گنجور

غزل شمارهٔ ۲۰۲۰

 
مولوی
مولوی » دیوان شمس » غزلیات
 

ای خدا این وصل را هجران مکن

سرخوشان عشق را نالان مکن

باغ جان را تازه و سرسبز دار

قصد این مستان و این بستان مکن

چون خزان بر شاخ و برگ دل مزن

خلق را مسکین و سرگردان مکن

بر درختی کشیان مرغ توست

شاخ مشکن مرغ را پران مکن

جمع و شمع خویش را برهم مزن

دشمنان را کور کن شادان مکن

گر چه دزدان خصم روز روشنند

آنچ می‌خواهد دل ایشان مکن

کعبه اقبال این حلقه است و بس

کعبه اومید را ویران مکن

این طناب خیمه را برهم مزن

خیمه توست آخر ای سلطان مکن

نیست در عالم ز هجران تلختر

هرچ خواهی کن ولیکن آن مکن

با دو بار کلیک بر روی هر واژه می‌توانید معنای آن را در لغت‌نامهٔ دهخدا جستجو کنید.

شماره‌گذاری ابیات | وزن: فاعلاتن فاعلاتن فاعلن (رمل مسدس محذوف یا وزن مثنوی) | شعرهای مشابه (وزن و قافیه) | منبع اولیه: ویکی‌درج | ارسال به فیس‌بوک

این شعر را چه کسی در کدام آهنگ خوانده است؟

محمدرضا شجریان » بوی باران » ساز و آواز (مثنوی افشاری)

علیرضا افتخاری » تازه به تازه » تصنیف ای خدا

محمد اصفهانی » تک آهنگ های محمد اصفهانی » وصل و هجران

برای معرفی آهنگهای دیگری که در متن آنها از این شعر استفاده شده است اینجا کلیک کنید.

حاشیه‌ها

تا به حال ۱۰ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. برای نوشتن حاشیه اینجا کلیک کنید.

منصور نگهداری نوشته:

با سلام.بیت چهارم به جای کشیان باید نوشت : کآشیان

کیمیا نوشته:

در بیت ۴ کشیان نادرست است؛ کآشیان
در بیت ۶ آنچ نادرست است؛ آنچه
در بیت ۷ اومید نادرست است؛ امید
در بیت پایانی هرچ نادرست است؛ هر چه

احمد مولوی نوشته:

وقتی موسی به کوه طور رفت و برگشت دید قومش گوساله پرست شدند خدا بخواهد در لحظه ای همه چیز را از تو میگیرد و رنجها وزحمتهای ترا تباه میکند با موسی چنین کرد خود میدهد بخواهد مستاند مولوی میفرمایدمکن ، مکن …. در حالی که میداند خداوند قادر است و روزی خواهد آمد که مکن های او می شود .
لازم است بدانیم مولوی دارد اشاره مینمایدراه از طریق نیستی میگذرد بهتر است این راه را بشناسیم وبه ساحل نجات برسیم

پریچهر نوشته:

ببخشید کسی میتونه بیت دوم رو کاملا معنی کنه برام؟ مخاطب این بیت کیه؟ لطفا راهنمایی کنید.

داود پوراکبریان نوشته:

در سطر سوم بجای “که آشیان” یا “کاشیان” اشتباها ” کشیان” درج شده است

علیرضا رضایی نوشته:

دربیت پنج:
شمع جمع خویش را برهم‌مزن
قصد این پروانه‌ی حیران مکن

شمس الحق نوشته:

سرکار خانم پریچهر که قطعاً وجه تسمیه نامتان هم راست است و مبارک است :
این بیت شعری عرفانیست و هر کس میتواند برداشت خود را بقدر فهم خود داسته باشد ، آنچه در زیر عرض میشود هم برداشت این حقیر بیسواد بینواست :
باغ جان را تازه و سرسبز دار / قصد این مستان و این بستان مکن
مخاطب شعر که با عنایت به بیت اول خدایتعالی است .
هر انسانی یک تن دارد و یک جان ، جان را روح و روان انسان گویند ، این روح و روان یا همان جان را باغ و بستانی فرض کرده است و شاعر از خداوند می خواهد که این باغ و بستان را تازه و سر سبز داردش ، چه کس باغ و بستان روانش سرسبز است ؟ آنکس که غم و غصه ای ندارد و خوش و خرم است و از همه مهم تر در طریق عشق و وصال خدایتعالی گام بر میدارد . در مصرع دوم شاعر آن کسانی که از خداوند می خواهد که خوش و خرم باشند و غمی نداشته باشند و بواقع عاشقان و سالکان طریقت را ، مست و مستان می نامد ، کسانی که از عشق تو سرمستند ، قصد این مستان و این بستان مکن ، تکرار همان دعا در مصرع اول است ، یعنی خودشان را و روح وروانشان را و عشقشان به تو را حفظ کن و به عشقشان بیافزای و بستانشان را خراب مکن و در راه عشق و وصال تو سرگردان و مأیوسشان مفرما . قصد آن کار کردن اینجا به معنی خراب و ویران کردن است .
امیدوارم از عهده کاری که خواسته اید بر آمده باشم ، درود بر شما که دوستداران مولوی همه دوستان حقیرند و این کمترین خاک پای ایشانم .

پریچهر نوشته:

جناب شمس الحق عزیز، عالی بود، عالی. بزرگواری کردید. واقعا نمیدونم چطور از شما تشکر کنم. جواب همه سوال هام رو در شرحی که دادید گرفتم. پاینده و برقرار باشید…

شمس الحق نوشته:

جناب منصورخان درود بر شما
اگرچه فرمایش حضرتعالی مربوط به دو سال قبل است و حقیر هم بطور اتفاقی گذرم به این صفحه افتاد و خواستم ببینم که حقیر چه کرده است که اینگونه خانم پریچهر از او تشکر میفرمایند ، از آنجا که خانم ها مقدمند خدمت ایشان عرض میکنم که خانم محترم اگرچه این کمترین عمری را در این وادی سرگردان و گیج و گول طی کرده است ، لیکن خود را مبتدی و شاگرد کلاس اول عرفان هم نمی پندارد ، ای بسا که آنچه عرض کرده ام چندان مقبول طبع بزرگان نباشد ، شما بار دیگراز استادان واقعی سؤالتان را بپرسید ، خواهید دید که آنچه حقیر گقته است باد هوا باشد و اما منصور خان این سه اشکالی که شما در آن ۳ بیت دارید مربوط به رسم الخط ۷۰۰ سال پیش بوده است وصحیح است و با نسخه خطی که در اختیار حقیر است یکسان است . با پوزش

محمدرضا نوشته:

در بیت ماقبل آخر، وزن مصراع دوم صحیح نیست. احتمالا در نوشتن آن اشتباهی صورت گرفته. متاسفانه کتاب را ندارم که این را با کتاب مقایسه کنم

کانال رسمی گنجور در تلگرام