شمارهٔ ۶۸ - صفت معراج صاحبدلی، که از دو نون قاب قوسین، یک دائره میم محبت بنگاشت
شبی همچون سواد چشم پاکان
نهفته رو، ز چشم خوابناکان
ز نور او کینه پرتوی بدر
ز قدر او نموداری شب قدر
فلک مه را بسی دندانه کرده
وزان گیسوی شب را شانه کرده
مهش در چشم نیکان ریخته تاب
فگنده چشم بد را پردهٔ خواب
چو زینسان زیوری بستند شب را
به احمد جبرئیل آمد طلب را
نویدش داد کای سلطان عشاق
به عزم عرش والا، قم علی الساق
براقی پیشکش کردش فلک گام
که وهم از وی به حجت تگ کند وام
دو گامی زین جهان تا آن جهانش
دو جولان از مکان تا لا مکانش
سیه چتر از شب معراج بازش
ز «سبحان الذی اسری» طرازش
نخست اسپش به سیر فکرت آسا
شد از بیت الحرم در بیت اقصا
سبک، گنبد به گنبد شد روانه
ز بیتی تا به بیتی، خانه خانه
گذشت از هفت سیاره به یک دم
ز دوشش برج بلکه از شش جهت هم
ره از صف ملائک گشته صف صف
هم از رف برگذشت و هم ز رفرف
بسدره ماند هم پرواز والا
وز آنجا رفت بالا مرغ بالا
رسید آنجا که نتوان گفت جائی
هوائی در گرفتش بی هوائی
در آمد خازنی از وحدت آباد
جهت را شش خزینه داد بر باد
جهت چون پرده برد از پیش دیدار
جمالی بی جهات آمد پدیدار
چو هستی نیست گشت از هست بی نیست
عیان شد هستی ای کوهست معنیست
لقائی دید کانجا دیده شد گم
نه دیده بل همه هستی مردم
در آن حضرت چو خواهش را محل دید
همه مشکل به کار خویش حل دید
گروه خویش را فریاد رس گشت
گران بار عنایت باز پس گشت
از آن بخشش که دامانش گران کرد
ره آوردی به مسکینان روان کرد
به یک قطره ز دریای الهی
فرو شست از همه امت سیاهی
هزاران شکر یزدان را که ما را
سبرد آن فرخ ابر با حیا را
که چون خورشید حشر آید به گرما
از آن بی سایه باشد سایه بر ما
خطابش سکه بر دینار خور زد
قمر را مهر و انشق القمر زد
سریر شرع، تخت پائدارش
به تختش چار عمده چار یارش
از آن هر چار ایمان سخت بنیاد
چنان کز چار عنصر آدمی زاد
ابوبکر اول آن هم منزل غار
که دوم جای پیغمبر شدش یار
عمر دوم، که بستد جان ز فرزند
که زنده کرد از آن عدل خداوند
سوم عثمان، دو صبح صدق را مهر
که گشت از مهر قرآن روشنش چهر
چهارم حیدر آن در هر هنر فرد
فقیه و عالم و مرد و جوان مرد
دگر یاران که سیارات نوراند
امم را پیشوای راه دوراند
ز ما بادا درود بی کرانه
فراوان خاک بوس چاکرانه
نخست اندر جناب مصفائی
کزو دارد دل ما روشنائی
پس اندر خدمت آن پاک جانان
که بودند آن ملک را هم عنانان
مبادا جان ما بی یادشان شاد!
همیشه یادشان در جان ما باد!



با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: شعر دربارهٔ معراج پیامبر اکرم (ص) و عروج روحانی او به عرش الهی است. در این سفر معنوی، برکاتی چون نور و رحمتی بزرگ به او ارزانی میشود و شب به زیبایی توصیف میگردد. در این مسیر، جبرئیل، به عنوان همراه، بر آخرین پیامبر جهان ندا میدهد و او را به عالم غیب سوق میدهد. پس از عبور از هفت آسمان و ملایک، پیامبر به مقام بالایی دست میابد و در آنجا، حقیقت و جمال الهی را مشاهده میکند. در پایان، یاران او دربازگشت از این سفر معنوی، شکر و سپاس برای الهی را به جا میآورند و یاد آنها را زنده نگه میدارند.
