ای خداوند قایم قدوس
ملک تو ناقیاس و نامحسوس
قایمی خود به خود قیام تو نیست
به قیامی که هست ضد جلوس
ساحت سینه‌های مشتاقان
ز آرزوی تو شد به دور و شموس
در دل عارفان حضرت تو
صد نهال از محبتت مغروس
نور افلاک در نهاد قدم
کنی از راه عاشقان مطموس
هشت باغ و چهار رکن سرور
جنت عدن با همه ناموس
پیش آن دل بدانکه کس نخرد
به یکی مشت ارزن و سه فلوس
خاکپای بلال حضرت تو
گشته از راه دین تاج رئوس
خاک بر سر دبیر حضرت را
چون نداند همی یمین غموس
کردم آواره از مساکن عز
حل منجوس و طالع منحوس
گرچه زاغ سیاه گشتستم
نگزینم مقام جز ناقوس
زاغ گر بشنود کند در حال
زین سخنها کرشمه چو طاووس
شد مقیم سرخس و اندر وی
همچو دزدی به قلعه‌ای محبوس
ای سنایی بود که در غزنین
می‌ندانند شاه را ز عروس
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی می‌توانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این شعر، سنایی خداوند را با صفاتی چون قدوس و نامحسوس معرفی می‌کند و بر قایمی بودن او تأکید دارد. شاعر به حال و هوای عارفان و مشتاقان به خدا اشاره می‌کند که دل‌هایشان آکنده از محبت اوست و در جستجوی نور و حقیقت هستند. همچنین، او به جنت و باغ‌های سرور اشاره می‌کند تا زیبایی و نعمت‌های الهی را به تصویر بکشد. سنایی با استفاده از نمادهایی چون زاغ و طاووس، به حالتی از فریب و گمراهی نیز می‌پردازد و در نهایت به حسرت و آوارگی خود در جستجوی حقیقت اشاره می‌کند. شعر به نوعی انتقاد از ناآگاهی برخی افراد نسبت به معنای حقیقی دین و عشق الهی را نیز در بر دارد.
هوش مصنوعی: ای خدای بزرگ و پاک، پادشاه تو قابل قیاس و قابل درک نیست و نمی‌توان آن را با چیز دیگری سنجید.
هوش مصنوعی: خود قیام و ایستادگی تو وابسته به کسی نیست و به آن معنای که در مقابل نشستن قرار دارد نیست.
هوش مصنوعی: سینه‌های مشتاقان به خاطر آرزوی تو، همچون خورشید، درخشان و پراز نور شده است.
هوش مصنوعی: در دل عارفان، محبت تو همچون نهالی کاشته شده است که به تعداد صد تا می‌رسد.
هوش مصنوعی: نور آسمان‌ها در وجود تو وجود دارد و تو از طریق قدم گذاشتن در راه عاشقانه‌ات بر آنها نور می‌افکنی.
هوش مصنوعی: در بهشت، هشت باغ و چهار رکن وجود دارد که همه آنها مظهر شادی و سرور هستند، و این خوشی‌ها با احترام به قوانین و آداب خاصی همراه است.
هوش مصنوعی: دل را به کسی واگذار نکن که با یک مشت ارزن و سه پول نمی‌توان او را خرید.
هوش مصنوعی: خاک پای بلال، یعنی خاک زیر پای بلال، نشان دهنده مقام و ارزش او در دین است و به نوعی به معنای تواضع و خضوع او اشاره دارد. بلال به عنوان مؤذن پیامبر و یکی از شخصیت‌های مهم اسلامی، نماد ایمان و تسلیم در برابر خداوند است. جمله بیانگر این است که مقام او به دلیل تلاش و فداکاری‌اش در راه دین، همواره مورد احترام و توجه است و بر سر دیگران تاج افتخاری به حساب می‌آید.
هوش مصنوعی: خاک بر سر کسی که دبیر (دبیر به معنای نویسنده یا نویسندهٔ رسمی) حضرت (اینجا به احتمال زیاد اشاره به خدا یا پیغمبر دارد) است، زیرا او نمی‌داند که چقدر دست چپ (یمین غموس یعنی دست چپ که به معنای بی‌خردی و بی‌دقتی است) به او زیان می‌زند.
هوش مصنوعی: من به خاطر طالع شوم و بد یمنی، از مکان‌های خود آواره شدم و در عذاب به سر می‌برم.
هوش مصنوعی: با اینکه من زاغ سیاه هستم، ولی مقام و جایگاهی جز ناقوس (صدای زنگ) را انتخاب نمی‌کنم.
هوش مصنوعی: اگر زاغ (پرنده‌ای سیاه و زشت) این حرف‌ها را بشنود، مانند طاووس (پرنده‌ای زیبا و مغرور) به خود می‌بالد و خود را برجسته و خاص جلوه می‌دهد.
هوش مصنوعی: سنایی در سرخس سکنا گزیده و در آن‌جا به مانند دزدی گرفتار در قلعه‌ای به دام افتاده است.
هوش مصنوعی: سنایی در غزنین معروف است، اما نمی‌دانند که شاه خود را به خاطر عروسی به محبوب خود می‌سپارد.
در حال بارگذاری آرایه‌های ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
تبر از بس که زد به دشمن کوس
سرخ شد همچو لالکای خروس
آنکه در علم طب کند افسوس
بر حکیم بزرگ جالینوس
ای خداوند قایم و قدّوس
ملک تو نامماس و نامحسوس
دیر این نامه را چو زندِ مجوس
جلوه زان داده‌ام به هفت عروس
ای ضمیر تو غیب را جاسوس
وی تو مسعود و دشمنت منحوس
مدّتی رفت تا مرا کرمت
نه ز مطعوم داد و نه ملبوس
کرده یی حبس رسم من بی جرم
[...]
معرفی ترانه‌هایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال حاشیه‌ای برای این شعر نوشته نشده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
برای حاشیه‌گذاری باید در گنجور نام‌نویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.