چون به سخن رفت بسی داوری
دور درآمد به نصیحتگری
داد نخستش به دعایی پناه
کایزدت از حادثه دارد نگاه!
ریخت پس آن گاه به مهر تمام
داروی تلخش ز نصیحت به کام
کای پسر! از مُلک و جوانی مناز
ناز بدو کن که شد او بینیاز
خشم بهر جرم میاور به کس
ز آتش سوزنده نگهدار خس
چون به گنه معترف آید کسی
عفو نکوتر ز سیاست بسی
وآن که برآرد به خلافت سری
سر بزنش پیش که گیرد بری
خرد مبین دشمن بد زهر را
آب ده از زهرهٔ او دهر را
خاص کن آن را که خرد هست پیش
راه مده بی خبران را به خویش
گر چه دلت هست فراست شناس
گفت کسان نیز همی دار پاس
باشد اگر سوی مهمیت روی
رخصت تدبیر شناسان به جوی
گر شودت خصم به تدبیر رام
تیغ نشاید که کشی از نیام
چشم رعایت ز رعیت مگیر
تابودت ملک عمارت پذیر
عدل بود مایهٔ امن و امان
بیش کن این مایه زمان تا زمان
دادگری کن که ز تاثیر داد
بس در دولت که توانی گشاد
تا به زمانی که تو بادا بسی
نشنود آواز تظلم کسی
دولت دنیا که مسلم تراست
جانب دین کوش که آن هم تراست
دولت جاوید نبرده ست کس
نام نکو دولت جاوید بس
پیشه نکوئی کن واز بد بترس
از بد کس نی زبد خود بترس
ترس خداوند جهان کن به دل
تا ز خداوند نمانی خجل
کار چنان کن که به هنگام کار
از در یزدان نشوی شرمسار
باز طلب صحبت مردان پاک
صحبت آلوده رها کن به خاک
هوش برآن نه که شوی هوشیار
تا که به غفلت نرود روزگار
چون تو خوری بادهٔ کافور بو
پس غم گیتی که خورد ، خود بگو ؟
چون همه کس خدمت سلطان کنند
هر چه ز سلطان نگرند آن کنند
کوشش پوشیده کن اندر شراب
تا نشود رکن شریعت خراب
شاه بدین گونه به فرزند خویش
داد بسی زاد نو از پند خویش
با انتخاب متن و لمس متن انتخابی میتوانید آن را در لغتنامهٔ دهخدا جستجو کنید.
هوش مصنوعی: در این متن، پند و نصیحتهایی به فرزند شاه داده میشود. سخنرانی شامل توصیههایی درباره تدبیر و اداره حکومت است. برخی از نکات مهم عبارتند از:
1. **نصیحت و دعا**: نخستین قدم در مواجهه با مشکلات، دعا و نصیحت است.
2. **عفو و بخشش**: در برابر اشتباهات دیگران، بهتر است عفو و بخشش پیشه کنی.
3. **خود را از غضب دور کن**: خشم بر اساس جرم دیگران به ضرر تو خواهد بود.
4. **عدالت و انصاف**: پایه و اساس حکومت باید بر مبنای عدالت و انصاف باشد تا کشور آرام و امن بماند.
5. **دوستی با مردم**: حرمت و محبت به زیر دستان خود را رعایت کن و از ستم دوری کن.
6. **حفظ دین**: در کنار توجه به مسائل دنیوی، به دین نیز اهمیت بده که در نهایت، سعادت واقعی در آن است.
7. **محیط اطراف**: باید با افراد نیکو و صالح همنشینی کرد تا از غفلت دور شوی.
این پندها به فرزند شاه کمک میکند تا در مسیر حکومت خود درست عمل کند و از اشتباهات احتمالی جلوگیری کند.
هوش مصنوعی: زمانی که سخن آغاز شد، بسیاری از نظرها و قضاوتها به میان آمد و نصیحتهایی مطرح شد.
هوش مصنوعی: نخستین کار تو از خداوند دعا کردن است، زیرا او تو را از حادثهها و مشکلات محافظت میکند و به تو توجه دارد.
هوش مصنوعی: پس از آنکه عشق و محبت کامل شد، داروی تلخ نصیحت را با رضایت و دلپذیری نوشید.
هوش مصنوعی: ای پسر! با من در مورد سلطنت و جوانی خودت نزاع نکن، چون او (خدا) به خودی خود بینیاز است.
هوش مصنوعی: خشم خود را به خاطر اشتباهات دیگران نشان نده، زیرا آتش خشم میتواند موجب آسیب زیادی شود.
