شهوت دنیا مثال گلخنست
که ازو حمام تقوی روشنست
لیک قسم متقی زین تون صفاست
زانک در گرمابه است و در نقاست
اغنیا مانندهٔ سرگینکشان
بهر آتش کردن گرمابهبان
اندریشان حرص بنهاده خدا
تا بود گرمابه گرم و با نوا
ترک این تون گوی و در گرمابه ران
ترک تون را عین آن گرمابه دان
هر که در تونست او چون خادمست
مر ورا که صابرست و حازمست
هر که در حمام شد سیمای او
هست پیدا بر رخ زیبای او
تونیان را نیز سیما آشکار
از لباس و از دخان و از غبار
ور نبینی روش بویش را بگیر
بو عصا آمد برای هر ضریر
ور نداری بو در آرش در سخن
از حدیث نو بدان راز کهن
پس بگوید تونیی صاحب ذهب
بیست سله چرک بردم تا به شب
حرص تو چون آتشست اندر جهان
باز کرده هر زبانه صد دهان
پیش عقل این زر چو سرگین ناخوشست
گرچه چون سرگین فروغ آتشست
آفتابی که دم از آتش زند
چرک تر را لایق آتش کند
آفتاب آن سنگ را هم کرد زر
تا بتون حرص افتد صد شرر
آنک گوید مال گرد آوردهام
چیست یعنی چرک چندین بردهام
این سخن گرچه که رسواییفزاست
در میان تونیان زین فخرهاست
که تو شش سله کشیدی تا به شب
من کشیدم بیست سله بی کرب
آنک در تون زاد و پاکی را ندید
بوی مشک آرد برو رنجی پدید



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شعر به تمایز میان دنیای مادی و تقوا میپردازد. مولانا دنیا را به گلخن تشبیه میکند که پر از آلودگیهاست و تقوا را همچون حمام، جایی برای پاکی و روشنی معرفی میکند. او به افراد غنی اشاره میکند که مانند سرگینکشها به دنبال جمع آوری مال و حریصانه در تلاشاند تا دنیا را گرم و پر سر و صدا نگه دارند. مولانا به این نکته تاکید میکند که افرادی که در دنیای مادی غرقاند، در واقع مانند خادمانی هستند که از درخشش تقوا بیبهرهاند. او میگوید که حرص به مانند آتش است که زندگی را میسوزاند و در نهایت به رسوایی و پشیمانی میانجامد. افراد حقیقی باید در جستجوی پاکی و تقوا باشند، نه در آلودگیهای دنیا.
هوش مصنوعی: شهوت و لذات دنیوی مشابه به گلخن (مکان گرم و کثیف) هستند، در حالی که تقوی و پرهیزگاری مانند یک حمام پاک و تمیز میباشد که انسان را از آلودگیها دور میکند.
هوش مصنوعی: ولی قسم میخورم که متقی از این تون (محیط آلوده و پست) پاک و دور است، زیرا او در گرمابه (محل پاکی و صفا) و در نقاوت (پاکی و زلالی) به سر میبرد.
هوش مصنوعی: ثروتمندان مانند کسانی هستند که سرگین (فضولات) را جمع میکنند تا به آتش گرمابهبان (کسی که در گرمابه کار میکند) اضافه کنند. یعنی آنها با ناپاکیهای خود به دنبال گرم کردن و رونق دادن به گرمابه هستند.
هوش مصنوعی: حرص و طمع افراد ثروتمند در دنیا به قدری است که خداوند به آنها اجازه داده تا در زندگی خود مانند یک گرمابه، داغ و پرجنبوجوش باشند.
هوش مصنوعی: مولانا به ما میگوید که از این دنیای پرزرق و برق و فریبنده (تون) بگذر و به دنیای معنوی (گرمابه) توجه کن. ترک دنیا را بهگونهای ببین که همانند رفتن به گرمابه، به معنای جستجوی آرامش و شفا باشد.
هوش مصنوعی: هر کس که در گودال و تون به کار مشغول است، مانند خادمی است که کارش را انجام میدهد و او که صبر و حزم دارد، ارزش بیشتری دارد.
هوش مصنوعی: هر کس که در حمام برود، چهرهاش به وضوح بر چهرهی زیبا و دلنشینش نمایان میشود.
هوش مصنوعی: چهرهٔ تونیان، که اشاره به انسانهایی مانند تو دارد، از لباس و بخار و گرد و غبار پنهان نمیشود، و این نشاندهندهٔ نمود بیرونی آنهاست.
هوش مصنوعی: اگر نتوانی روش و حالت او را ببینی، فقط بوی او را بگیر؛ زیرا بوی او مانند عصا برای هر نابینا (که نمیتواند ببیند) میآید.
هوش مصنوعی: اگر سخنان نو را نمیفهمی و از معانی آنها بویی نمیگیری، به این راز کهن دقت کن.
هوش مصنوعی: او میگوید تو که صاحب طلا هستی، من بیست سکه از تو را غارت کردم تا شب فرا برسد.
هوش مصنوعی: حرص انسان مانند آتش است که در دنیا وجود دارد و به هر طرف شعلهور میشود و هرگونه خواسته و تمایل را به خود میکشد.
هوش مصنوعی: در نظر عقل، طلا و زر به مانند مدفوع (سرگین) ناپسند و بیارزش است، هرچند که طلا همچون سرگین با نور آتش (حرص و طمع) میدرخشد و توجه را جلب میکند.
هوش مصنوعی: آفتابی که به آتش اشاره میکند، میتواند چیزهای کثیف و چرکین را به حالت پاکیزه و شایسته آتش درآورد.
هوش مصنوعی: آفتاب میتواند سنگ را به طلا تبدیل کند، اما حرص و طمع انسان باعث ایجاد مشکلات و گرفتاریهای زیادی میشود.
هوش مصنوعی: کسی که میگوید من اموال زیادی جمع کردهام، در حقیقت چه چیزهایی به دست آورده که تنها زباله و چرک گردآوری کرده است.
هوش مصنوعی: این سخن، هرچند که باعث رسوایی بیشتر میشود، در نزد افراد فخرکننده، نوعی افتخار بهشمار میآید.
هوش مصنوعی: تو دو بار effort و زحمت کشیدی تا شب را به پایان برسانی، ولی من بیست بار بیشتر از تو زحمت کشیدم و این کار برای من سخت و پرمشقتتر از تو بود.
هوش مصنوعی: اگر در معدن (تون) که محل زحمت و سختی است، بوی خوش و پاکی مانند بوی مشک را نبینی، این باعث ایجاد رنج و ناراحتی خواهد شد.
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
مرتبسازی حاشیهها: محبوبترین | جدیدترین | قدیمیترین
تا به حال ۸ حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.