هوش مصنوعی: شبی که مانند سیاهی چشم انسانهای پاک-hearted است و در آن، حقیقتها پنهان شده، از دید خوابزدهها مخفی مانده است.
هوش مصنوعی: از نور او، کینه (حسادت و دشمنی) مانند پرتو ماه تابیده است و بر اساس مقام او، شب قدر (شبی با فضیلت) نمایان شده است.
هوش مصنوعی: فلک (آسمان) با دندانهایش (یعنی ستارهها یا اجرام سماوی) ماه را به شکل زیبایی درآورده و از همین دندانها، گیسوان شب را مرتب و آراسته کرده است.
هوش مصنوعی: در چشم نیکان، زیبایی مه مثل نوری تابان است که خواب بدبینان را میپوشاند و از آنها دور میکند.
هوش مصنوعی: چون چنین زیوری (زیبایی و روشنی) بر شب بستند، جبرئیل (فرشته) به سوی احمد (به احتمال پیامبر اسلام) آمد تا طلب را (دعوت یا رسالت را) به او برساند.
هوش مصنوعی: به او خبر دادند که ای پادشاه عاشقان، به قصد رسیدن به جایگاه بلند، قدم بردار.
هوش مصنوعی: فلک، براق (پیشکشی) را به او هدیه داد تا با آن گام بردارد، زیرا خیال و اندیشهی دیگران نمیتواند به درستی او را توصیف کند و در برابر مقام او کم میآورد.
هوش مصنوعی: گامهایی که انسان از این دنیا به آن دنیا برمیدارد، فاصلهای است میان مکان و بیمکانی، یعنی از دنیای مادی به دنیای معنوی.
هوش مصنوعی: چتر سیاه از شب معراج، به دلیل آیه «سبحان الذی اسری» زیباییاش را گرفت و از آن الهام گرفت.
هوش مصنوعی: اسب آن شخص به آرامی و با دقت از خانه کعبه (بیت الحرم) به مسجد الاقصی (بیت اقصا) رفت.
هوش مصنوعی: از بیت الحرم (مکه) تا بیت المقدس (اورشلیم)، او به طور مداوم و سریع از یک مکان به مکان دیگر میرود و این سفر به شکل سبکی و بیوزنی انجام میشود.
هوش مصنوعی: او (صاحبدل) در یک لحظه از هفت سیاره عبور کرد و به دوش او برجی (نماد بلندی و رفیع بودن) قرار گرفت و از هر شش طرف (جهت) هم به سوی آن حرکت کرد.
هوش مصنوعی: از صف ملائکه عبور کرد و به صفی دیگر رسید، همچنین از مرتبه و مقام رفعت هم گذشت.
هوش مصنوعی: از باغی که درختانش بالاترین مقام را دارند، پرندهای به سمت آسمان پرواز میکند و از آنجا به ارتفاعات جدیدی میرود.
هوش مصنوعی: به جایی رسید که نمیتوان گفت کجا است، و او در فضایی قرار گرفت که هیچ حالتی ندارد و از خود بیخبر شده است.
هوش مصنوعی: در عالم وحدت، خازن (نگهبان) به خزانۀ ششگانهای از ویژگیها و امکانات اشاره میکند که به سمت باد (آزاد و بیمرز) داده شده است. این بیت به تجربهای روحانی و عمیق در ارتباط با وجود و کمال اشاره دارد.
هوش مصنوعی: وقتی پردهها کنار رفت و از موانع و حجابها کاسته شد، جلوهٔ زیبایی (جمال) به وضوح نمایان شد، به گونهای که هیچ مرزی یا حدی در میان نبود.
هوش مصنوعی: زمانی که هستی از میان برود و به هیچ برسد، در این حالت هستی به وضوح آشکار میشود. ای کوه، تو خود معنی هستی هستی.