هوش مصنوعی: وقتی کسی به گناهش اعتراف کند، بخشش او بهتر و ارزشمندتر از سیاستهای پیچیده است.
هوش مصنوعی: کسی که به مقام خلافت دست یابد، باید با احتیاط و مهارت به کارهای خود ادامه دهد، زیرا ممکن است با چالشها و خطراتی روبرو شود که بر سرنوشت او تأثیرگذار است.
هوش مصنوعی: عقلت را دشمنی نکن که زهر بدی به تو بدهد، بلکه از درد او و رنج زندگی بر خودت تغذیه کن.
هوش مصنوعی: توجه و اهمیت را به افرادی بده که دارای درک و دانش هستند و از راه دادن به افراد نادان خودداری کن.
هوش مصنوعی: اگرچه دل تو دانشمند و آگاه است، اما باید مراقب باشی که دیگران نیز در این زمینه آگاهی دارند.
هوش مصنوعی: اگر به سمت محبت و توجه تو روی آورم، اجازه میدهی که تدابیر و راههای مناسب را بیابم؟
هوش مصنوعی: اگر دشمنی با تدبیر و دوراندیشی به سمت تو بیاید، باید بدان که از نیام، نمیتوانی به راحتی شمشیر خود را درآوری و به او آسیب بزنی.
هوش مصنوعی: چشمداشت و توجه به خواستههای مردم را فراموش نکن، زیرا که این توجه میتواند موجب آبادانی و دوام کشور تو شود.
هوش مصنوعی: عدالت سبب ایجاد امنیت و آرامش است، بنابراین باید این اصل را تقویت کرد تا وضعیت بهتر شود.
هوش مصنوعی: دادگری کن زیرا که تأثیر عدالت میتواند به تو کمک کند تا در مسیر موفقیت و پیشرفت گام برداری.
هوش مصنوعی: تا زمانی که تو در دنیا هستی، کسی صدای فریاد و شکایت دیگری را نخواهد شنید.
هوش مصنوعی: دنیا و نعمتهای آن برای توست، اما باید تلاش کنی که دین هم به تو تعلق داشته باشد.
هوش مصنوعی: هیچکس به قدرت پایدار و جاودانه دست نیافته است، اما نام نیک و خوشایند از آن حکومت جاویدان است.
هوش مصنوعی: کار خوب انجام بده و از بدیها بترس؛ چون ترس از بدی دیگران کافی نیست، باید از بدیهای خودت هم بترسی.
هوش مصنوعی: در دل خود نسبت به خداوند ترس و احترام قائل شو تا در آینده از او شرمنده نشوی.
هوش مصنوعی: کاری انجام بده که وقتی به آن مشغول هستی، از خداوند شرمنده نشوی.
هوش مصنوعی: با دنبال کردن و گفتگو با افراد بانشاط و درستکار، از صحبتهای ناپاک و بیفایده دوری کن و خود را به زمین و واقعیت نزدیکتر کن.
هوش مصنوعی: تنها با هوش و آگاهی نمیتوان در برابر گذر زمان مقاومت کرد؛ بلکه باید همیشه هوشیار بود تا مبادا روزگار از دست برود.
هوش مصنوعی: وقتی که تو از نوشیدنی خوشبو و دلپذیر لذت میبری، دیگر افسوس و اندوه دنیا چه اهمیتی دارد؟ خودت بگو!
هوش مصنوعی: وقتی همه به خدمت سلطان مشغولند، هر چیزی که از سوی او سر بزند، همان را انجام میدهند.
هوش مصنوعی: تلاش کن که عشق و شوق خود را در نوشیدنی پنهان کنی تا اصول دین و مذهب به هم نخورد و آسیب نبیند.
هوش مصنوعی: شاه به فرزندش درسهایی از تجربه و اندیشههای خود را منتقل کرد و او را با آموزههای جدیدی پرورش داد.
پیشنهاد تصاویر مرتبط از منابع اینترنتی
راهنمای نحوهٔ پیشنهاد تصاویر مرتبط از گنجینهٔ گنجور
معرفی ترانههایی که در متن آنها از این شعر استفاده شده است
تا به حال یک حاشیه برای این شعر نوشته شده است. 💬 من حاشیه بگذارم ...
reply flag link
برای حاشیهگذاری باید در گنجور نامنویسی کنید و با نام کاربری خود از طریق آیکون 👤 گوشهٔ پایین سمت چپ صفحات به آن وارد شوید.