق رسیدم.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیهای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.