هوش مصنوعی: ملاقاتی بود که در آن، انسانی در حالتی قرار گرفت که دیگر چهره و ظاهر را نمیدید و در حقیقت، همهٔ وجود و هستی مردم را در آنجا نادیده میانگاشت.
هوش مصنوعی: در آن مقام (حضور الهی) وقتی او (صاحب دل) درخواستش را مناسب دید، همهی مشکلاتش را به آسانی حل شده مشاهده کرد.
هوش مصنوعی: گروه خود را به یاری فراخواند و بار سنگین لطف و رحمت خداوند دوباره به ایشان رسید.
هوش مصنوعی: به خاطر بخششی که به دیگران میدهد، مقامش والاتر میشود و از نعمتهایی که به دست آورده، به نیازمندان میدهد.
هوش مصنوعی: با یک قطره از دریای الهی، تمام سیاهیهای امت را شست و زدود.
هوش مصنوعی: باید هزاران بار شکر خدا را به جا آورد که ما را با آن ابر خوشصورت و با حیا که به ما رحمت میبارد، مشرف کرده است.
هوش مصنوعی: وقتی روز قیامت خورشید با گرمایش ظهور کند، سایهای بر ما نخواهد بود که ما در آن پناه بگیریم.
هوش مصنوعی: در این بیت، شاعر به نسبت اوج و برتری معنوی اشاره دارد و میگوید که معراج و مقام عرفانی شخصِ خاصی در زمین به قدری ارزشمند است که مانند سکهای در برابر دینار ارزش پیدا میکند. همچنین، با اشاره به قمر (ماه)، به درخشش و زیبایی او نسبت میدهد که از روشنایی خورشید و منبع نور خود نشأت میگیرد.
هوش مصنوعی: تخت سلطنت شریعت، پایدار و استوار است و بر آن چهار پایه و چهار یار است که به آن قوت و استحکام میبخشند.
هوش مصنوعی: این بیت میگوید که چهار ایمان (که به نوعی پایهگذار یا اصلی هستند) محکم و استوارند، به گونهای که مانند چهار عنصر اصلی بدن انسان، بنیان و اساس وجود آدمی را تشکیل میدهند.
هوش مصنوعی: ابوبکر نخستین کسی است که در غاری (غار ثور) به همراه پیامبر اسلام، محمد، پناه برد و در این مکان، دوستی و همراهیاش با او را نشان داد.
هوش مصنوعی: عمر دوم، یعنی عمر بن خطاب، که جانش را برای فرزندش گرفت (فدای او کرد) و بهواسطه عدالت پروردگار، او (فرزندش) زنده شد.
هوش مصنوعی: سومین فرد از خاندانی که در هنر و دیانت درخشان است، عثمان است. او به خاطر صداقت و مهرش، چهرهاش مانند نور قرآن روشن و تابناک شده است.
هوش مصنوعی: حیدر (علی، امام اول شیعیان) در هر زمینهای برتر از همه است و در دانش و فضائل، فقیه و عالم، و همچنین در جوانمردی و مردانگی ممتاز است.
هوش مصنوعی: یاران دیگر که نورانی هستند، پیشوایان بزرگ و راهنمایان دوردست میباشند.
هوش مصنوعی: از طرف ما درود و سلامی بسیار به شما میرسد و امیدواریم که خاک پای شما را ببوسیم و به احترام خدمتی کنیم.
هوش مصنوعی: نخست در محضر و مقام شخصی پاک و پرنور قرار داریم که اوست باعث روشنایی دل ما.
هوش مصنوعی: پس در خدمت آن روح پاک و مقدس که آن ملک (سلطنت) نیز با او همپیمان و همعنان بود.
هوش مصنوعی: مبادا جان ما بدون یاد آنها شاد باشد! همیشه یاد آنها در قلب ما باقی بماند!
در حال بارگذاری آرایههای ادبی...
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال یک حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply thumb_up ۰ thumb_down ۰ flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.